Ahu Antmen

04/01/2006 (1193 kişi okudu)

İrfan Önürmen'in resimlerinde 'hayat' bütün hızı, şiddeti ve paramparçalığıyla, bütün gürültüsüyle, acısı ve neşesiyle, bütün siyahları, beyazları ve gri alanlarıyla izleyicinin yüzüne çarpıyor: Günümüzde miadı dolduğu söylenen resimde böylesi bir dinamizm bulmak, herhalde resim sanatının 'ruhuyla' ilgili bir durum. Ünlü Belçikalı ressam Luc Tuymans'ın dediği gibi resimsel imge, bir temanın aynı anda hem göründüğü, hem yok olduğu; elle tutulur olanla olmayanın sürekli yer değiştirdiği bir yoğunluğa sahip olabiliyor. Son dönem Türk resminin en özgün sanatçılarından biri olarak nitelendirebileceğimiz Önürmen'in resimlerinde de işte böyle bir yoğunluk var: Yaşanmış anların birikiminden yola çıkan sanatçı, bir yandan da imgeyi silsileler halinde tüketen çağımız görsel kültürünün alışkanlıklarına eleştirel bir mesafeden bakabilmemize olanak tanıyor. Resimlerindeki görüntü, bugün, bu dünya. Gerçekle kurgu iç içe. Televizyonun sersemletici akışını çağrıştıran bu parçalı imgeler bombardımanı, her şeyin silikleştiği, kendi olmaktan çıktığı, gerçekten kurguya kurgudan gerçeğe dönüştüğü, grileştiği bir alana göndermede bulunuyor. Serginin başlığındaki 'gri'yi, herhalde bu hallere de yorabiliriz?
Önürmen'in 'Gri 3' başlıklı sergisi, geleneksel anlamda 'izlediğimiz' bir sergi değil: Serginin bir bölümü, bir resim deposunu, hatta bir atölyeyi hatırlatıyor, resim atölyelerinin kendine has dağınıklığını, kokusunu duyuruyor. Ressamın hayatla kurduğu bağı hissedebiliyoruz burada: Yan yana sıralanmış, neredeyse üst üste konmuş bu resimlerde büyük kent yaşamının bin bir görüntüsüyle karşılaşırken, sanki eski bir gazete arşivinin koridorlarında da geziniyoruz. Önürmen'in resimlerindeki temel fikir ve temel malzeme aslında bu eski gazeteler: Söyleşilerinden okuduğumuz kadarıyla resim yapmaya başladığı ilk günlerden başlayarak gazete ve dergilerden kestiği fotoğrafları biriktiren sanatçı, böylece zamanın katmanlarıyla ördüğü bir görsel dünya yaratıyor. Bu zaman katmanları arasında askerler ve mankenler, çatışmalar ve sevişmeler, gelenekler ve olası gelecekler hep bir arada! Önürmen yapıtlarındaki bu zamansal boyut, resmin hakkını vererek boyadığı tuvallerde olduğu kadar, üst üste yapıştırılmış gazetelerden keserek oluşturduğu tüfek, tabanca gibi nesnelerde ve arka arkaya dizerek bir tür gölge tiyatrosu gibi kurguladığı 'tül' resimlerde de karşımıza çıkıyor.
Resmin geleneksel sınırlarının aşıldığı bu gibi yapıtlarda yine gazetelerdeki 'aktüel dünya'yla karşılaşmamız; örneğin tüllerin şiirsel ve yumuşak görüntüsü arasında askeri görüntülere rastlamamız, Önürmen'in sanatının arka planındaki düşünsel boyutu sürekli hatırlatıyor. Öte yandan, modernizmin katı biçimciliğini dışlayan ama biçimsel kaygının kendisini dışlamayan Önürmen, üst üste bindirdiği öğelerin ya da arka arkaya sıraladığı yüzeylerin de ortaya koyduğu gibi, sosyal meselelerinin yanı sıra resim sanatının derinlik sorunu gibi temel öğelerini düşünmeyi de ihmal etmiyor.
İrfan Önürmen'in Pi Artworks'teki sergisi, zamanımızın ilginç bir ressamını tanımak ve bugün 'resim' bağlamı içinde geçmiş zamanda kalmadan neler yapılabileceğini düşünmek açısından ilginç bir sergi. İzleyin derim, ama sergiye girebilirseniz: Sergi saatleri içinde gitseniz de nedense Pi Artworks'ün kapısı kapalı; yandaki kahveye girerseniz gizli bir kapıdan içeri alınabilirsiniz, mekânı bilmeyen için ondan sonrası da ayrı bir macera. 10 Ocak'a kadar.

Yazdır | Yolla | Arşive Ekle