Siyasetçiler susacak mahkeme konuşacak
|
TBMM, 11. cumhurbaşkanını seçmek için olağanüstü bir gün yaşadı. CHP, Anavatan ve DYP salona girmemeyi seçti. AKP, bireysel destekle yetindi.
FOTOĞRAF: ADEM ALTAN
|
Arınç, CHP'nin itirazına rağmen oturumu açtı. Meclis'te 361 kişi vardı. Gül 357 oy aldı. Ankara'daki gerilimde artık gözler Anayasa Mahkemesi'nde...
28/04/2007 (1726 kişi okudu)
ANKARA - Türkiye'nin 11. cumhurbaşkanını seçmek için TBMM'de dün yapılan ilk tur oylamaya 361 milletvekili katılınca cumhurbaşkanlığı seçimi mahkemelik oldu. TBMM Başkanı Bülent Arınç, kontrol için genel kurula bakan 7 'meraklı' CHP'linin isimlerini tutanağa geçirterek ilk turda 368 kişinin bulunduğunu iddia etti. Arınç böylece TBMM İçtüzüğü'nün, oy hakkını kullanmayanların da yeter sayıya dahil edilmesi hükmünü işletmeye çalıştı. Seçime tek aday olarak katılan Abdullah Gül, 357 oy aldı ve ilk turda seçilmek için gerekli 367 oyu sağlayamadı. 361 vekilin oy kullandığı seçimde, bir oy boş çıktı, üç oy da geçersiz sayıldı. Seçimin ikinci turunun 2 Mayıs'ta yapılıp yapılmayacağı CHP'nin başvurusunu ele alacak Anayasa Mahkemesi'nin vereceği kararla belli olacak.
CHP'nin 'üçte iki çoğunluk olan 367 milletvekili katılmazsa Anayasa Mahkemesi'ne gideriz' tehdidi altındaki cumhurbaşkanlığı seçiminin ilk turu dün yapıldı. Oylamaya sürpriz katılım iki DYP'li ve bir CHP'liden geldi. Oylamaya AKP dışı katılım beş bağımsız ve iki Anavatanlı ile birlikte toplam 10 oldu. Birleşimi yöneten Arınç, merak edip içeriye bakmak için kafasını uzatan CHP'lilerin isimlerini söyleyerek tutanağa geçmesini sağladı. Arınç, AKP'lilerin uyarılarına da 'Merak etmeyin ben söylüyorum' karşılığını verdi. AKP Grup Başkanvekili Sadullah Ergin, bu isimlerin tutanağa geçmesiyle CHP'nin 367 iddiasının düşmüş olacağını savundu ve "Biz de 'geldiler ama oy kullanmadılar' deriz" değerlendirmesini yaptı.
Ve beklenen konuklar kapıda!
Genel Kurul açılmadan AKP'liler salonda yerlerini aldılar. Başbakan Tayyip Erdoğan da, Gül'le birlikte genel kurula girdi. Ardından da çoğunluğu sağlayacak muhalefet vekillerini beklemeye koyuldular. İlk gelen de Süleyman Bölünmez (Mardin) oldu. AKP'den ihraç Fuat Geçen (Hatay), son olarak Anavatan'dan ayrılan Göksal Küçükali (İstanbul) peş peşe genel kurula girdiler. AKP'lilerin öperek kutladıkları bu isimlere CHP'den Esat Canan da katılınca salondan alkış yükseldi. "Vicdanım, hukuk ve demokrasi anlayışım gereği katılıyorum" diyen Canan, başını kaldırmadan ve itiraz için salonda bulunan Grup Başkanvekili Kemal Anadol ile göz göze gelmeden CHP sıralarının ortasına oturdu. Canan'ı AKP'liler öperek kutladı.
Ülkü Güney (Bayburt), AKP'den önceki gün istifa eden Hamza Albayrak ve Anavatan'dan oylamaya katılacağını daha önce açıklayan Miraç Akdoğan (Malatya) salonda yerlerini alırken DYP'den Ümmet Kandoğan ile Mehmet Eraslan, salona girerek partilerine ayrılan bölümün ilk sırasına oturdular.
Gün boyu canlı yayınlarda partisinin tutumunu anlatan ve Genel Başkan Mehmet Ağar'ın oylamaya katılmayacaklarını açıkladığı basın toplantısında yanında oturan Kandoğan'ın salona girmesi şaşkınlık yarattı. Kimi AKP'lilerin cılız alkışları ile durumu fark eden Başbakan ile bakanların da katılımıyla yükselen alkışlar sürerken Mehmet Eraslan da Kandoğan'ın yanında yerini aldı. AKP'liler eski arkadaşlarını öperek kutladılar. Oylama sürerken bu isimlere Anavatan'dan Hasan Özyer (Muğla) de katıldı.
