Online müziğin rotası belirsiz

Önceleri kendi halinde bir sıkıştırma formatıydı ve ses dosyalarının...

Önceleri kendi halinde bir sıkıştırma formatıydı ve ses dosyalarının bilgisayarlarda çok daha az yer kaplamasını sağlıyordu. MP3 formatı geliştirilirken hedef buydu. Karar son derece mantıklıydı çünkü o zamana kadar sesi sıkıştırmak ya önemsiz denecek kadar az yer tasarrufu sağlıyordu ya da ses kalitesinden son derece fazla taviz vermek zorunda kalıyordu. Bu belirsiz ve verimsiz ortam da hem internetten
ses yayını yapmak isteyen girişimcilerin, hem de ses dosyalarıyla fazlasıyla haşır neşir olan kullanıcıların elini kolunu bağlıyordu.
Bu konudaki en hassas sektörlerden birisi de radyo yayıncılarıydı. Hızla sayısal sisteme geçen istasyonlar, şarkıları depolamak için her geçen gün daha geniş sunuculara ihtiyaç duyuyor, yani daha çok yatırım harcamasına giriyordu.
Zamanlamanın getirileri
MP3 tam da bu ortamda neredeyse 'patladı'. Çünkü o zamana kadar MP3'ün yaptığı sıkıştırmayı, çoğu formatta iki katı dosya boyutlarında bile yakalamanız mümkün olmuyordu. Üstelik MP3 tamamen ücretsiz bir standarttı ve isteyen herkese ses dosyalarını bu formata çevirebilme imkânı veriyordu.
Kısa sürede bilgisayarlar MP3 uzantılı şarkılarla dolmaya başladı. Zamanla bu konuda onlarca yazılım piyasaya çıktı. CDleri MP3'e çevirenler, çevrilen şarkıları değiş tokuş etmeye yarayanlar, dosyaları arşivlemek için kullanılanlar ve dahası... Ancak en büyük fırtınayı kuşkusuz Napster çıkardı. Napster MP3 uzantılı şarkıların takasını o kadar basit ve kullanışlı bir hale getirmişti ki, onu kullanan birisinin normal şartlarda para verip herhangi bir albümü satın alması söz konusu olamıyordu. Bu trendin doğurduğu zarar milyarlarca doları bulunca müzik devleri olaya el atarak Napster'ı susturmayı başardılar. Şu an Napster ikinci bir duyuruya kadar yayınına ara verdiğini açıklamış durumda ve kimse yeniden ne zaman hizmet vereceğini bilmiyor. Zaten kullanıcılarının önemli bir bölümünü de yürürlüğe soktuğu kısıtlamalar yüzünden kaybetmiş durumda.
Karmaşık hesaplar
Ancak MP3 konusuyla ilgili her şey Napster kadar kolay çözülebilecek kadar kolay değil. Örneğin şimdiden birçok marka on binlerce taşınabilir MP3çalar satmış durumda. Buna ek olarak ev ve otomobil sistemleri için geliştirilmiş MP3çalarlar, müzik setlerinin yeni sürümlerindeki MP3 formatlı CDleri çalabilme fonksiyonları bu işi internet ve bilgisayar kullanıcılarının tekelinden de kaldırmış durumda.
Üstüne üstlük yeni nesil şarkı takas yazılımları Napster'dan aldıkları dersle artık engellemelere karşı daha korunaklı olarak geliştiriliyor. Örneğin son dönemlerin öne çıkan iki yazılımı Gnutella ve Edonkey'nin her ikisi de merkezi bir sisteme bağlı değil. Böylelikle teknik olarak Napster gibi hizmetinin durdurulması şimdilik mümkün değil.
Sonuçta MP3 teknolojisi, bir sektörün korkulu rüyalar görmesine yol açarken, kimi diğer sektörler içinse yeni gelir kapısı haline gelmiş durumda. Şu anda geleceğin ibresi sesi en çok çıkan tarafı gösteriyor. Açılan kartların desteye geri dönmesiyse pek mümkün görünmüyor.