'Evliya Çelebi 338 yıl önce ne dediyse o çıkıyor...'


'Evliya Çelebi 338 yıl önce ne dediyse o çıkıyor...'

Kapadokya da at turları düzenleyen Ercihan Dilari, Türkiye de rota seçerken Evliya Çelebi nin yazdıklarından yararlanıyor. FOTOĞRAF: ZAFER AKPINAR / aa

 


Türkiye / 08/09/2010

Evliya Çelebi'nin meşhur hac yolculuğunu tekrarlamak için yola çıkan uluslararası ekip, seyyahın sürelerle ilgili keskinliğinden etkilendi!

BURSA/İSTANBUL - Evliya Çelebi’nin Hac yolculuğu 338 yıl sonra tekrarlanıyor. Kanada, Yeni Zelanda, ABD, Almanya, Britanya’dan bilim adamları, yazar ve gazeteciler ile Türkiye’den dört kişinin yer aldığı ekip 1 Eylül günü, Yalova Hersek’ten at sırtında yola koyuldu. Ekip at sırtında Kütahya Simav’a kadar gittikten sonra geri dönecek. Gelecek yılın hedefi ise at sırtında Simav’dan Antalya’ya gitmek.
Rüyasında Hz. Muhammet’i görünce heyecandan “Şefaat ya Resulullah” diyeceğine “Seyahat Ya Resullullah” diyen Evliya Çelebi, geride 10 ciltlik bir şaheser bıraktı: Seyahatname. Evliya Çelebi, 1611-1682 yılları arasında 40 yılda uçsuz bucaksız Osmanlı topraklarının yanı sıra Avusturya ve Dağıstan’dan Afrika’nın içlerine kadar gezdi. Gezilerini anlattığı Seyahatnamesi 17. yüzyılın günlük yaşamına ve toplumsal yapısına ışık tutan önemli bir kaynak. Evliya Çelebi’nin yine gördüğü bir rüyanın etkisiyle 1672 yılında çıktığı Hac yolculuğu ise yüzyıllar sonra farklı ilgi ve araştırma alanlarından bir gruba esin kaynağı oldu. 

Türkiye atlı gezinti cenneti
İlk kez 2009 yılında gündeme gelen Evliya Çelebi’nin içinde Hac yolculuğu, bu yıl yeniden canlandı. 1 Eylül’de başlayan ‘Evliya Çelebi’nin Peşinde’ projesinin yürütücüsü, Ercihan Dilari.
Dilari AA muhabirine yaptığı açıklamada, Kapadokya’da at turları üzerine faaliyet gösteren bir işletmenin sahibi olduğunu, at turlarıyla gezintiyi Türkiye’de ilk olarak  kendisinin hayata geçirdiğini söyledi.
Ercihan Dilari’ye göre Türkiye at sırtında gezintiye uygun pek çok bölge var ve bu yerler Evliya Çelebi’nin Seyahatnamesi’nde oldukça geniş yer tutuyor:
“Buradan hareketle yapılan girişimler sonucu yurt dışından bilim adamları, yazar ve gazetecilerin katılımıyla ’Evliya Çelebi’nin Peşinde’ adlı bir proje geliştirdik. Kanada, Yeni Zelanda, ABD, Almanya, İngiltere’den 11,  Türkiye’den dört olmak üzere toplam 15 kişilik ekip, Evliya Çelebi’nin yüzyıllar önce İstanbul’dan Hicaz’a giderken izlediği yolun bir bölümünü, at sırtında kat edecek.”
Yolculuk toplam gidiş dönüş 1100 kilometre tutacak. Yani ekip, Dünya’nın çevresinin yaklaşık 40’ta biri kadar yolu at sırtında tepecek. Ancak bu yolculuğu Evliya Çelebi’nin aksine bir defada değil etap etap tamamlayacaklar. Dilari için Evliya Çelebi hala çok ‘güncel’ bir kaynak:
“Kitapta ne yazıyorsa çıkıyor. Örneğin iki yerleşim arasındaki uzaklık atla altı saat olarak gösterilmiş. Biz de aynı mesafeyi atla altı saatte geçiyoruz. Bilim adamları ve yazarlar, anlatılanları gördükçe şaşırıyor. Önümüzdeki yıl  Kütahya Simav’dan yola çıkıp Antalya’ya kadar gideceğiz. Suriye izin verirse Gaziantep, Şam, Şanlıurfa ve tekrar Gaziantep güzergâhını da atla gezeceğiz. Amacımız Evliya Çelebi’nin geçtiği yolları turizme kazandırmak, yurt dışında tanıtımını sağlamak. Bu geziyle ilgili, kitap yazılacak, elde edilen bilgiler ve izlenimler dergilerde ve televizyonlarda yayımlanacak.”
Grupta yer alan İngiliz Prof. Dr. Donna Landry bugüne kadar İngiltere-Osmanlı arası ilişkiler üzerine birçok araştırma yapmış. Landry, “Evliya Çelebi’nin seyahat yolunu ticarete ve turizme açmayı planlıyoruz. Mükemmel yerler var. Özellikle Uludağ eteklerindeki köyler, yerleşim birimleri inanılmaz güzel. Ülkenin bu bölümünün tanıtıma ihtiyacı var” dedi.

Bursa’nın tanıtımına katkı sağlar
Büyükşehir Belediye Başkanı Recep Altepe de tarihçi, antropolog, botanist, edebiyatçı ve kültürel çalışmalar uzmanının bulunduğu ekibin Bursa’nın tanıtımına büyük katkı sağlayacağını söyledi. (aa, Radikal)