Sonunda 'direnişin' festivali

Sonunda 'direnişin' festivali
Sonunda 'direnişin' festivali
Bu yıl beşincisi gerçekleştirilecek 'Hangi İnsan Hakları?' Film Festivali'nin teması "#direniş". Haliyle Gezi Parkı direnişi de festivalde kendine geniş bir yer buluyor.

DOCUMENTARIST tarafından düzenlenen ‘Hangi İnsan Hakları? Film Festivali’, 14 Aralık’ta başlıyor. 18 Aralık’a kadar sürecek festivalde göçmenlik, kadın, hakları ve ekoloji gibi temalara değinen 40’a yakın film gösterilecek. Ancak bu seneki festivali en ayrıcalıklı kılan yönü, Gezi Parkı direnişine verdiği yer. Temasını “#direniş” olarak belirleyen festivalin bu yılki afişi de bu temaya uygun bir şekilde herkesin kişisel yaratıcılığına açık olarak tasarlandı. Çerçeve içinde beyaz bir zemin olarak basılan afişin içi dileyen herkes tarafından “#bencedireniş” hashtag’ine uygun olarak doldurulmaya açık. Festival, afişi dolduran izleyicilerini de sosyal medyada tasarımlarını paylaşmaya davet ediyor. 40’a yakın filmin hepsini paylaşmamız imkânsız. Ancak bu senenin ‘Hangi İnsan Hakları?’ diye soran filmlerinden seçtiklerimiz aşağıda.
GECELERİ UÇARIM
Festival bu yıl seyirciyle, Türkiyeli seyirciyle ilk kez buluşacak filmler açısından zengin bir program sunuyor. Bunlardan kısa film yönetmeni Michel Wenzer’in çektiği uzun metrajlı belgesel ‘At Night I Fly / Geceleri Uçarım’ en ilgi çekicilerden. İsveçli Wenzer, kamerasını ABD’nin New Folsom hapishanesine çeviriyor ve bu yüksek güvenlikli cezaevinin mahkûmlarının sanatsal üretimine odaklanıyor. Ana akımdakinden farklı bir cezaevi manzarası sunmaya aday yapım, geçen sene İsveç sinema endüstrisinin Guldbagge ödüllerinde en iyi belgesel seçilmişti.
HER ŞEYİ YOK EDEN MAKİNE
Festivalin bu yılki seçkisinin en çok ödül sahibi yapımlarından Gürcü filmi ‘The Machine Which Makes Everything Dissapear / Her Şeyi Yok Eden Makine’, Sundance Film Festivali Dünya Sineması Belgesel kategorisinden en iyi yönetmen ödüllü. Deneme çekimlerinin tuhaf atmosferini belkemiği yapan film, en vurucu belgesel türlerinden birine, gerçekliği sunma konusunda kendi sınırlarını da test eden yapımlara bir örnek. Yönetmenimiz Tinatin Gurchiani, 15-23 yaş arası oyuncular için yaptığı deneme çekimi çağrısına cevap verenleri, tıpkı komünizmden çıkan ülke gibi yıkık bir duvarın önüne yerleştiriyor. Onlara “Düşlerini anlatır mısın?”, “En sevdiğin Hollywood yıldızı kim?”, “Ağlayabilir misin?” gibi basit ama kapsamı geniş sorular yöneltiyor.
PARMAKLIKLAR ARASINDA BURKASIZ YAŞAM
‘Hangi İnsan Hakları?’nın bir diğer cezaevi filmi, ABD gibi konuya az çok aşina olduğumuz bir bölgeyi değil, şimdiye kadar pek konu edilmemiş Afganistan kadın hapishanelerini konu alıyor. Maryam Ebrahimi ve Nima Sarvestani’nin yönettiği ‘Parmaklıklar Arkasında Burkasız Yaşam’, Taliban sonrası dönemde Afganistan’da ‘ahlak’ kurallarının kadınları cendereye almak için nasıl kullanıldığının da belgelerini sunuyor. Dışarıda burka giymek zorunda kalan kadınların ‘içeride’ burkasız yaşayabilmesi ise işin ironik taraflarından.
GEZİ FİLMLERİ‘Hangi İnsan Hakları?’nı hazırlayan ekip Documentarist’in, Gezi olaylarıyla da mazisi sağlam. Haziran başında düzenlenmesi planlanan ama Gezi’ye polis müdahalesi sonrası başlayan olaylar sebebiyle iptal edilen Documentarist’te gösterilecek filmler şimdi ‘Hangi İnsan Hakları?’nın programında. Antalya’da Altın Portakal kazanan ‘Tek Başına Dans’ (Biene Pilavci), geçen sene IDFA’nın açılışını yapan ‘Yanlış Zamanda Yanlış Yerde’ (John Appel), bir kadın cinayeti öyküsünü anlatan ‘Bahar’ (Carin Goeijers), başka bir cinayetin kurbanı Pippa Bacca’yı konu alan ‘Gelin’ (Joel Curtz) ve ‘Belville Bebeği’ söz konusu filmler. İsyan sırasında medyanın tavrını ele alan ve Antalya’da Jüri Özel Ödülü kazanan ‘Tornistan’ın da (Ayce Kartal) yer aldığı özel bölümde, Fatih Pınar’ın Gezi’deki polis şiddetiyle ilgili olanlar başta olmak üzere toplumsal olaylara dair gerçekleştirdiği video-röportajları da festivalde topluca gösteriliyor. Bölümün bir diğer ilgi çekici işlerinden biri ise haziran başında Documentarist’e konuk olarak İstanbul’a gelen ve isyanın patlamasıyla, soluğu Gezi’de alarak çekimler yapmaya başlayan Tomaş Doruşka ve Akile Nazlı Kaya’nın sonradan Çek Televizyonu için hazırladığı ‘Ağaçlarla Başladı: Gezi Parkı’nda İsyan’ (It Started With Trees: Revolt in the Gezi Park).
ODTÜ AYAKTA:
Gezi’yle başlayan direniş atmosferinin en yoğun yaşandığı ODTÜ, Kolektif Sinema tarafından hazırlanan bir belgeselle ‘Hangi İnsan Hakları?’nda. Daha önce Gezi’de de gösterilen yapım, Göktürk 2 uydusunun uzaya fırlatılışı için ODTÜ’ye gelen Recep Tayyip Erdoğan ’a öğrencilerin tepkisini ve sonrasında polisin sert müdahalesini konu alıyor.
ETKİNLİKLER
5. Hangi İnsan Hakları? Film Festivali, ayrıca çeşitli performans, çocuk atölyeleri, panel ve söyleşilere sahne olacak. Gezi sürecinde daha da önem kazanan video-eylemciliği atölyesi ‘Dijital Aktivizm’ de program kapsamında. Tüm gösterim ve etkinlikler, SALT Beyoğlu, Aynalı Geçit Etkinlik Mekânı, Dutch Chapel, Tütün Deposu ve Cezayir Salonu’nda ücretsiz olarak izlenebilir. Festivalden yapılacak bir seçki 19-22 Aralık’ta da Batman’a taşınacak.