Bu sergiye 'Müdahale Var mı?'

Bu sergiye 'Müdahale Var mı?'
Bu sergiye 'Müdahale Var mı?'

Murat İlgin

23. İstanbul Sanat Fuarı kapsamında çıkış noktası Gezi direnişi olan 'Müdahale Var mı? sergisini küratörü Ali Şimşek'le konuştuk.
Haber: HÜLYA AVTAN / Arşivi

Gezi direnişinden sonra hayatımıza giren yeni kavramlar üzerine kafa yoran ‘Müdahale Var mı?’ başlıklı sergi, TÜYAP’ın İstanbul Kitap Fuarı’yla eşzamanlı olarak 2-10 Kasım tarihlerinde düzenlediği Artist 2013/ 20. İstanbul Sanat Fuarı kapsamında izleyiciyle buluşmaya hazırlanıyor. Yaklaşık 70 sanatçının katılımıyla gerçekleşecek sergide Komet, Şükran Moral, Murat Germen, Turgut Yüksel, Hülya Küpçüoğlu gibi aşina olduğumuz isimlerin yanı sıra genç sanatçılar da önemli yer tutuyor. Farklı disiplinlerden sanatçıların birlikteliğinden doğan sergide direniş, örgütlenme, sivil itaatsizlik ve politika gibi konular deşiliyor. Serginin yanı sıra söz konusu kavramların tartışılacağı panel ve forumlar da yine program kapsamında. ‘Kamusallık, direniş ve sanat’, ‘Sanat direniş ve politikanın neresinde? 1-2’ başlıklı panellerde sanatçıların yanı sıra akademisyenlerle de bir araya gelinecek ve Gezi direnişinin hayat ve sanat ilişkisi kurulmaya çalışılacak. Biz de sergiye dair daha detaylı bilgi almak için küratörü Ali Şimşek ile konuştuk.
Gezi direnişinden feyz alınarak yola çıkılmış bir sergi bu. Fikir nasıl gelişti?
Gezi çok yaratıcı ve estetik de bir dönem oldu. Birçok sanatçı da buna imtina etti. Uzun dönem Gezi’yi dönüştürme konusunda çekimser kalındığı da oldu tabii, piyasalaştırılması endişesi de vardı. Fakat bizim açımızdan bu olmadı. Sergideki sanatçılar uzun dönemdir zaten politik işler yapıyorlardı. Bu noktada şöyle bir ukalalığımız da oldu diyebilirim, bunu yapacaksak biz yaparız dedik.
Sergiye hazırlık süreci nasıl oldu?
Çağrılar yapıldı, kalabalık bir kadromuz var. Kısa sürede büyük bir iş ortaya çıktı. Serginin genel konsepti direniş değil, müdahale var mı diye hayati bir soru aslında. Daha önce üretilmiş işler de var aralarında. Zaten yapılıyordu böyle işler. Yarısı sanat dünyasının tanıdığı isimler, diğer yarısı ise genç sanatçılardan oluşuyor, diyebilirim.
Gezi direnişinin sanata yansımasının henüz erken olduğuna dair bir görüş de var. Bu noktada sizin cevabınız ne olur?
Bunu hazırlayanlardan biri de bizdik zaten. Dolayısıyla Gezi direnişi ile yapılan çıkış bir anlamda da şaşırtıcı olmadı, beklenen bir şeydi. Sanat dünyasında sermayeyle ilişkisi olanlar bekleyebilir, biz böyle düşünmüyoruz. Soylulaşmanın ne olduğunu kimse bilmezken, biz buna dair paneller yapıyorduk. Kentsel dönüşüm ile ilgili şeyler yapıyorduk. Biraz daha gevşek ilişkilerle yürütülen bir karşısanat hareketi var. Bazıları için olsa da bizim için erken yok, politik doğrular da yok. Bu daha başlangıç, ekipteki kimsenin bekleyelim dediği de yok. Sergiye de sanata da misyon biçmiyoruz, hayatı anlatıyoruz.
TÜYAP kapsamında bu sergiyi gerçekleştiriyor olmayı nasıl açıklarsınız?
TÜYAP önemli bir kamusal alan. Ticari bir fuara katıldığımız fikrinde değiliz. Bu türden fuarlar oluyor ama tanınan isimlerin ya da yabancı sanatçıların katıldığı şeyler oluyor bunlar. TÜYAP öyle değil. TÜYAP’a resimle ilgilenmeyen bir adam da geliyor, çocuklar da geliyor.
‘Müdahale Var mı?’ kapsamında göreceğimiz işlerden birkaçından bahsedebilir misiniz?
Komet’in maskeler videosu olacak. Normalde maske kötü bir şey olması gerekirken, Gezi’de ‘occupy’ sürecinde olumlu işledi. Şükran Moral’ın Gezi döneminde gerçekleştirdiği performansının videosu olacak. Bedia Dipşo’nun fotoğraf çalışması var. Rıfat Arslan bir kolajla katılıyor. Henüz kaybettiğimiz Erkmen Senan’ın daha önce sergilenmemiş bir işi de sergilenecek. Bu anlamda da önemli ‘Müdahale Var mı?’. Hayatı boyunca toplumsal muhalefet ve direnişle ilgili çalışmalar yapmış olan Senan’ın anısına da yapılıyor. Kasım ayı sonunda kitap da sunulacak.
Öte yandan sergide genç sanatçılar da önemli yer tutuyor.
Genç sanatçılar tüm sanat dünyasının ortak noktası. Şu anda Türkiye tarihinde olmamış kadar çok genç sanatçı var. Burada sanatın ekonomi politiğini oluşturmak da önemli. O kadar çok sanatçıyı kapsayamayacak denli dar bir sanat piyasası içinde bir nefes bu sergi. Mardin’den, Edirne’den, Hatay’dan, Balıkesir’den pek çok genç sanatçı var.
150 galeri, 25 bağımsız grubun katıldığı, 1000’e yakın sanatçının işlerinin yer alacağı Artist 2013/ 23. İstanbul Sanat Fuarı, 2-9 Kasım tarihleri arasında TÜYAP Beylikdüzü’nde görülebilir.