İlçelerdeki büyük yarış

İstanbul'un ilçelerindeki yarış Büyükşehir kadar sıkı. Her biri il büyüklüğündeki Şişli, Bağcılar, Eyüp, Kadıköy ve Pendik'te son durumu sunuyoruz.
Haber: Gürsel DOĞAN / Arşivi
Selim Efe ERDEM / Arşivi

CHP'nin rahat olduğu ilçe
20 bin dolarlık kişi başına milli gelirle İstanbul'un en zengin ilçesi. Bir tarafta lüks eğlence ve alışveriş merkezleri, bir tarafta ise gecekondu mahalleleriyle iki farklı yüze sahip.
5 bin gecekonduda 30 bin kişi yaşıyor. Eğlence ve iş merkezi yoğunluğu nedeniyle gündüz nüfusu 3 milyonu aşan Şişli'nin gece nüfus 300 bin. En büyük sorunu ulaşım ve otopark olan ilçede, Nişantaşı, Osmanbey, Mecidiyeköy gibi semtlerde sabah ve akşam trafik durma noktasına geliyor. Otopark mafyası da büyük sorun.
1999 yerel seçimlerinde İstanbul'daki oy oranı yüzde 21.43 olan DSP'den yüzde 38.21 oyla Belediye Başkanı seçilen Mustafa Sarıgül, geçen beş yılda popülaritesini iyice artırdı. Sarıgül 28 Mart'ta CHP adayı olarak oyların yüzde 65'ini almaya talip. En güçlü rakibi AKP adayı Muhsin Divan.

ŞİŞLİ

Sarıgül: Hedefim yüzde 65 oy

"Geçen seçimde yüzde 35 oy aldım. Bu kez en az yüzde 65 oy alırım. Şişli geçen dönem Milano'yla yarışıyordu, önümüzdeki dönemde Paris'le yarışacak.
Önce otopark sorununu çözeceğim. Önümüzdeki 5 yılda 12 bin araçlık otoparkı devreye sokacağız. Nişantaşı Şişli Terakki Lisesi'nin bulunduğu yere kat otoparkı yapacağız. Ali Sami Yen'i Seyrantepe'ye taşıyacağız ve bulunduğu yerin altına otopark yapacağız. Üstü tamamen yeşil alan, eski açık tribünün bulunduğu yere kongre ve turizm merkezi yapacağız.
Geçen dönem Rumeli ve Valikonağı Kentsel Tasarım projelerini, 26 yeni spor tesisini, altı yeni sağlık merkezini, emekli dinlenme ve kültür merkezini, sokak hayvanları rehabilitasyon merkezini, 56 okul restorasyonu ve bilgisayarlandırılmasını, 113 yeni parkın açılmasını, engelliler rehabilitasyon merkezini hizmete açtık.
Yeni dönemde tarihi Bomonti Bira Fabrikası'nı kültür merkezine dönüştüreceğiz. Tekel'in 12 yıl önce kaderine terk ettiği bina, ülkenin en önemli kültür merkezlerinden biri olacak. Her mahalleye bir sağlık tesisi, kadın konuk evi, huzur evi, her okula kütüphane yapacağız, esnafın yüzünü güldüreceğiz."

Divan: Kazanacağım

"Pek çok insan Şişli'yi Nişantaşı'ndan ibaret sanıyor ama bir de insanların
yoksul, lağım akan derelerin içinde, diğer bölgelerin 100 yıl gerisinde yaşam sürdürdüğü çarpık yapılaşmalar var. Başkan Mustafa Sarıgül'e saygı duyuyorum, iyi yaptığı her şey için teşekkür ediyorum ama biz bu işi ondan daha iyi yaparız iddiasındayım.
Geri bıraktırılmış kenar mahallelerde kentsel dönüşüm projesi uygulanacak. Kiptaş aracılığıyla çağdaş uydu kentler oluşturup, buralara gönüllü transferler yapacağız. Çok ciddi bir deprem riski var. Bölgeki bütün binaların kimlik kartını hiçbir ücret almadan çıkaracağız. Gücü olmayanlar için, Avrupa Birliği iskân fonunu harekete geçireceğiz.
Mecidiyeköy'den Şişli'ye 500 metrelik yolu araçla 40 dakikada gidemiyorsunuz. Nişantaşı ve Mecidiyeköy kavşakları alt ve üst kavşak konseptine kavuşturulmalı. Valikonağı bir viyadükle Ortaklar Caddesi'ne bağlanmalı. Otopark mafyası yok edilecek, yeraltı otoparkları yapılacak. Sivil senatoyla ikinci bir kent merkezi oluşturacağız ve buradan geçmeyen hiçbir karar meclise gelemeyecek. Engelliler için engelsiz köy, sokak çocuklar için yurt, öğretmen evi yapılacak. İkinci bir olimpiyat köyüyle yeni Süreyya Ayhan'lar çıkaracağız."



