'Büyükşehir'de seçim siyaseti yok

'Büyükşehir'de seçim siyaseti yok
'Büyükşehir'de seçim siyaseti yok
2009 ve 20011 seçimleri, sınır genişlemesinin, mevcut ve yeni büyükşehirlerin oylarını etkilemediğini gösteriyor. Ancak tasarının toplumsal yönü önemli.

TARHAN ERDEM / ANALİZ


2009 büyükşehir belediyeleri ve il genel meclisleri seçimi sonuçları ile 2011 milletvekili seçim sonuçları, bu kanun tasarısının Ak Parti ’ye siyasal bir kazanç getirdiğini göstermemektedir.
Hatırlanacağı gibi, 2009 büyükşehir belediye başkanlığı seçimlerini Antalya, İzmir ve Mersin’de CHP , Eskişehir’de DSP, Diyarbakır’da DTP, diğer 11 büyükşehirde (Adana, Ankara , Bursa, Erzurum, Gaziantep, İstanbul, Kayseri, Kocaeli, Konya, Sakarya, Samsun) Ak Parti kazanmıştı. Büyükşehir belediyelerinin sınırları il mülki sınırlarına kadar genişletilince de, bir ili ayrı tutarsak, en çok oyu alan parti değişmemektedir. Yalnız, 2009’da Mersin Büyükşehir Belediyesi’ni CHP kazanmış ancak il genelinde en çok oyu MHP almıştı.
2009 ve 2011 seçim sonuçları, mevcut ve yeni büyükşehirlerin oy dağılımlarına, sınır genişlemesinin bir etkisi olmadığını göstermektedir.
İl genel meclisi oy dağılımında, merkezden uzaklaşıldığında küçük partilerin oy oranlarının arttığı görülmektedir. Bu gözlemle tablolara bakarsak, taşra oylarının merkez oylarını geçecek sayıya ulaşamayacağı anlaşılır. Yeni kurulacak Aydın, Balıkesir, Denizli, Hatay, Kahramanmaraş, Malatya, Manisa, Mardin, Muğla, Şanlıurfa, Tekirdağ, Trabzon, Van büyükşehirlerinde de durum farklı değildir. Merkezlerde kazanan partiler genellikle bütün il toplamında da kazanmaktadırlar.
Merkezle farklı sonuç alınmış il ve ilçelerde, adayların kişisel yapısı, o yerin özellikleri gibi nedenlerle bu kanundan bağımsız olarak farklı sonuçlar yine oluşacaktır.

Tek yerden yönetim
Büyükşehirlerin büyüklüğüne göre, nüfus ve seçmenin ayrımı yan sayfadaki tabloda görülmektedir.
Tasarının seçim sonuçlarına bakmak yerine, toplumsal yanına bakılmalıdır. Tasarı bir yandan il özel idaresini kaldırmakta, diğer yandan kurduğu yYatırım izleme ve koordinasyon merkezleri ile ağır bir tek yerden yönetilen devlet oluşturulmaktadır.