Türkiye taramaya hazır

Dışişleri: "Tarama sürecinin Kıbrıs'la bağı yok, AB isterse süreç hemen başlayabilir." AB ise "Tarama değil, müzakerelerin çerçevesi önemli" diyor.
Haber: SERKAN DEMİRTAŞ / Arşivi

ANKARA - 17 Aralık'ta tam üyelik müzakereleri için 3 Ekim 2005 tarihinin verilmesinden sonra, tarama sürecinin (Türkiye ile AB arasında mevzuatların karşılaştırılması) ne zaman başlatılacağı konusu tartışma yarattı.
Avrupa Komisyonu Başkanı Jose Manuel Barroso'nun bu sürecin hemen başlatılabileceğine ilişkin açıklamasına yanıt, dün Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Namık Tan'dan geldi. Tan, "Tarama sürecinin erken başlatılmasını biz de isteriz. Zaten daha önceki taleplerimizi bu yönde yaptık" dedi. Tan, taramanın Ankara ile komisyon arasındaki görüşmeler sonucunda kararlaştırılacağını açıkladı.
Diplomatik kaynaklar, tarama sürecinin geç başlatılması yoluyla Kıbrıs konusunda zaman kazanma arayışında olunduğuna ilişkin yaklaşımların doğru olmadığını söyledi. Avrupa Komisyonu'yla tarama sürecine ilişkin görüşme yapılmadığını, Barroso'nun açıklamasını teyit edecek resmi bir yanıtın Brüksel'den gelmediğini belirten kaynaklar, "Tarama sürecine hazırız. 'Bugün başlayalım' dense, başlarız. 2000'den bu yana ayrıntılı inceleme adı altında zaten taramayı başlatmıştık. Bizim için sıkıntı yok" diye konuştu. Bu arada, ayrıntılı inceleme için kurulan sekiz alt komitenin sayısının da artırılması planlanıyor.
Çerçeveye dikkat
Avrupa Komisyonu'nun 3 Ekim 2005'e kadar yerine getireceği yükümlülükler, tarama süreci kadar 'müzakere çerçevesine' de önem verilmesi gerektiğini gösteriyor. Avrupa Komisyonu, 3 Ekim'e kadar şu adımları atacak:

  • Müzakerelerin açılacağı ilk toplantıda, Türkiye ile üye ülkeler, müzakere çerçevesi konusunda uzlaşmak zorunda. Komisyon, bahar aylarında oluşturacağı müzakere çerçevesini tüm üyelerin görüşlerine sunacak ve 3 Ekim öncesinde metin son halini alacak.
  • Komisyon, 2005'in ilk aylarında Türkiye'ye gözden geçirilmiş Katılım Ortaklığı Belgesi'ni sunacak. Belgede, insan hakları durumunun izlenmesi, müzakerelerin askıya alınması ve yasal reformlarla ilgili düzenlemelerin detaylandırılması bekleniyor.
  • Avrupa Komisyonu, tarama sürecini tamamen teknik bir uygulama olarak görüyor ve bunu AB mevzuatının Türkiye'ye açıklanması olarak tanımlıyor.
    Önceki genişlemelerde farklı yollar izleyen komisyon, Lüksemburg zirvesiyle tam üyelik müzakerelerini başlattığı ülkelere tarama sürecini müzakerelerin açılmasından sonra başlattı. Helsinki zirvesinde tam üyelik müzakerelerini başlatma kararını verdiği ülkelerle ise, tarama süreci müzakere öncesinden başlatılmıştı.