BAĞCILAR

Farkı kapatma yarışı
2002'de AKP'nin yüzde 49 oy alarak fark attığı ilçede, diğer partiler adaylarıyla bu açığı kapatmaya çalışıyor. İlçenin ikinci partisi olan CHP'nin adayı çok iddialı.
En eski yapısı 20 yaşını geçmeyen ilçenin en önemli sorunu kaçak, çarpık yapılaşma ve bunun doğurduğu deprem riski. Haliç ve Topkapı çevresindeki sanayi ve fabrikaların Mahmutbey ve İkitelli bölgesine taşınması, iş için köyden kente göçenlerin bu istihdam alanlarına yakın olmayı tercih etmesiyle Bağcılar'da 1980'li yılların ikinci yarısında nüfus patlaması oldu.
Göçle gelen nüfusun yarattığı çarpık yapılaşma, ilçede ciddi bir imar ve muhtemel depremde can kaybı riskini doğuruyor. İlçe, bir kentsel dönüşüm projesiyle yeniden imarı bekliyor.
Ciddi bir emek yoğun yerleşim birimi olan Bağcılar'ın, sanayi ve ticaret merkezleriyle tek bağlantısının otobüs ve minibüs olması, hiçbir raylı sistem ağının bulunmaması, hem Bağcılar hem de kent ulaşım için ciddi bir sorun oluşturuyor.
52 bin küçük ve orta ölçekli imalathanenin yanı sıra Mahmutbey Merkez İş Alanı Bölgesi ticari yapılaşmasının tamamlanmasıyla yoğunluğun daha da artması beklenen Bağcılar'ın önceliği ulaşım akslarının da iyi hesaplandığı
acil bir kentsel dönüşüm projesi.
Üç dönem üst üste Belediye başkanlığı yapan AKP' li Feyzullah Kıyıklık, yine seçilecek gibi. Kıyıklık'ın rakipleri arasında CHP'den Mustafa Özdemir, SHP'den Prof. Gazi Aydın, MHP'den Mehmet Pak, DYP'den Coşkun Alagöz ve ANAP'tan Nilgün Altıok bulunuyor.

Özdemir: Kesin alırım
"Üç dönemdir aynı başkan seçildiği için, 'Bağcılar AKP' nin kalesi' deniyor. 28 Mart sonrasına dikkat edin, bakın kale ne olacak. Bağcıları kesin alacağım. 25 yıl bölgede mühendislik yapmış biri olarak ilçeyi yakından tanıyorum.
Bağcılar'ın en büyük sorunu deprem. Buradaki yapılar kaçak diye sorunlu binalara müdahale edilmiyor. İnsanlar deprem sonrasında da yaşamalı ki, belediyenin sosyal hizmetleri faydalı olabilsin. Bir ekip kurarak, tüm binaları gözden geçireceğim.
Hangi şiddette binanın ayakta kalıp kalmadığına bakacağım. Ayakta kalamayacaksa, yasal olsa da olmasa da önlem alacağım. İmar Kanunu'nda buna yetki veriliyor. Vatandaşlara takviye yapacağım, harç ve para da almayacağım.
Meslek odaları ve üniversitelerle işbirliğiyle, toplu konut projeleri gerçekleştireceğim. Elektrik ve telefon kablolarını yeraltına alacağım. Semt konaklarında çalışan kadınlarımız için kreş, ücretsiz sağlık hizmetleri vereceğiz.
Geciken raylı sisteme öncelik vereceğiz. Şeffaf, katılımcı bir belediyecilik olacak. Engellilere yönelik fiziki düzenlemeler, yaşlılara da huzurevi yapacağım."

