Züccaciye dükkânındaki fil olmadan geliri artırdı

Vergi Barışı'nı devreye soktuktan sonra vergi mükelleflerinin yakalarına yapışıp "Gösterdiğin matrah düşük, artır, yoksa karışmayız" diye korkutan Maliye Bakanlığı, bu tavrından vazgeçmeye başladı.

İSTANBUL - Vergi Barışı'nı devreye soktuktan sonra vergi mükelleflerinin yakalarına yapışıp "Gösterdiğin matrah düşük, artır, yoksa karışmayız" diye korkutan Maliye Bakanlığı, bu tavrından vazgeçmeye başladı. Bakanlığın tavır değişikliğinin ilk önemli örneğini de İstanbul Defterdarlığı verdi. İzmir Defterdarlığı'ndan geçen yıl İstanbul Defterdarlığı'na atanan Mehmet Akif Ulusoy, İzmir'de denediği, 'Meslek odalarını devreye sokarak daha fazla vergi toplama' modelini daha geniş çaplı olarak İstanbul'da devreye soktu.
Ulusoy, uygulamayı başlatırken, taraflara, "Biz Maliyeciler mükellefin üzerine doğrudan gittiğimizde züccaciye dükkânına giren fil tahribatı da verebiliyoruz. En iyisi uzlaşıp, birlikte vergi gelirlerini artıralım" mesajını verdi. Ulusoy'un formülü, İstanbul'da ilk olumlu sonuçlarını ortaya koydu.
Yüzde 190 artış gösterdi
İstanbul Defterdarlığı, şubat ayında başta esnaf ve sanatkâr odaları olmak üzere İstanbul Sanayi Odası'ndan İstanbul Diş Hekimleri Odası'na kadar tüm meslek oda ve birlikleriyle 'Nasıl daha fazla vergi toplarız' zirvesi yaptı. Zirveden sonra yapılan toplantılarda, her sektör için 'ortalama gelir beyanı sınırı' belirlendi. Bu sınırlar meslek örgütleri tarafından üyelerine duyuruldu. Defterdar Ulusoy'un İstanbul Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği'ne gönderdiği mektup, yöntemin başarılı olduğunu ortaya koydu. Buna göre, İstanbul'da 2003 vergilendirme dönemi için mükellef başına ortalama 181 milyon lira vergi ödeyen esnaf ve sanatkârlar, rakamı 2004 vergilendirme dönemi için yüzde 190 artışla 526 milyon liraya çıkardı.
Defterdar Ulusoy'un İstanbul Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği'ne gönderdiği teşekkür mektubunun şu bölümü dikkat çekti: "İlimizdeki basit usulde vergilendirilen mükelleflerin beyan ettiği matrah 107.7 milyon YTL (107.7 trilyon lira), tahakkuk eden vergi de 21.7 milyon YTL'dir (21.7 trilyon lira). Bu beyanlara göre 2004 vergilendirme döneminde bir mükellefin ödeyeceği tahakkuk eden vergi tutarı ortalama 526 YTL'dir (526 milyon lira). Rakam birliğiniz tarafından Defterdarlığımıza bildirilen basit usule tabi bir mükellefin yıllık ödeyeceği vergi miktarı olan 500 YTL'nin (500 milyon lira) üzerindedir. Samimi gayretinize teşekkür ederiz."
En az terziler beyan etti
Ancak Ulusoy, mektubunun sonunda şu uyarıyı yaptı: "Bu dönemde özellikle minibüsçülerin, otobüs ile şehiriçi taşımacılık yapan mükelleflerin ve okul servislerinin, kuaför ve berberlerin, terzilerin, bakkalların 2004 yılı için tahakkuk eden vergilerinin taahhüt edilen tutarların çok altında kaldığı görülmektedir."


Büyütmek için tıklayınız

Ulusoy, mektuba basit usul mükelleflerine ait beyan ortalamalarını içeren bir tablo da ekledi. Buna göre, İstanbul Esnaf ve Sanatkârlar Odaları Birliği'nin taahhütüne uymayanların başında terziler geldi. Terziler için yıllık 500 YTL asgari vergi öngörülürken, kesinleşen tutar 263 YTL eksiğiyle 138 YTL'de kaldı.
Düşük beyana ortak komisyon çözümü geliyor
İstanbul Defterdarı M. Akif Ulusoy, meslek oda ve birlikleriyle ortak hareket edip, vergi gelirlerini artırma atağına geçerken, "İstanbul Defterdarlığı hukukun üstünlüğü ve adalet ilkesini kendisine temel düstur edinmiştir" dedi. Ulusoy, bir yandan gelir ve vergi beyanlarının doğruluğunu incelemenin asli görevleri olduğunu hatırlatırken, 'hukukun üstünlüğü ve adalet ilkesi'ne öncelikle kendilerinin uyacağını da duyurdu. Ulusoy, bu doğrultuda, "Bu beyan sizin için az, artır, yoksa karışmayız" gibi zorlamalar yapmayacaklarını belirtti. Ulusoy, bunun yerine beyanları 'makul sınırlar'ın altında kalan mükelleflere yönelik olmak üzere defterdarlık yetkilileri ve oda temsilcilerinden oluşacak bir komisyon kurulacağını ve bu komisyonun çözüm üreteceğini vurguladı. Edinilen bilgiye göre bu komisyon, basit usule tabi olmayan gelir vergisi mükellefleri için mayıs ayında toplanacak. Beyannamesi düşük kalanlar komisyona davet edilerek kendilerinden durumları hakkında bilgi alınacak. Bu mükellefler komisyonu düşük beyanda bulunmalarının haklı sebepleri olduğuna inandıramazlarsa beyanlarını artırmak zorunda kalacaklar.
Kurumlar vergisi mükellefleri için de benzer toplantıların haziran ayında yapılması bekleniyor. Bu toplantılarda da aynı yöntem uygulanacak.
Alınan bilgiye göre kurumlar vergisi mükellefleri de, vergi ödemeyi pek sevmiyor. 2003 vergilendirme döneminde 178 bin 16 kurumlar vergisi mükellefi (şirket) beyanname verdi. Bunlardan 85 bin 734'ü sıfır matrah beyan etti. Yani yılı zararla kapattıklarını öne sürerek tek kuruş vergi ödemedi. 2002 yılında da zarar ettiklerini beyan edenlerin sayısı bir hayli yüksekti.