Tarihten aldıkları mirası cama döküyorlar

Tarihten aldıkları mirası cama döküyorlar
Tarihten aldıkları mirası cama döküyorlar

Esra Tokel

Paşabahçe'nin 'Tarih-Kültür-Cam Koleksiyonları', kültür mirasını oluşturan değerleri, sınırlı sayıda üretimle günümüze getiriyor.
Haber: HÜLYA AVTAN / Arşivi

Paşabahçe mutfağından leziz kokular geliyor. Bugün lansmanı yapılması planlanan yeni koleksiyonlarıyla görücüye çıkmaya hazırlanan ekip bu sene de iddialı. 1999 senesinde Osmanlı İmparatorluğu’nun 700. senesi vesilesiyle başlayan ‘Tarih, Cam, Kültür’ serisinin yeni ayağı olan ‘Geleneksel El Sanatlarının Cam Üzerine Yansımaları’, cam işlemeciliğinin ön plana çıktığı bir seçki olacak.
‘Tarih, Kültür, Cam’ koleksiyonunun bu seneki tasarımlarıyla çığır açacaklarını söyleyen Paşabahçe Mağazaları Genel Müdürü Esra Tokel, yeni koleksiyonun yoğun dekor ürünlerinden oluşan, aynı zamanda modern tasarımların da bulunduğu bir seçki olacağını söylese de koleksiyon hakkında fazla ipucu vermekten bilhassa kaçınıyor. ‘Geleneksel El Sanatları’ olarak belirlenen yeni sezon temasının esin kaynağı ise derinlikli el sanatları ve tabii ki çok kültürlü Anadolu.
“Son yıllarda Türkiye ve Osmanlı arasında yeniden bağ kurma çabası söz konusuyken Paşabahçe kendini bu noktada nerede konumlandırıyor?” sorusuna Tokel, 1999 senesiyle beraber bir devir açtıklarını düşündükleri ve bu konuda öncü oldukları cevabını veriyor. Bu sene unutulmaya yüz tutmuş el sanatlarının cama işleneceği haberini veren Tokel, işlerin bu anlamda kültürel bir misyon da taşıdığından bahsediyor. Kültürel mirası yeni nesillere taşıma sorumluluğunu üstlendiklerinin özellikle altını çiziyor ve bu anlamda bir nevi kültür hediyeciliği de yapılıyor.

Her parça ayrı bir hikâye

Anadolu kültürünün zenginliğinden beslenen Paşabahçe’nin hepsi incelikle ve üzerine uzunca düşünülerek hazırlanmış koleksiyonlarında her bir parça ayrı bir hikâye anlatıyor. Tarihçilerin, geniş bir tasarım ordusunun, hattatların, hocaların, danışmanların yani kültüre bir şekilde dokunan herkesin bu noktada emeği var. Sınırlı sayıda üretimi yapılan parçalar hiçbir şekilde kitle üretimine dönüşmüyor. Sadece 2000 tane üretilen ürünlerin 2001’incisinin üretilmesi diye bir şey söz konusu değil.
Tarihten aldıkları mirası cama biçim vererek geleceğe aktaran ‘Tarih- Kültür Cam Koleksiyonları’nda kullanılan sade cam ürünler ağırlıklı olarak Denizli Cam Fabrikası’nda üretiliyor. Koleksiyonlarda yer alan ürünler üzerindeki desenlerin tümü el işçiliğiyle dekorlanıyor. Şimdiye dek 400’e yakın ürünün üretildiği ‘Geleneksel El Sanatlarının Cam Üzerine Yansımaları’ serisi toplumun soyut kültürel mirasına ışık tutacak.

11 farklı koleksiyon

Tarih-Kültür Cam Koleksiyonları’nda şimdiye dek 11 farklı koleksiyon yaratıldı. Şişecam Topluluğu ve Paşabahçe Mağazaları aracılığıyla sunulan koleksiyonlar sırasıyla; Osmanlı İmparatorluğu’nun günümüz yorumlarını yansıtan ‘Osmanlı’, Selçuklu ve Osmanlı dönemlerinde İslam cam süslemeciliğinin günümüz yorumuyla ‘Mineli Camlar’, İznik seramiğinin cama uyarlandığı ‘Camda Mavi Beyaz’, Selçuklu ve Osmanlı döneminin önemli hattatları ve Cumhuriyet dönemi hattat sanatçısı Emin Barın’ın eserlerinden yararlanılan ‘Camda Sanatlı Yazı’, mozaik tekniğinin cam objelere aktarıldığı ‘Mozaik’, Anadolu uygarlıklarının camda hayat bulduğu ‘Anadolu Medeniyetleri’, pek çok inanç ve kültürde ayrı önem atfedilen 7’nin gizeminden esinlenen ‘7 Koleksiyonu’, ortak yaşam mesajı veren ‘Aşure’, tüm zamanların kültür başkenti ‘ İstanbul ’ serisi, Selçuklu döneminden günümüze kaldığı bilinen tek saray Kubad Abad’ın yorumu ‘Kristalin Çiniler’, çokkültürlü Anadolu’nun tarih vesikası ‘Konuşan Paralar-Sikkeler’ şeklinde.

Eski Koleksiyonlardan

Hünkâr (Osmanlı Koleksiyonu)
Divan-ı Hümayun’un devlet işlerinin görüşülmesi için ayrılmış bölümü Kubbealtı’ndan esinlenen vazo 24 ayar altın yaldız kullanılarak dekorlanmış. Divana padişah bizzat katılmayıp iç tarafı Divan’dan görülmeyen bir kafesten takip ederdi ve vazo üzerindeki desenler de kafes üzerindeki motiflerin yeniden yorumlanmasıyla elde edilmiş.
Narlı Aşure Sürahisi (Aşure Koleksiyonu)
Formunu Osmanlı halkının aşure dağıtmada kullandığı ‘Aşurelik’ten alan sürahi tamamen el yapımı. Anadolu’da eski çağdan bu yana bereketi temsil eden nar desenleriyle süslenmiş sürahi el imalatı yeşil camdan. Üzerindeki nar motifli kapak da pirinçten yapılmış.