Başkan Kıyıklık: Sıra şehirleşmeye geldi

"Anadolu'nun en fakir insanlarının gelip yerleştiği bir yer olan Bağcılar'da işsizlik, ulaşım ve çarpık yapılaşma sorunu var. Bizim projelerimiz, buranın önce şehirleşmesi ve sonra kültürünün yükselmesine yönelik. Eğitim ağırlıklı bir çalışmamız olacak. Eğitimsiz hiçbir şey olmuyor. Her mahallede 50-60 sosyal ev yapıp, çok ucuz kiraya vereceğiz.
Yap-işlet-devret modeliyle katlı otoparklar yapmak, bütün mahallelerde pazar yerlerini sokaklardan kurtarmak istiyoruz. 99 hobi bahçesi yaptık, bunu 150'ye çıkaracağız. 500 bin metrekarelik üç tane piknik, yürüyüş parkı yapacağız ve böylece Bağcılar kişi başına düşen yeşil alanda birinci olacak. 22 mahallede, mahalle konakları, kültür merkezleri ve yüzme havuzları tesisleri kurulacak.
Üç dönemdir başkanım. Kent meclisi, çocuk ve engelli merkeziyle belediyecilikte çığır açtık. Altyapının yüzde 90'ı bitti. Su ve kanalizasyon tamam, yollar düzgün. İlerleyen dönemlerde de, yıkıp yeniden inşaa ederek bir kentsel dönüşüp projesi düşünüyoruz."

Aydın: Açlığa son
"SHP çatısı altında altı sol partinin oluşturduğu Demokratik Güçbirliği'nin adayıyım. Bu nedenle kendimi çok şanslı görüyorum. Yarışta iddialıyım. Yıllardır çeşitli üniversitelerde öğretim üyeliği ve yöneticilik yaptım. Bu nedenle bir kentin, ilçenin sorunlarını ve çözümlerini çok iyi bilirim. Belediye başkanlığını kazanırsak, ilk iş ilçedeki ulaşımı çözeceğiz. Dünyayla yarışan, Türkiye'nin en ünlü şehrine yakışır bir Bağcılar planlıyorum. En alt düzeyde standardım Bahçeşehir. 24 saat açık aşevi sayesinde ilçede aç kalmayacak."


EYÜP

Küskün seçmeni ikna eden kazanır
3 Kasım 2002 seçimlerinde 32 bin kişi oy kullanmadı. 10 yıldır yıpranan AKP'li belediye başkanına karşı tüm partiler küskünlerin peşinde. Yarış AKP ile CHP arasında.
İstanbul'un en eski yerleşim birimlerinden olan Eyüp, aynı zamanda gecekondulaşma oranı en yüksek ilçelerinden de biri.
İlçede 14 bin gecekonduda 80 bin kişi yaşıyor. 1950'de Haliç'in sanayi merkezi seçilmesiyle yaşanan göçün çekim merkezi olan Eyüp'te 80'li yıllarda sanayinin Haliç'ten taşınmasıyla aldığı göç ve nüfus oranı düşse de, çarpık yapılaşmanın getirdiği büyük sorunlar bugün dahi yaşanmaya devam ediyor.
Eyüp'te imar sorunlarının yanı sıra, kırsaldan göçenlerin hemşericilik anlayışıyla birbirinden fiziken ayrı mahalleler halinde yaşaması, kültürel farklılıklar, düşük eğitim seviyesi, düşük gelir düzeyi gibi sorunlar da yaşanıyor. Eyüp, Haliç'i, Piyer Lotisi, Eyüp Sultan'ı ve yüzlerce Bizans'la Osmanlı dönemine ait tarihi esere sahip olmasına rağmen turizm açısından bir cazibe merkezi olamadı.
İlçede turizmin canlandırılması, binlerce kişiye de iş olanağı sağlayacak. İki dönemdir belediye başkanlığı yapan Ahmet Genç, bu seçimde yine aday. AKP adayı Genç'in en güçlü rakibi CHP'li Ahmet Kartalkanat.

