Zanlıya hakkı okunacak

Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nda (CMUK) yapılacak değişiklikler ile ABD filmlerinde izlenen sahneler artık Türkiye'de de yaşanacak. Polis, zanlıya haklarını ifade aşamasında değil yakaladığı anda okuyacak.

ANKARA - Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nda (CMUK) yapılacak değişiklikler ile ABD filmlerinde izlenen sahneler artık Türkiye'de de yaşanacak. Polis, zanlıya haklarını ifade aşamasında değil yakaladığı anda okuyacak.
TBMM Adalet Alt Komisyonu'nda dün CMUK tasarısının bazı maddeleri değişiklikler yapılarak kabul edildi. Mevcut uygulamadan farklı düzenlemelerden bazıları şöyle:

  • Mevcut uygulamaya göre polis, kişiye 'Avukat tutabilirsin, konuşmayabilirsin' şeklindeki yasal haklarını, ifade alınma aşamasında okuyordu. Yeni düzenlemeye göre yasal haklar kişiye yakalandığı an okunacak.
  • Başsavcılar veya görevlendirecekleri savcılar görevlerinin gereği olarak, gözaltına alınan kişilerin bulundurulacakları nezarethaneleri, varsa ifade alma odalarını, bu kişilerin durumlarını, gözaltına alınma neden ve süreleri-ni, gözaltına alınmayla ilgili tüm kayıt ve işlemleri inceleyip araştırabilecek.
  • Gözaltına alınan yabancı uuyruklu kişiler, yazılı talepte bulunurlarsa, ülkelerinin konsolosluklarına bildirilmeyecek.
  • Yakalanan kişilere veya tutuklulara, kaçacaklarına ya da kendisi veya başkalarının hayat ve beden bütünlüklerine tehlike arz ettiklerine ilişkin kuvvetli emarelerin varlığı hallerinde kelepçe takılacak.
  • Ayrı bir kanunda düzenlenen 'devletten tazminat isteme hakkı', CMUK'a taşındı. Bundan sonra hâkimler belli şartlarda 'Maddi ve manevi tazminat isteme hakkın var' diye uyarıda bulunup, bunu da tutanağa geçirecek.
  • Tazminat istemenin kapsamına 'arama kararını ölçüsüz bir şekilde icra eden', 'gerekli koşullar oluşmadığı halde eşyayı veya diğer malvarlığı değerlerine el koyan, korunması için gerekli tedbirleri almayan, amacı dışında kullanan, zamanında geri vermeyen' de alındı.
  • Zorunlu avukatlık geliyor. Artık çocuk ve sağır, dilsiz gibi sakatların yanı sıra hapis cezasının üst sınırı beş yıl olan tüm suçlar için isteğe bakılmaksızın avukat verilecek.
  • Alt Komisyon özellikle karakollarda avukata kötü davranıldığından hareket ederek, şüpheli veya sanığın üç avukat bulundurulabileceğini hükme bağladı.