Minik minik, tatlı tatlı, yumru yumru patatesçikler

Minik minik, tatlı tatlı, yumru yumru patatesçikler
Minik minik, tatlı tatlı, yumru yumru patatesçikler
Haber: SERAL TOPKAYA / Arşivi

Güney Amerika’nın belki de en popüler yiyeceklerinden biri olan tatlı patatesler, bizim manav ve market tezgahlarında yerlerini aldılar. Gündüz sefasıyla aynı familyaya mensup yumru şeklinde bir kök bitkidir. Orta Amerika asıllıdır, besin değeri açısından kuvvetli bir gıdadır. İyi bir A vitamini, potasyum, C vitamini, B2, B6 ve folik asit deposudur. El biçiminde hatta kimi zaman kalp biçiminde yaprakları, tomar halinde  çiçekleri olan hoş bir bitkidir. Yumru şeklindeki kökü kırmızı-mor-kahverengi arası bir renktedir ve gittikçe incelerek uzar. Yaprakları, budakları yeniyor da olsa bu bitkiyi en önemli tarım ürünlerinden biri yapan bölümü yumru şeklindeki köküdür. Güneşte kurutulmuş dilimleri (amukeke) özellikle Afrika’nın üç öğününü birden oluşturur. Örneğin bir fincan çayın yanında fıstık ezmesi sürülmüş tatlı patates dilimleri onlar için güne iyi bir başlangıç demek. Bir de kurutulmuş tatlı patates püresi var ki (inginvo) o da nişasta ve demirhindiyle karıştırılıyor, füme balığın yanında servis ediliyor. Bu karışımın yöresel ismi de atapa. Amerika çevresinde ise en çok Şükran Günü gibi özel günlerde şekerlendirilmiş ya da şuruba batırılmış patates dilimleri popüler. Yaprakları en çok Tayvan mutfağında yaygın. Sarmısak ve bitkisel yağ ile haşlanıp biraz da tuzlandıktan sonra garnitür olarak hemen her yemeğe eşlik ediyor.
Tatlı patates seçerken yarık, çizik olmamalarına dikkat edin. Patatesler çiğ olarak karanlık, serin ve iyi havalandırılan bir yerde iki hafta hatta daha fazla saklanabilir.  Pişmiş halde ise, buzdolabında bir haftaya kadar tazeliğini koruyacaktır. Aynı patates gibi, tatlı patatesler de yalnızca pişmiş olarak tüketilir. Fakat şekerli aromaları lezzetlerinin normal patatese göre daha değişken, sürprizlerle dolu olmasını sağlar. Bu nedenle de geniş bir mönü yelpazesine uyarlanabilir bu minik yumrular; tuzlu, tatlı, tarçınlı, ballı, ekşili, zencefilli, hindistan cevizli... Hatta fırınlanmış tatlılarda, ekmeklerde, pudinglerde, kremalarda, güveçte, yahnide, tabii ki kroketlerde.

Balkabaklı ve tatlı patatesli pay

Malzemeler
Üst hamur için
*300 gr un
*1/2 çay kaşığı tuz
*1 çorba kaşığı şeker
*6 çorba kaşığı tuzsuz tereyağ
*30 gr margarin
*2 yemek kaşığı soğuk su

İçi için
*250 ml krema
*250 tam yağlı süt
*3  yumurta
*2  yumurta sarısı daha
*1 çay kaşığı vanilya özü
*350 gr haşlanmış tatlı patates
*150 gr toz şeker
*200 gr haşlanmış balkabağı
*60 gr pekmez
*2 yemek kaşığı votka
*2 çay kaşığı rendelenmiş zencefil
*1/2 çay kaşığı tarçın
*1/4 çay kaşığı hindistan cevizi
*1 çorba kaşığı tuz

İyi bir pay pişirmek o kadar da kolay olmaz çoğunlukla. Bazen kestiğimizde içi krema gibi dışarı akar, bazen çataldan kayıp durur, bazense üstü o kadar kalın olur ki tersine çevrilmiş meyveli bir tartı andırır. İyi pişmiş bir payın üst hamurunun, iç tarafla birbirini tamamlamak için çıtır çıtır olması gerekir. Bunu sağlamanın en önemli noktası tereyağ ve karışımın kalanıyla unu iki basamakta karıştırmaktır. Ardından atılacak diğer önemli adımsa, hamurun içine konulacak karışımı 10 dakika kadar pişirerek fazla suyunu akıtmasını ve aromaların içiçe geçmesini sağlamaktır. Su ve alkolün aynı oranda olması önemli bir nokta. Votka miktarından çekinmeyin. Nitekim pişen alkol uçacak, elinize hafif bir tatlı kalacak. Bu payın içinde tatlı patateslerin olması ise en kilit nokta. Patatesler iyice ezilerek krema kıvamına getirilir ve karışıma eklenir. İçinin tam olarak pişmemiş olmasından endişeleniyorsanız ortasından bir termometre sokarak emin olabilirsiniz. Kremamsı içler, yaklaşık 175 derecede pişmiş olurlar.
Piştikten sonra üç saat kadar dışarıda bekletip öyle buzdolabına koyun. Bekleme sırasında açıkhavada pişmeye devam eder.

Adaçaylı tatlı patates
*1 adet büyük veya 2 adet orta boy tatlı patates
*3 diş sarmısak
*30 ml zeytinyağ
*Birkaç yaprak taze adaçayı
*Tuz

Patatesleri soyup bıçak saplanacak kadar dirice bırakarak rendeleyin. Sarmısakları ayıklayıp uzunlamasına büyüklüklerine göre ikiye üçe kesin. Zeytinyağını yapışmaz yüzeyli tavaya koyun. Isınınca sarmısakları sonrada patates rendeyi ekleyip çevirin. Tuzlayarak birkaç dakika daha soteleyin. Adaçayı yapraklarını da ilave ederek servis tabağına alın.
Bu yemeği önden servis yapabileceğiniz gibi, tüm et çeşitlerinin yanında garnitür olarak da sunabilirsiniz.