Genç: 296 proje hazır

"10 yılda 351 proje gerçekleştirdik ve önümüzdeki 5 yıl için 296 proje belirledik. Eyüp'te altyapı çalışmaları bitti. İstanbul genelinde kişi başına düşen yeşil alan dört metrekareyken, artık Eyüp'de 12 metrekare.
Eyüp'ün 5 binlik planları tamamlandı ve binlik planları da yapılıyor. Arasta Çarşısı, yüzme havuzu projemiz koruma kurulundan onaylandı, yapımına başlıyoruz. Fatih Sultan Mehmet döneminde yapılan Türkiye'nin ilk hamamını restore ederek yaşama döndüreceğiz.
Haliç'te yeni düzenlemeler yapılacak. Haliç adaları, köprü kurularak kıyıyla ve birbiriyle bağlantılı olacak. Haliç adaları, içinde yaşanabilir
hale getirilecek. Haliç'e bir fıskiye kuracağız. Haliç kıyısında çok güzel bir mekân oluşturacağız.
Vakıf arazilerindeki yapıları, Hazine arazisiyle takas yapa-cağız. Böylece bu yapıların kentsel dönüşümünü sağlayacağız. Gerekli yasal düzenlemeler hazırlandı ve Maliye Bakanı'na verildi. Eyüp'ün tüm zemin etütleri yapıldı ve Bayındırlık Bakanlığı'nca da onaylandı. Mülkiyet problemlerini vakıflarla çözdükten sonra, insanlar binalarını yıkıp zeminlerinin bulunduğu yere göre hareket edecek. Yeni yönetmeliğe göre binasını ya yıkacak, ya güçlendirecek."

Kartalkanat: Tapu çözülecek

"Eyüp'te hem altyapı, hem üstyapı sorunları var. Öncelikle burada bir politik malzeme olarak kullanılan tapu sorununu çözeceğim ve insanları tapuya kavuşturacağım.
Yeşilpınar, Akşemsettin ve Güzeltepe'de yol yok. Oralara yol götüreceğiz. Silahtarağa'daki trafo binasını her türlü spor aktivitesinin yapılabildiği bir yer olmasının yanı sıra tiyatro ve sinema gibi eğlence merkezlerinin yer aldığı kültür merkezine dönüştüreceğim.
Meslek edindirme kursları
Eyüp ve Alibeyköy'de kurulacak birer gençlik merkeziyle gençlerin bedensel ve ruhsal gelişimini sağlayacağım. Aile danışma merkezleri olacak. Kırsal kesimden göçenlere okuma-yazma öğretilecek ve geldikleri yöreyle kent değerleri arasında sıkışan Eyüp halkının kente uyumunu sağlayacağız. Bu merkezlerde bilgisayar, sekreterlik, el sanatları, kuaförlük gibi meslek edindirme kursları açacağız. Alibeyköy ve Eyüp'te emekliler dinlenme evi kuracağız.
Yüzme havuzu, sağlık merkezi
Eyüp'ün binlerce yıllık kültürel mirasını restore edecek ve burayı Sultanahmet Meydanı gibi bir turizm merkezine dönüştüreceğiz. Haliç, spor sahaları, yeşil alanları, kafeterya ve restoranlarıyla tamamen sosyal bir alan olacak. Eyüp ve Alibeyköy'de birer olimpik kapalı yüzme havuzu, her mahalleye tam donanımlı sağlık merkezi kuracağım."


KADIKÖY

AKP'nin gözü 'kale'de
AKP, CHP'nin kalesi olarak bilinen Kadıköy'ü almak için büyük bir mücadele veriyor. Ancak Kadıköy seçmeninin CHP'li başkandan vazgeçmeye niyeti yok.
700 bin nüfusuyla İstanbul'un en kalabalık ilçesi olan Kadıköy'de, ağırlıklı olarak İstanbul'un orta ve orta üst gelir grubu oturuyor. En büyük sorun ulaşımın E-5'e dayalı olmasının yarattığı trafik. E-5 ve Kadıköy üzerindeki trafik yoğunluğunu emecek olan Harem-Kartal hafif metro sisteminin bir an önce tamamlanması şart. Plajların beton kaldırımlarla doldurulmuş ve denize girilemiyor olması da ayrı bir sorun.
1999 yerel seçimlerinde yüzde 13.86 oy oranıyla İstanbul'da dördüncü sıraya düşen CHP, tek ilçe belediye başkanlığını yüzde 26.16 oy alan Selami Öztürk'le Kadıköy'de kazanmıştı. Kadıköy'ün CHP'nin kalesi olarak görülmesi, AKP'nin de seçim çalışmalarına bu ilçeden başlamasına neden oldu. Öztürk'ün en güçlü rakibi eski Büyükşehir Belediyesi Başkanvekili Ümit Özerol. ANAP adayı Zeki Süvarioğlu, DYP adayı Osman Hızlan, DSP adayı Saffet Altunsu ve SHP adayı Çiğdem Aydın da seçimde şans arıyor.

