İtalya'da tarihi keşif

İtalya'da 'ters dönmüş' süper volkan bulundu. Bilim insanlarına göre bu vokanik sistemle ilgili bilgileri kökten değişterecek


Eda BERKBAYRAK


MİLANO - İtalya'nın kuzeyinde Milano ve Torino arasında yer alan Valsesia Vadisi'nde tarihi bir keşif yapıldı. Bölgede Dallas Üniversitesi Rektör Yardımcısı Jeoloji Uzmanı Prof. James Quick ve Trieste Üniversitesi Petrografi Uzmanı Prof. Silvano Sinigoi başkanlığında yapılan araştırmalar sonucu dünyada bir ilk kez Valsesia Vadisi'nde ‘ters dönmüş' bir ‘süper volkan' bulundu.
Trieste Üniversitesi Petrografi Uzmanı Prof. Silvano Sinigoi, bugüne kadar dünyada birçok süper volkan bulunduğunu anlatırken, “Buluşumuzu tek kılan ise, ilk kez süper volkanın yerin altındaki bölümünü görebilecek olmamız. Kısacası ters dönmüş bir süper volkanla karşı karşıyayız. Bunu Alplerin oluşumuna borçluyuz. Böylece 25 kilometre dipte bulunan bölüm, şu anda yeryüzünde. Yani bu buluşla süper volkanın 25 kilometrelik yer altında kalan bölümünü inceleme şansına sahip olacağız. Yani dünyada ilk kez bir süper volkanı besleyen yapıyı inceleme şansına sahibiz” diye konuştu.
Bu süper volkanın 290 milyon yıl önce aktif halde olduğunu ve bu süreçte atmosferi yoğun etki eltında bırakacak patlamalar olduğunu anlatan Prof. Silvano Sinigoi, aktif sürecin tamamlanması ile volkanın çöktüğünü belirterek, “İlk incelemelerimize göre, okullarda volkanik sistem üzerine anlatılanları değiştirmek zorunda kalacağız. Olay anlattığımız kadar basit değil. Ancak bir süre sonra daha gerçekçi veriler hakkında konuşacağız” dedi.



‘TARİHİ KEŞİF'



İtalya Ulusal Volkanik ve Jeofizik Araştırmaları Enstitüsü'nden Prof . Giovanni Orsi olayı ‘Tarihi bir keşif' olarak nitelendirirken, “Aktif volkanların çalışma sistemlerini ortaya çıkarabilmesi açısından çok önemli bir buluştan sözediyoruz. Bilime tutacağı ışığın yanı sıra güncel yaşama da katkısı büyük olacak. Böylece özellikle Vezüv ve Etna Yanardağı gibi aktif volkanların bulunduğu bölgelerde alınacak etkin tedbirler, bir çok insanın hayatının kurtarılması açısından çok büyük önem teşkil edecek” diye konuştu.



SÜPER VOLKAN SENARYOSU



Yaklaşık 50 bin yılda bir gerçekleştiği sanılan ‘süper volkan' patlamalarının dünya yaşamını etkileme gücüne sahip olduğu konusunda bilim adamları görüş birliği içerisinde Patlamanın ardından yeryüzü kül, atmosfer ise güneşin geçmesini yıllarca engelleyecek olan bir sülfürik asit tabakasıyla kaplanıyor böylece güneş ışınları yeryüzüne ulaşamıyor ve gündüzle gece birbirine karışıyor. Bunu takiben yıllarca sürecek bir “volkanik kış” dönemi ve dondurucu soğuklar kendini gösteriyor.
Tarihte en çok hasar yaratan süper-volkan 74 bin yıl önce Endonezya’nın Sumatra Adası’ndaki Toba’da meydana geldi. Son süper-volkan olayı ise 26 bin 500 yıl önce Yeni Zelanda’daki Taupo’da yaşandı. İngiliz bilim insanlarından bazıları önümüzdeki 65 yıl içinde dünyanın, yeni bir süper volkan olayıyla karşı karşıya kalacağını savunuyor. (dha)