İslami feminizmin kurucusu öldü

İslami feminizmin kurucusu öldü
İslami feminizmin kurucusu öldü
Faslı sosyolog Mernissi 75 yaşında yaşamını yitirdi. Bir süredir kanserle savaşan sosyolog, Arap ve Müslüman dünyasında demokrasi, feminizm ve insan hakları adına önemli çalışmalara imza atmıştı

RADİKAL - Faslı sosyolog Fatema Mernissi, 75 yaşındayken yakalandığı kanser hastalığı nedeniyle hayatını kaybetti. ‘Peçenin Ötesi’ adlı kitabıyla adından söz ettiren İslami feminizmin kurucularından Mernissi, Kuran-ı Kerim’de kadının rolü üzerine de çalışmalar yürütmüştü. Mernissi, Arap ve Müslüman dünyasında demokrasi ve insan hakları adına önemli çalışmalara da imza atmıştı.

'İŞLERİNE GELMEDİĞİ İÇİN'

Menissi’nin araştırmasına göre, aslında İslam’da kadının ikinci planda olması söz konusu değildi. Ancak yüzyıllar boyunca ‘cinsel statükonun erkekler tarafından yanlış yorumlanması’ nedeniyle bu bir norm haline getirildi.
Feminist yazar, ‘Peçe ve Erkek Elitler: İslam’da Kadın Hakları Feminist Yorumlama’ adlı kitabında, Kutsal metinlerin erkekler tarafından manipüle edildiğini savunurken, bu manipülasyonları Müslüman toplumların yapısal özelliği olarak değerlendirdi. Kadın haklarını sorun olarak gören Müslüman erkeklerin, Kuran, Peygamber ve İslami gelenekler gibi konuları bahane olarak sunduğunu, ancak gerçekte bu durumu ‘işlerine gelmediği için’ kabul etmediklerini vurguladı.

‘HAREM’ TAKINTISI

Kendisi 1940’ta Faslı zengin bir ailenin kızı olarak bir ‘aileiçi harem’de dünyaya gelen Mernissi, dünyaya ‘aileiçi haremler’i tanıtan birçok çalışma ele aldı. Çok eşli geniş Arap ailelerinde kadın üyelerin bir arada yaşaması anlamına gelen aileiçi haremlerin Batılıların düşündüğünün aksine şaaşalı olmadığını yazılarında vurgulayan feminist yazar, Batılıların Osmanlı nedeniyle haremleri neredeyse bir ‘takıntı’ haline getirdiğini belirtmişti.

‘OLGUN KADINLAR GÖRÜNMEZ KILINDI'

Doğuda kadınların erkeklerin buyruğunda yaşadığını vurgulayan Mernissi, Batılı erkeklerin ise ‘zamanı kontrol ederek’ bir nevi harem yarattığını savundu. Mernissi, “Batılı erkeklere göre bir kadının güzel olması için 14 yaşında gibi görünmesi lazım, eğer 50-60 yaşlarında görünüyorsa o kadının değeri kalmamıştır” demişti. Mernissi, kız çocuklarının baskı altında olduğuna ve ‘ideal güzellik’ tanımının bu sözler üzerine kurulduğuna dikkat çekerek bu durumun ‘olgun kadınları’ toplumda görünmez kıldığını vurguladı. (Milliyet)