Öztürk: Rakibim radikaller

"Kadıköy CHP'nin değil, demokrasinin kalesi. Demokrasiye inananlar, yönetim radikal sağa geçmesin diye bize oy veriyor. Önce liberallerle çekişiyorduk, şimdi radikallerle. Yüzde ellinin üzerinde oy bekliyorum.
10 yılda camisinden sinagoğuna kadar hizmet götürdük. Önümüzdeki beş yılda 'sağlıklı kent Kadıköy'ü oluşturacağız. Yeşili ve deniziyle, tarihi değerlere sahip çıkılan, kaldırımlarına araçların konmadığı, sokağa çıktığınızda sizi rahatlatan bir kent. Sekiz mahallede tüm binaları kayda geçirdik. Kaç yılında yapıldığı, kaç daire olduğu, kaçağı olup olmadıklarını tespit ettik.
İki yıl sonra tüm Kadıköy'de bina taraması tamamlanmış olacak.
Personelimiz 1700 kişi. Ama mahalle gönüllüsü 6 bin kadınımız var. Örgütlenen, kültürel, sanatsal, sportif faaliyetlerde bulunan, belediyenin müdürleriyle direkt bağlantısı olan 6 bin gönüllü. Fen İşleri Müdürü'nü arıyor ve burada sorun var diyorlar.
6 bin tane kenti gözetleyen ve her an çalışmaya hazır gönüllü. Hepsi eğitimli, kültürlü, meslek sahibi."

Özerol: Değişim zamanı

"CHP psikolojik baskı olsun diye 'Kadıköy kalemiz' diyor, böyle bir durum yok. Seçim sonuçlarında bunu göreceğiz. Kadıköy halkı, yerel yöneticilerinin davranışlarında, anlayışında bir değişiklik istiyor. Bu işi göğüslemeye en yakın aday benim, en yakın parti de AKP. Ben buna talibim. Kadıköy'de herkes çok keyifli yaşayacak.
Kadıköy olması gereken yerin çok gerisinde. Kadıköy'de ismine yakışmayacak manzaralarla karşılaşıyorsunuz. Kurbağalıdere, Salıpazarı, Kadıköy'ün kanayan yarası. Kadıköy'ü çekim merkezi yapmak için ulaşım sorununu çözmek gerekir.
Kadıköy'ün en büyük sorunu ulaşım. Acıbadem-Kadıköy arasında hafif metro hattı kurarak, Harem-Kartal ve Boğaz tüp geçiş projesiyle bütünlük sağlayacağım. Raylı sistemle Kadıköy Meydanı'nı trafiğe kapatacağız ve buraya artık otobüs, minibüs giremeyecek.
Kadıköy-Bostancı arasında minibüs yolunda cadde tramvayı ve havaray sistemini kuracağız. Kaynak yetmezse AB fonlarından yararlanacağız. Kredi verirken tek istedikleri kentin ruhuna uygun proje. Ben AB'li Kadıköy hedefi koydum."


