Şehre Shakespeare gelmiş

Van Devlet Tiyatrosu oyunu 'Inishmore'un Yüzbaşısı-Kedi'nin yönetmeni Hakan Boyav'dan sonra yine Ankara Devlet Tiyatrosu sanatçılarından bir yönetmen Van'da konuk bugünlerde: Kemal Başar. Kemal Başar ismini uluslararası etkinliklerde adı geçen bir tiyatro adamı olarak duymuştum.
Haber: CEM DÜZOVA / Arşivi

Van Devlet Tiyatrosu oyunu 'Inishmore'un Yüzbaşısı-Kedi'nin yönetmeni Hakan Boyav'dan sonra yine Ankara Devlet Tiyatrosu sanatçılarından bir yönetmen Van'da konuk bugünlerde: Kemal Başar. Kemal Başar ismini uluslararası etkinliklerde adı geçen bir tiyatro adamı olarak duymuştum. Uluslararası tiyatro adamlarının örgütlendiği bir kuruluş olan Fence'in Türkiye'deki tek üyesi. Ayrıca yurtiçi ve dışında birçok oyun yönetti. Kemal Başar bu kış, Van Devlet Tiyatrosu'nda bir oyun yönetecek: 'Romeo ve Juliet'i... Bir Shakespeare oyunu. Son birkaç yıldır "Van Devlet Tiyatrosu bir Shakespeare oynasın artık" çabasının yaşama geçirilmiş halidir bu. Geçen sezon da bir yönetmene 'Onikinci Gece'nin rejisi yaptırılacaktı da, olmadı.
'Romeo ve Juliet', Doğuda ilk kez sahnelenecek. Genellersek, Shakespeare Doğuda ilk kez sahnelenecek. Diyarbakır Devlet Tiyatrosu'nda sahnelenen 'Bahar Noktası'nı da sayarsak Doğu ve Güneydoğu'da ikinci Shakespeare oyunudur 'Romeo ve Juliet'.
Kemal Başar'la o, Van'a gelmeden önce tanışıyorduk. Övünmek gibi olmasın, Akdamar Adasındaki efsaneyi alıp 'Tamar. Ah Tamar' ismiyle oyunlaştırmama yardımcı olan Mehmet Ergen'in çabalarıyla oyun İngiltere'nin Leeds kentinde bir festivale katıldığında, en büyük yardımcılarımızdan biri oldu Kemal Başar. Tuncer Cücenoğlu'nun 'Çığ'ı, Dinçer Sümer'in 'Eski Fotoğraflar'ı, Başar'ın dilinden düşürmediği Gülşah Banda'nın 'Nemrut'u gibi "baba" yapıtlar ile birlikte benim ilk oyun ürkeği 'Tamar. Ah Tamar'ımı festival komitesine sunan Kemal Başar, Mehmet Ergen'le birlikte Yunanistan'da da 'Hero and Laundry' ismiyle aynı temanın işlendiği ve İngiliz edebiyatına roman olarak geçen efsanenin tiyatro oyunu olarak Türkiye adıyla yine İngiliz edebiyatına girmesine önayak oldu. (Meraklısına not: Bu adım genelde Türkiye'de, özelde de Van'da kimsenin umrunda olmadı.)
Kanada ve Yunan desteği
Şimdi size Kemal Başar'ın 18 Ocak Perşembe akşamı prömiyer yapacak oyunu hakkında birkaç tüyo vereyim mi? Bir kere oyun çoğumuzun izlediği, izlemeyenlerin kulaktan dolma anlatılarla izlemiş kadar olduğu, klasik 'Romeo ve Juliet' olarak yorumlanmıyor. Örneğin oyunda bir anlatıcı var. Ama anlatıcı, sizde epik tiyatro çağrışımı uyandırmasın hemen. İlgisi yok. İki aile arasındaki kavga teması, Kemal Başar'ın öne çıkardığı yeni çatışmalarla daha da güçleniyor. Ayrıca final sahnesinde Romeo, sevgilisinin ölü bedeni başında zehir içerek ölmüyor. Nasıl mı ölüyor? Siz beni yönetmene dövdürtmek mi istiyorsunuz? 18 Ocak'ta gelin, görün...
Oyunda Kanada'dan getirtilen bir koreograf görev yapıyor. Özellikle kavga sahnelerini yorumlayacak olan Yunan asıllı Paraskevas Terezakis ile yıllardır birlikte çalışan Kemal Başar, dünyaca ünlü bu koreografı Van'a getirerek Van Devlet Tiyatrosu oyuncularına yeni ufuklar açılması yönünde de önemli bir misyon üstlenmiş. Bu misyonun ne kadarı yaşama geçirilebilir, bilmiyorum. Ama provalarda Başar ve Terezakis ortaklığı oyuncuları bir hayli terletiyor. Oyunun müziklerini de bir profesyonel yapmış: Can Atilla. Dekor, kostüm ve oyunculuk ile gözlere ziyafet çekilirken, usta bir müzisyenin notaları da kulaklarımızda unutulmaz tatlar bırakacak.
Herkesin bildiği trajik bir aşk hikâyesinin yeniden sunumunu merak eden Shakespeare'in ruhu Van sokaklarında dolaşır oldu bile. Saçları önden hafif dökülmüş, ince uzun burnu, boynunu saran yakalı, önü ilikli elbisesiyle bir adam görürseniz yollarda, bilin ki o Van'da dolaşan Shakespeare'dir. Önünde saygıyla eğilip Capulet'lerle Montague'lerin kavgalarını Kemal Başar yorumuyla izlemeye davet edin onu. 18 Ocak'ta Van Devlet Tiyatrosu'nda... (0432-214 41 06)