Hortumcuya af Özal'dan miras

'Öde kurtul' tarihi
Seçmene 'yolsuzlukla savaş' sözü veren AKP, eski iktidarların izinde. AKP'nin hazırladığı 'öde kurtul' tasarısı, iddiaların tam aksine öncekilerle aynı. İlk uygulama ise eski cumhurbaşkanı ve başbakan Özal imzalı.
En kapsamlısı
Tasarı, toplumun ağır ceza beklediği tüm yolsuzluk davalarını temize çekiyor. 'Vergi Barışı' gibi düzenlemelerle çeşitli aflar getiren AKP'nin hazırladığı tasarı, en kapsamlı 'öde kurtul' uygulaması niteliğini taşıyor.
Herkes dahil!
Tasarı çıkarsa, batık bankacılar, 'Vurgun' ve 'Beyaz Enerji' dosyalarında adı geçen eski MHP ve ANAP'lı bakanlar, kayıp trilyon mahkûmu Erbakan ve dokunulmazlık sahibi milletvekillerinin hepsi kurtulacak.
Haber: ADNAN KESKİN / Arşivi
AHMET KIVANÇ / Arşivi

ANKARA - 'Yolsuzlukla etkili mücadele' amacıyla atılan nutuklara, hazırlanan parti programları ve seçim beyannamelerindeki vaatlere, bu amaçla çıkarılan sayısız iddialı yasaya ve altına imza atılan uluslararası sözleşmelere rağmen, iktidarlar 'yolsuzluk yapanları af'ta birbiriyle yarıştan geri durmuyor. 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal'ın icadı olan 'öde kurtul' yöntemine son sarılan AKP iktidarı oldu.
AKP'lilerin girişimleriyle önceki gün kabul edilen tasarı aynen yasalaştığında toplumun ağır ceza beklentileri içinde olduğu bütün büyük yolsuzluk davalarının üstüne sünger çekilecek. AKP'lilerin tasarıyı 'bu ilk kez oluyor, yolsuzlukla edinilen paraları geri alıyoruz, daha ne olsun' anlamındaki sözlerle desteklemesi gerçeği yansıtmıyor. Çünkü, yakın tarihte, yolsuzluğun temel nedenlerinden olan yolsuzluk suçlarına affı ilk gündemine alan 8. Cumhurbaşkanı Turgut Özal olmuştu.
İlk örneği 1991'de
Özal başbakanlık yaptığı 1991 yılında çıkardığı 3713 sayılı Şartlı Tahliye Yasası şimdiki gibi 'Öde kurtul' sistemini de öngörmüştü. Şimdi AKP hükümetinin çıkarmaya çalıştığı af yasası için kullandığı 'ekonomik suça ekonomik ceza' gerekçesini de ilk kez Özal kullanmıştı. Söz konusu yasa, dolandırıcılık, zimmet vb. yolsuzluk suçlarını işleyenlerin neden oldukları
zararları ödemeleri halinde şartlı tahliyeden yararlanma kapısını açmıştı. Özal döneminden sonra, hortumlara affı gündemine alan ise AKP'den önceki kaolisyon hükümeti oldu. Ecevit'in başkanlığındaki hükümetin büyük tartışmalara yol açan 4616 Sayılı Af Yasası'nın kapsamına hortum suçları da sokulmak istenmişti. Ancak, toplumdan gelen haberler üzerine bu konuda geri adım atılmıştı. Buna rağmen tasarıya konan hükümle bazı yolsuzluk suçları ceza indirimine tabi tutulmuş, daha sonra da Anayasa Mahkemesi, görevi kötüye kullanma başta bazı akçalı suçları da af kapsamına sokmuştu.
En kapsamlı af
AKP hükümeti de bu geleneği fazla bozmadı, aksine belki de kamu paralarının
hortumlanmasıyla ilgili suçlara parça parça en çok af düzenlemesi getiren hükümet oldu. Vergi Barışı Yasası ile vergi kaçakçılığı suçlarının önemli bölümü affedildi. Ancak, adı 'Yolsuzlukla mücadele yasa tasarısı' olduğu halde son düzenlemeyle getirilen af önceki dönemlere kıyasla daha geniş kapsamlı bir af yasası olmaya aday görünüyor.
Üç yıl vade yapılacak
AKP'nin tasarısı şu suçları kapsamına alıyor: "Teşekkül halinde işlenen göçmen kaçakçılığı ve insan ticareti, zimmet, ihaleye fesat karıştırmak, kendi kurumuna mal satma, irtikap, rüşvet, rüşvete aracılık, evrakta sahtekârlık, sahte evrak tanzim etmek, ağır nitelikli dolandırıcılık, haksız mal edinme, karapara aklama, kamu taahhütlerinde hile, bilişim sisteminde haksız yarar sağlama ve sahtecilik, vergi kaçakçılığı, organ ve doku ticareti, sermaye piyasasında haksız mal edinme suçları."
Tasarı yasalaştığında da bu suçları işleyenler, hapis tehdidinden şöyle kurtulacak: "Bu suçları işleyenler yasanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren infaz işlemlerini yürütmekte olan başsavcılığa başvurup, sayılan suçları işleyerek elde ettikleri menfaati veya yol açtıkları zararı faiziyle ödedikleri takdirde cezalarının infazı üç yıl süreyle ertelenecek. Dileyen, söz konusu parayı ödeyeceğini taahhüt edip, dörtte birini peşin ödediği takdirde, kalanını üç yıl içerisinde ödeyebilecek. Ödemelerini tamamlayanlar açısından mahkûmiyet 'vaki olmamış' sayılacak."
Mevcut tasarının bu haliyle yasalaşması, çok büyük yolsuzluk suçu işleyenlere af getirmesine karşılık, bireysel olarak bir kısmı da çok zor durumda kalanlarca işlenen çok küçük hırsızlık vb. suçları kapsam dışı tutacak.



Tarih olacak davalar
Tasarı yasalaştığında şu davalar cezasız kalacak:
  • İçlerini boşaltmaları nedeniyle bankalarına ve şirketlerine el konulan Uzanlar başta olmak üzere ünlü bankacılar. (Murat Demirel, Halis Toprak, Erol Aksoy, Korkmaz Yiğit) hakkında dolandırıcılık vb. suçlardan açılan davalar.
  • Kayıp Trilyon Davası'ndan mahkûm olan Necmettin Erbakan ile 23'ü şu anda AKP il yönetiminde görev yapan 69 kişi. Ayrıca bu davada dokunulmazlıkları nedeniyle yargılanamayan Başbakan Yardımcısı Abdullah Gül, İçişleri Bakanı Abdulkadir Aksu ile AKP milletvekilleri Mehmet Emin Tutan, Ali Temür ve Özkan Öksüz.
  • SSK'da ortaya çıkarılan ve sanıkları arasında ünlü profesörlerin ve bürokratların da bulunduğu yolsuzluk davası.
  • Neşter-2 adıyla DGM ve Yargıtay'da soruşturulan, sanıkların yargıya rüşvet iddialarını içeren ve bazı Yargıtay üyelerinin adları karıştığı dava da af kapsamına girebilecek.
  • ANAP'lı bakanlarla ilişkilendirilen, uzun süredir devam etmekle birlikte bir kısmına son nokta konulamayan, enerji ihalelerindeki büyük yolsuzluklarla ilgili davalar .
  • MHP'li Bayındırlık Bakanı Koray Aydın dönemine yoğunlaşan ve bürokratlar ile çok ünlü müteahhitlerin sanığı olduğu Vurgun Davası.