313 milyon dolarlık trafik planı çöpe gitmiş!

Haber: RİFAT BAŞARAN / Arşivi

ANKARA - Sayıştay, her yıl yüzbinlerce kişinin yaşamını yitirmesine neden olan trafik kazalarıyla ilgili kapsamlı bir rapor hazırlayarak siyaseti uyardı. Trafik kazalarının giderek artmasının nedenlerinin anlatıldığı rapora göre, Türkiye’de ulusal düzeyde bir trafik stratejisi için 1996 yılında, 313 milyon 526 bin 247 dolar harcanarak 2001- 2010 yıllarını kapsayan uzun vadeli bir program hazırlandı ancak hayata geçirilemedi. Sayıştay’ın hazırlayarak Meclis’e sunduğu ‘Trafik Kazalarını Önleme Faaliyetleri’ raporunda şu uyarılar yer aldı:

Ulusal strateji yok: Trafik güvenliği konusunda ülkemizde ulusal düzeyde bir strateji yok.1997 yılında kurulan Karayolu Güvenliği Yüksek Kurulu (KGYK) ve Karayolu Trafik Güvenliği Kurulu (KTGK) bu yönde bir çalışma gerçekleştirmemiş, yılda iki defa toplanması öngörülen KGYK da 1998 yılından bu yana toplanamadı.
Program onaylanmadı: 1996 yılında ‘Karayolu İyileştirmesi ve Trafik Güvenliği Projesi’ (KİTGİ) yürürlüğe girmiş ve bu proje çerçevesinde toplam 311 milyon 026 bin 247 dolar harcanmıştır. Yabancı bir firmadan 2 milyon 500 bin dolar karşılığında sağlanan danışmanlık hizmeti yoluyla da 2001-2010 yıllarını kapsayan uzun vadeli bir ‘Ulusal Trafik Güvenliği Programı’ hazırlanmıştır. Ancak program ilgili bakanlıklar ve KGYK?tarafından onaylanmamış ve resmi bir yapıya kavuşturulamamıştır. 
Kaza yapanların yüzde 50’si ilkokul mezunu: 2002- 2005 yıllarını kapsayan ölümlü-yaralanmalı trafik kazalarına karışan sürücülerin eğitim düzeylerine bakıldığında, yaklaşık yüzde 50’sinin ilkokul mezunu olduğu görülmektedir. 
Sürücü kursları denetlenmiyor: Motorlu taşıt sürücü kurslarında verilen eğitim, kursiyerlerin trafikte güvenli birer sürücü olarak yer almalarına yetmemektedir.  Sürücü adaylarının araç kullanma kabiliyetleri direksiyon sınavlarında tam olarak ölçülmemektedir. Sürücü kursları etkin bir şekilde denetlenememektedir.
Polislere verilen eğitim yetersiz: Trafik polislerine verilen eğitim yetersizdir. İl düzeyinde denetimlerin yapılacağı noktalar bilimsel yöntemlere göre belirlenmemekte ve istatistiklerden tam olarak yararlanılmamaktadır. Bu durum denetimlerin, hedef kitle tespitine dayanmayan alışılagelmiş noktalarda sürdürülmesine sebep olmakta, sürücüler üzerinde algılanan yakalanma riskini azaltmakta ve denetimlerin etkinliğini zayıflatmaktadır.
Ölenlerin yüzde 21.7’si yaya: Son 10 yıllık istatistiklere göre trafik kazalarında ölenlerin yüzde 21.7’si yayalar. Sürücüler tarafından ‘yaya geçitlerinde ilk geçiş hakkının yayalarda’ olduğu kuralına riayet edilmemektedir. Yaya güvenliğini tehdit eden bir diğer husus da, yaya kaldırımlarının araçlarca işgal edilmesi. 
İşaretler standartlara uygun değil: Sadece 2006 yılında 11.154 kazanın meydana geldiği yerde yol bakım ve onarım çalışması yapıldığı tespit edilmiştir. Yine aynı yılda 1.172 kazada trafik lambalarının çalışmadığı ve 237’sinde ise aydınlatmanın bozuk olduğu istatistiklere yansımıştır. Ayrıca son yıllarda, işaretleme eksikliği nedeniyle KGM ve belediyelere, özellikle sigorta şirketlerince davalar açılmaktadır.