PENDİK

CHP, başkanın ensesinde
İki dönemdir başkanlık yapan AKP'li Kaya, büyükşehire aday gösterilmeyince yine Pendik'e döndü. İlçede Kaya kadar CHP adayı Usta'nın da şansı var. Eski DYP'li olan Usta, sağ oylara da göz kırpıyor.
Anadolu'dan İstanbul'a göçün ilk durağı olan Pendik, son nüfus sayımına göre yüzde 12 oranında nüfus artış hızına ulaştı. Bu rakam, İstanbul'un nüfus artış hızının yaklaşık üç katı. 400 bin nüfusu bulunan Pendik'in en önemli sorunlarının başında ulaşım geliyor.
İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin uç sınırlarında yer alan Pendik'in şehir merkeziyle tek bağlantısı D-100 ve D-80 karayolu. Emek yoğun bir bölge olan Pendik'in şehir merkeziyle bir raylı sistem bağı veya hızlı ve periyodik bir deniz ulaşım aracı bulunmuyor. Sabiha Gökçen Havalimanı, F1 pisti ve limanla Anadolu yakasının önemli bir merkezi olma yolunda ilerleyen Pendik'te, belediye başkanlığını iki dönemdir Erol Kaya yapıyor. 1999 yerel seçimlerinde yüzde 23.37 oy oranıyla belediye başkanı seçilen AKP'li Kaya'nın şansı yine fazla görünüyor.
Kaya'ya karşı ilçede ismi sivrilen aday ise CHP'den Mehmet Salih Usta. Usta, partisinin yanı sıra, belediye başkanının eskidiğini ve büyükşehir aday adaylığından sonra yıprandığını düşünen kesimden de büyük oy alacağını düşünüyor. Usta, eski DYP'li. Bu yüzden sağ oylara da talip.

Kaya: Yeni hedefimiz sosyal ve ticari hayat

"Pendik'te altyapının yüzde 95'i tamamlandı ve artık sosyal çalışmalara ağırlık veriyoruz. Şimdi yerel yöneticilikte, sosyal ve ticari hayatla ilgili çalışmamız gerekir. Bu konuda sadece ulusal sınırlar içinde değil, uluslararası boyutlu düşünmek gerekiyor. Proje hazırladığınızda AB fonlarından krediler alabiliyorsunuz.
Burada, deprem nedeniyle gelen hibe kredilerin bile proje çıkarılamadığı için geri gittiğini biliyoruz. Galatasaray Üniversitesi'yle birlikte AB fonlarından nasıl yararlanılır diye kaynak hazırladık. Engellilere, kadınlara, işsizliğe yönelik ciddi projelerimiz var.
Pendik'te 550 milyon dolarlık bir yatırım yaptık. Yeni hedef, buna merkezi hükümet, AB fonlarını da dahil ederek Avrasya Kültür ve Ticaret Alanı Projesi'ni gerçekleştirmek. F1 pisti, liman, Sabiha Gökçen Havalimanı, Pendik'in gelişiminde çok büyük fırsat. 850 bin metrekarelik alanda açık ve kapalı fuar merkezi, kongre ve alış merkezleri, eğlence ve kültür merkezleri yer alacak."

Usta: AKP'nin 15 puan önündeyim
"Pendik'te 10 yılda tüm altyapı sorunu çözüldü deniyor. Pendik'te çok ciddi altyapı, imar ve mülkiyet sorunu var. Pendik Belediye Başkanı, büyükşehir belediye başkan aday adayı oldu. Neden aday olduğu sorulunca, 'Pendik'e 550 milyon dolarlık yatırım yaptım ve altyapısının yüzde 90'ını bitirdim. Çağdaş kent yaptım' dedi. Bizim itirazımız bu söze.
'Ben bu kaleyi yıkarım'
Pendik için ikinci Sultanbeyli, kalemiz deniyor. Oysa yaptığımız araştırmada ben AKP'nin 15 puan önündeyim. Ben yüzde 43.2 oy alırken, AKP yüzde 28'lerde. Ben Pendik'te bu kaleyi yıkarım diyorum.
Bizim Pendik'e vizyon katacak 103 tane projemiz var. Bu projeler Pendik'i Avrupa Birliği'ne taşıyacak. Pendik'te üniversite, hastane, depreme dönüşümlü parklarımız, kadın sığınma evlerimiz, sahilde tören alanımız, 800 dönüm dolgu alanında botanik vadimiz olacak.
Dağınık halde olduğu için Pendiklilerin işlerini zorlaştıran bütün resmi kurumları hükümet konağında toplayacağız. Pendik Üniversitesi kurup, YÖK'e vereceğiz. Yayla Mahallesi'ne spor kompleksi yapacağız.
Pendik'te 30 mahalle var ve buralarda hiç boş arsa kalmamış. Mülkiyet sorununu şuulandırmayla çözeceğiz. Şuulandırmayla herkesin binasını işleyeceğiz, tapuya yazacağız ve vatandaşların tapularını vereceğiz. Pendik'te mülkiyet sorunu kalmayacak."


