Antik tarihe savaş

Antik tarihe savaş
Antik tarihe savaş

Suriye ’deki iç savaş sırasında tarihi eserlerin yağmalandığına dair haberler eksik olmazken Independent’tan Patrick Cockburn, fanatik İslamcı grupların Bizans mozaiklerinin yanı sıra Yunan ve Roma heykelleri gibi arkeolojik hazineleri yok etmeye başladığını yazdı. Habere göre ülkenin kuzeydoğusunda hâkimiyetini arttıran Irak-Şam İslam Devleti (IŞİD) militanları, Rakka kenti yakınlarında bulunan 6. yüzyıla ait bir Bizans mozaiğini imha etti. Ayrıca Halep bölgesinde Şah Hamdan’daki rölyefler ve Katura’daki heykeller dahil birçok yerde antik eserler yok edildi. 

‘Türk işadamı almaya çalıştı’

Başkent Şam’a kaçan Rakka bölgesindeki eski eserlerden sorumlu yetkili, gazeteye yaptığı açıklamada, bir Türk işadamının Rakka’ya gelerek Bizans mozaiğini satın almak istediğini belirterek “12 ila 15 gün önce oldu bu. Bir Türk işadamı mozaikleri satın almak için Rakka’ya gelmişti. Bu şekilde IŞİD’ın mozaiklerden haberi oldu ve gelip havaya uçurdu. Tamamen yok uldu” dedi. Kültür Bakanlığı Müzeler ve Antik Eserler Genel Müdürü Prof. Mamun Abdülkerim ise “Krizin devam etmesi halinde erken Hıristiyan döneminden kalma bütün haçlar, üzerinde mitolojik figürler olan bütün mozaikler ve binlerce Roma ve Bizans heykelinin yok olacağından eminim” diye konuştu. Abdülkerim, 2007’de bulunan 6. yüzyıldan kalma Bizans mozaiği ile ilgili de şu bilgileri verdi: “Gerçekten çok önemli, çünkü mozaik hiç zarar görmemişti, ayrıca Bizans döneminden olmasına rağmen Roma teknikleri kullanılmıştı.” Abdülkerim, IŞİD’ın tahrip etmede yalnız olmadığını, Nusra Cephesi ve diğer fanatik İslamcı grupların da tarihi eserleri tehdit ettiğini belirtti. 

Üç ülkeli ‘kazıcı’ mafya

Tarihi eser yağmasına da dikkat çeken Abdülkerim, Türkiye , Irak ve Lübnan’da oluşturulan mafyanın yüzlerce kişiyi antik bölgelerde kazı yapmak için Suriye’ye soktuğunu kaydetti. Verilen bilgilere göre kazı yapılan yerlerin başında İdlib’teki ‘ölü kentler’ bölgesi geliyor. Ayrıca ülkenin doğusunda 500 silahlı kişinin eline geçen Mari’deki saray, hamam ve üç tapınak yağmacıların hedefinde. Sahilye yakınlarındaki antik Dura-Europos’da en az 300 kişi kazı yapıyor. Bazıları 3 metreyi bulan deliklerle antik alanın yüzde 80’ini tahrip eden mafyayı durdurmaya çalışan bölge halkı ise ağır silahlı kişilerce püskürtüldü. Independent, Suriye’de antik eserlere yönelik sistematik imhanın Taliban’ın Afganistan’da Buda heykellerini tahrip ettiği 2001’den bu yana tarihe eserler yönelik en büyük felaket olduğu yorumunu yaptı.