Arınç açtı, Anadol itiraz etti
TBMM Başkanı Arınç, saat 15.05'te '96. birleşimi açıyorum, toplantı yeter sayısı vardır, gündeme geçiyorum' deyip oylama sürecini başlattı. CHP Grup Başkanvekili Kemal Anadol buna itiraz etti ve yoklama yapılmadan ve üçte iki çoğunluğun bulunduğu saptanmadan oylamaya geçilemeyeceğini söyledi.
Bunun üzerine Arınç da usul tartışması açtı. Anadol, oylamaya katılmadıklarını tutanaklara geçirtirken Anayasa Mahkemesi'ne gideceklerini de yineledi.
DYP'li Kandoğan bir sürpriz de bundan sonra yaptı. Anadol'a yanıt vermek için kürsüye gelerek, neden cumhurbaşkanlığı seçimine katılmak gerektiğini hararetli bir konuşmayla anlattı. AKP'liler de kendisini bir kez daha alkışladı.
Arınç: 20 kişi istesin yapalım
Daha sonra Arınç, Meclis İçtüzüğü'nü işleterek CHP'lilere "20 milletvekiliyle başvurun yoklama yapalım" diye seslendi. Ancak, CHP'liler bunu yaptıkları takdirde hazır bulunan vekil sayısının 367'yi geçeceği için buna yanaşmadı.
AKP'liler Anavatan'dan gelecek vekilleri umutla beklerken, Ersönmez Yarbay'ın çekilmesiyle tek aday olarak Gül kaldı ve oylamaya başlandı.
Genel Kurul'da 367'inin bulunmaması için divana katip üye bile vermeyen CHP'liler, gelişmeleri kuliste izlediler. CHP'li Katip Üye Ahmet Küçük, salona girerek oylama işlemini kontrol etmek istedi. Arınç'sa "Ben sizi Divana çağırdım, gelmediniz. Oradan uzaklaşın" diyerek, idare amirlerini göreve çağırdı.
AKP'liler sert müdahaleyle Küçük'ü dışarıya çıkarmaya çalışırken dört CHP'li vekil de arkadaşlarına bakmak için içeri girdi. Arınç bu fırsatı iyi değerlendirdi ve isimleri okuyarak tutanağa geçirtti. Bu sırada AKP Grup Başkanvekili Eyüp Fatsa da CHP'lilerin isimlerini bir kâğıda yazarak Başkanlık Divanı'na verdi, bazı AKP'iler de cep telefonlarıyla CHP'lileri görüntüledi.
Arınç, "Sayın Yaşar Tüzün, sayın Ahmet Küçük, sayın Haşim Oral ve sayın Rasim Çakır'ın Genel Kurul'da olduğunu görüyorum" dedi. AKP'liler bu durumu Anayasa Mahkemesi'nde koz olarak kullanacaklarını söylediler. AKP'liler CHP'den Kemal Anadol'un salonda itirazcı olarak bulunması ve dört CHP'linin de oylama sürerken içeri girmesiyle 367'nin aşıldığını iddia ettiler.
Oylamayı uzatma taktiği
AKP'liler oylamayı da uzatarak bir taşla birkaç kuş vurmayı da hedeflediler. Oylamaya geçilirken AKP Grup Başkan vekili Salih Kapusuz, milletvekillerinin aralarında dolaşarak oylamayı ağırdan almalarını ve hemen kabinlere girmemelerini öğütledi. Bu nedenle seçim iki saati aştı. AKP'liler bununla CHP'nin Anayasa Mahkemesi'ne hemen gitmesini önlemek için mesai saatinin bitmesini hedeflediler
AKP'den CHP'ye teşekkür
Saat 17.30'a gelindiğinde Arınç defalarca oy kullanmayan olup olmadığını sorup oylamayı uzattı. Arınç, oylamaya AKP dışından katılan milletvekillerinin isimlerini tekrar okuyup tutanaklara yazdırdı. Sonra da CHP'lilerden Yaşar Tüzün, Ahmet Küçük, Haşim Oral ve Rasim Çakır'ın isimlerini ikinci kez söyledi, bu isimlere Şevket Arz ve Erdoğan Yetenç ile usul tartışması açan Kemal Anadol'u da ekleyip oy kullanmaya çağırdı. Böylece tutanaklara adı yazılan CHP'lilerin sayısı yedi oldu.
GP'nin parlamentodaki tek temsilcisi olan Emin Şirin ise oylama sırasında izleyicilere ayrılan localarda oturdu.