Eski seçimlerden seçmeler



Türkiye'de ilk seçim anketi, 14 Mayıs 1950 öncesinde Vatan gazetesi tarafından yapılmıştı.

Kim kazanacak? İlk seçim anketi

Özellikle seçim dönemlerinde, seçim araştırması, anketleri, tahminleri, kamuoyu yoklamaları gibi adlarla araştırmalar yapılıyor. En son seçim anketi sonuçları, güvendiğim, dikkatle izlediğim ve bu alanda saygın bir isim olan Tarhan Erdem tarafından açıklandı. Peki ama bizde ilk seçim anketleri ne zaman yapıldı?
Tarihimizdeki ilk seçim anketi, 14 Mayıs 1950 öncesinde, Vatan gazetesince yapılmıştı.
Seçim öncesinde gazete ile 2 milyona yakın anket dağıtılmıştı. Okuyucuların anketleri doldurup gazeteye postalaması istenmişti. Yanıtlanması için sorulan sorular şunlardı: 'Seçimlerde rey kullanacak mısınız?', 'Oy sandığının namusuna bu defa saygı gösterilecek mi?', 'Oylarınızı hangi partiye vereceksiniz?', 'Meclis'te müstakil milletvekili bulunmasını istiyor musunuz?', 'İkinci bir Meclis kurulmasına lüzum var mı?', 'Meclis'te hangi partiden kaç milletvekili görmek istersiniz?', 'Kimin başbakan olmasını istersiniz?' ve 'Cumhurbaşkanı halktan oy toplayarak seçilse, kime oy verirdiniz?' Anket, 31 Mart'ta sona ermiş ve toplam 5 bin 386 yanıt gelmişti. Ankete katılanlara yük getirdiği düşünüldüğünde bu rakamı hiç de küçümsememek gerekir. Ankette oldukça basit bir yöntem kullanılmıştı, buna rağmen seçim sonuçları konusunda geçerli olabilecek tahminler içermekteydi. Anket sonuçlarını ve 1950 seçim sonuçlarını aşağıda yan yana verdik.

İlk kamuoyu yoklaması
İlk geniş kapsamlı kamuoyu yoklaması, 1975'te, Prof. Dr. Nermin Abadan-Unat'ın yönetiminde, Milliyet için Cumhuriyet Senatosu yenileme seçimleri sırasında Ankara'da yapılmıştı. Çalışmaya Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi öğretim üyeleri Ahmet Taner Kışlalı, Doğu Ergil ve Türker Alkan da katılmıştı. [Hıfzı Topuz; Seçimlerde İletişim Politikaları [Ed: Hıfzı Topuz] (İstanbul TÜSES Yayınları, 1991) s.39]

İkinci anket
İkinci seçim anketi, 'Seçim Tahmini' adıyla Hürriyet gazetesi tarafından 2 Mayıs 1954'teki seçimler öncesinde yapılmıştı. Anket için gazetede 'Seçim tahmini listesi' yayımlanmıştı. İlk olarak seçimi hangi partinin kazanacağı, ikinci olarak 541 milletvekilliğinin partiler arası dağılım tahmini soruluyordu. Seçim sonuçlarını doğru tahmin edecek olanlara
10 bin TL ödül verilecekti.

İlk bilimsel inceleme
Seçimler üzerine ilk bilimsel çalışma Türkiye'de çağdaş siyasal bilimin kurucularından Prof. Dr. Nermin Abadan-Unat tarafından yapıldı. 1965 seçimlerini, öncesi ve sonrasıyla inceleyen çalışma Anayasa ve Siyasi Bilimler Açısından 1965 Seçimlerinin Tahlili (Ankara: A.Ü.S.B.F. Yayınları, 1966) adıyla yayımladı.

KIT'A
Kime sordumsa seni vermedi dosdoğru cevap,
Kimi hırsız, kimi alçak, kimi deyyus dediler.
Künyeni almak için partiye ettim telefon,
Bizdeki kayda göre şimdi o mebus dediler.
Neyzen Tevfik-1948
-------------------------------------------
YARIN: Adalar, Avcılar, Bahçelievler, Küçükçekmece, Tuzla, Ümraniye