Bir devrimin estetiği

'Güzellik sokaktadır!'; 'Bütün işçiler birleşin';'
Yasaklamak yasaktır'; 'Genç ol ve sus!'; 'Hepimiz sakıncalıyız!' ya da 'Basın: Sakın yutma!'
Haber: EVRİM ALTUĞ / Arşivi

İSTANBUL - 'Güzellik sokaktadır!'; 'Bütün işçiler birleşin';'
Yasaklamak yasaktır'; 'Genç ol ve sus!'; 'Hepimiz sakıncalıyız!' ya da 'Basın: Sakın yutma!'
Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi'nde sergilenen afişler, aralık soğuğunda '68 mayısının Parisli coşkusunu, bu sloganlarla İstanbul'a taşıyor.
Okulun galeri duvarlarına çerçevelenmeden, oldukları gibi bırakılarak asılan '1968 Öğrenci Hareketleri Afişleri' sergisi, 28 Aralık'a kadar sürecek. Sergilenen yapıtlar, ünlü çizer Ferruh Doğan'ın o dönemde Paris'ten edinerek kendi koleksiyonuna kattığı ve kısa süre önce ailesi tarafından fakülteye bağışlanan 29 adet orijinal afişten oluşuyor.
3. hamur 'ütopya' afişleri
Paris Güzel Sanatlar Okulu öğrencilerinin serigrafi tekniğiyle yaptığı ve sokaklara astığı bu afişler, bir dönemin ütopyası ve umutlarını da simgeliyor. Sergilenen eserler, işçilerin birleşmesi, iletişim, ifade ve düşünce özgürlüğü ya da kişisel ve kültürel haklar üzerine birçok söz ve imge ortaya koyan gençlerin 'devrim' kavramına getirdikleri estetik ifade biçimlerini de ortaya koyuyor.
Afişler, Fransız sanat öğrencilerinin sanatçı ve işçilerle el ele vererek Paris'te oluşturdukları 'Halk Atölyeleri'nden çıkmış. Etkinlik, 'İktidar hâlâ odur!' adını öğrencilerin üçüncü hamur kağıtlara basarak sokaklara astıkları bu tek renkli afişlerin birinden alıyor. Ağırlıkla siyah ve kırmızı renklerin kullanıldığı afişleri içeren sergi, Marmara Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Dekanı Prof. Dr. Hüsamettin Koçan için 'Başkaldırının sanatsal ifadesi olma niteliğiyle, sloganlardaki felsefeyi bütünleştiriyor.' Prof. Koçan, fakültede düzenledikleri etkinliği şöyle tanımlıyor:
"Bu sergi, 68'li yılların, sisteme başkaldırı noktasına gelmiş bir hareketin, kendini sanatsal biçimde ifade edişini ortaya çıkarması açısından ilginç. O günlerde Türkiye'de sadece 'kırmızı bayrak ve yumruk havada' gibi standart bir figür göze çarpıyor. Halbuki gerek bu sloganlarda, gerekse resimlerde farklı bir anlatım söz konusu. Örneğin, general De Gaulle bir afişte, gencin ağzını kapatıyor: 'Genç ol ve sus!' diyor. Gençler ise 'İktidar hep iktidar', ya da 'iktidara hayal gücü' gibi derin sloganlarıyla dikkat çekiyor. Tepki veriyor.
Paris güzel sanatlar fakültelerinde yapılmış bu afişler, insanı soyut düşünceye sevk ediyor. Tüm mesele de burada zaten, o yapıcı zihniyette. Sergideki 29 adet kırmızı ve siyah serigrafiyi sergilerken de çerçeveye değil, naylonlara koyduk. Yapıtların içerdiği anarşist ruhuyla sarkmasını istedik. Böylece Türkiye tecrübesiyle, bu tecrübeyi yan yana getirdik. Pek yakında da bu afişler etrafında bir tartışma yaratmak istiyoruz." Tel: 0216 326 26 67