TBMM Başkanvekili AKP'li Sadık Yakut da oylama sırasında salona giren CHP'lilerin toplantı yeter sayısına dahil olduklarını söyledi ve "CHP'ye teşekkür ederiz" dedi.
Kuliste oturan diğer CHP milletvekilleriyse Genel Kurul salonuna giren arkadaşlarına çoksert tepki gösterdiler.
Basın toplantıları ve açıklamalar birbirini izledi
Dün Ankara'tarihinin en hareketli günlerinden birini yaşadı.
10.00: CHP grubu milletvekillerini Meclis'e çağırdı ve Anayasa Mahkemesi'ne yapılacak bavuru için imza toplamaya başladı.
10.30: Anavatan'lı Hüseyin Özcan, etkin konumdaki bir AKP milletvekilinin işadamı kardeşinin kendisini arayarak rüşvet teklif ettiğini ileri sürdü.
11.00: AKP Grup Başkanvekili Sadullah Ergin basın toplantısıyla Anavatan'ın önerdiği anayasa değişikliklerini yapmaya hazır olduklarını açıkladı. Bunun ardından Mumcu'nun basın toplantısı düzenleyeceği duyuruldu.
11.00: Anavatan lideri Erkan Mumcu, genel merkezde milletvekilleriyle toplandı. Mumcu, telefonla görüştüğü DYP lideri Mehmet Ağar'a da kişisel olarak girmeme kararında olduğunu söyledi.
11.00: CHP Genel Başkanı Deniz Baykal, CNN Türk'te, "Başbakan'ın çok yakın bir arkadaşı olan işadamı benim bir milletvekilimi aradı. Ne ihtiyacın varsa söyle dedi. Bir arkadaşımı altı kez aradılar. Gelin konuşalım dediler. Milletvekilleri haysiyet sınavı veriyor" dedi.
11.15: TBMM'ye gelen Başbakan Erdoğan bakanlar ve parti yöneticileriyle görüştü. Erdoğan Meclis'e girişinde "Milletim için en hayırlısı ne ise o olsun" dedi, basın toplantısı yapacağını duyurdu.
12.00: Erdoğan, Meclis'te basın toplantısı yaptı.
13.00: Düzenleyeceği basın toplantısını TBMM'den Anavatan Genel Merkezi'ne alan Mumcu, Erdoğan'ın açıklamalarını da buradaki makamında izledi. Mumcu'nun milletvetilleriyle görüşmesinden net bir karar çıkmazken, görüşmeye cuma namazı arası verildi.
13.00: Abdullah Gül Meclis'e geldi ve 'demokrasinin işlediğini' söyledi.
13.00: Başbakan Erdoğan, makamından ayrılarak Meclis'teki camiye giderek cuma namazını kıldı. Erdoğan namazın ardından tekrar makamına geçerek Gül ve AKP grup başkanvekilleriyle yemek yedi
14.00: DYP lideri Ağar, TBMM'de düzenlediği basın toplantısında oylamaya katılmayacaklarını açıkladı.
14.15: CHP'li Esat Canan ikna edildi ve oylamaya katılma kararı aldı.
14.25: AKP'den önceki gün istifa eden Amasya milletvekili Hamza Albayrak, oylamaya katılacağını açıkladı.
14.30: Anavatan'daki toplantı sona erdi, Mumcu düzenlediği basın toplantısında oylamaya katılmayacaklarını duyurdu.
14.50: Adalet Bakanı ve Hükümet sözcüsü Cemil Çiçek, Erdoğan'ın makamından çıkarak Genel Kurul'a gelişinde, gazetecilerin Mumcu'nun açıklamalarını hatırlatması üzerine, "Kızılay'a doğrudan gelmiyor, Or-An'ı dolaşıyor" dedi.
14.59: Erdoğan, Abdullah Gül'le beraber Genel Kurul'a gitti. Gül, Mumcu'nun sözlerini "Herkese saygı duyuyoruz" diyerek değerlendirdi.
Tarihi günden notlar
AKP'li Ayalan, Anavatan'ın kararına kızdı: Tescilli i... bu
Gül: Keyifliyim: Öğlen saatlerinde Meclis'e gelen cumhurbaşkanı adayı Abdullah Gül, keyifli göründüğünü söyleyen bir gazeteciye "Keyifliyim. Şundan keyifliyim; Türkiye'de demokrasinin en iyi şekilde işlediğine şahit oluyoruz" dedi.
Troyka cumayı birlikte kıldı: Başbakan'ın basın toplantısı sonrası AKP'nin troykası olarak tanımlanan Erdoğan, Arınç ve Gül, birlikte TBMM camiinde cuma namazı kıldı. Erdoğan ve Gül, oylamayı Erdoğan'ın makam odasında bekledi. İkili Mumcu'nun konuşmasının bitiminden hemen sonra, Genel Kurul'a birlikte geldi.
Mumcu çıktı televiyonu açın: AKP kulisindeki üç televizyonun karşısında toplanan AKP milletvekilleri Anavatan lideri Erkan Mumcu'nun açıklamasını sonuna kadar sessizce dinlediler. Mumcu'nun, toplantıya katılmayacaklarını söylemesiyle hayal kırıklığı yaşayan AKP'liler kızgın bir şekilde televizyonların başından ayrılarak Genel Kurul'a girdiler.
Çelik: Oylamaya gel... Duyan: Baykal'layım gelmem
Baykal'ın yanındayım: Milli Eğitim Bakanı Hüseyin Çelik CHP Mardin milletvekili Mahmut Duyan'ı telefonla arayarak oylamaya katılmasını önerdi. Duyan kendisine, "Ne düşünüyorsun? Abdullah Gül iyi bir aday" diyen Çelik'e, "Ben partiliyim, partimin kararına uyarım" karşılığını verdi. Duyan, "Nerede" olduğunu soran Çelik'e, "Şu anda Deniz Baykal'ın yanındayım" diyince görüşme kısa sürdü.
Ayalan ağzını bozdu: AKP Genel Başkan yardımcıları Dengir Mir Mehmet Fırat'la Şükrü Ayalan ise Mumcu'yu muhalefet kulisindeki televizyondan izledi. Mumcu açıklamalarını sürdürürken, Fırat cep telefonuyla konuşarak, "Girmiyorlarmış" dedi. Bunun üzerine Ayalan, "Tescilli i... bu" diyerek tepki gösterdi.
Bu AKP'liler Kemal abiyi dövselerdi...: DYP'li iki vekilin oylamaya katılması CHP'de, "DYP'de üç Mehmet bir Ümmet vardı. Şimdi kaldı iki Mehmet" esprilerine neden oldu. CHP'li Feridun Baloğlu, "Bu AKP'liler siyaset bilmiyor. Şimdi Kemal ağbiyi (Anadol) dövmeye kalksalar hepimiz girerdik" diye espri yaptı.
Çocuk oyuncağı mı bu?: Bir grup CHP milletvekili içeri giren arkadaşlarına "Çocuk oyuncağı mı bu, tutanak tutuluyor, ne bo... yiyorsunuz" diyerek tepki gösterdi
Cumhurbaşkanlığı seçimi hatırası: Oylamalar devam ederken, çok sayıda AKP milletvekili Başbakan Erdoğan ve cumhurbaşkanı adayı Abdullah Gül'ün birlikte oturduğu bakanlar kurulu sıralarına gelerek hatıra fotoğrafı çektirdi.
Fotoğraf kuyruğuna müdahale: Arınç, Erdoğan ve Gül'e hatıra fotoğrafı çektirmek için kuyruk oluşturan milletvekillerini, "Lütfen yerlerimize oturalım" diyerek uyardı. AKP'lilerin fotoğraf çektirmeye devam etmesi üzerine Arınç, "Sayın Başbakanım Siirt'e gelindi, adınız okundu" diyerek Erdoğan'ı oy kullanmaya davet etti.
Erdoğan ve Gül oy kullanmaya birlikte gitti
Beraber yürüdük biz bu yollarda: Erdoğan ve Gül, oy verme kabinlerine beraber gittiler. Bu sırada Gül'ün bazı milletvekilleriyle fotoğraf çektirmesi üzerine oyunu zarfa koyan Erdoğan, Gül'ü bir süre kabinin önünde bekledi. Daha sonra Erdoğan ve Gül beraber oylarını kullandılar. Bu sırada milletvekilleri ikiliyi alkışladı.
Baykal'dan Anadol'a 'Aslan be': TBMM Genel Kurul çalışmalarını, CHP milletvekilleriyle birlikte Meclis'teki odasında takip eden CHP lideri Deniz Baykal, CHP Grup Başkanvekili Kemal Anadol'un Genel Kurul'da usul tartışması yaşandığı sıradaki tutumunu överken "Aslan be... Arkasında milyonlar var" dedi.
Büyükanıt TV izlemedi: Genelkurmay Başkanı Orgeneral Yaşar Büyükanıt, TBMM'de tarihi gelişmeler yaşanırken, karargahtaki odasında çalışmayı sürdürdü. Televizyon seyretmeyen Büyükanıt'a zaman zaman kurmayları gelişmelerle ilgili bilgi aktardılar.
HABERLER: İSMET DEMİRDÖĞEN, YURDAGÜL ŞİMŞEK, ZİHNİ ERDEM, NAZİF İFLAZOĞLU, AHMET KIVANÇ, TARIK IŞIK