@omererbil

Ayasofya çinileri de Türkiye'ye dönüyor

Ayasofya çinileri de Türkiye'ye dönüyor
Ayasofya çinileri de Türkiye'ye dönüyor
Boğazköy sfenksinin ardından, Ayasofya'daki 2. Selim Türbesi'nden çalınıp Louvre Müzesi'nde sergilenen çiniler de iade ediliyor.
Haber: ÖMER ERBİL / Arşivi

Almanya ’nın Berlin Müzesi’nde sergilenen Boğazköy sfenksini iade imzasını atmasının üzerinden 24 saat geçmeden Kültür ve Turizm Bakanı Ertuğrul Günay bir müjde daha verdi. Ayasofya Müzesi’nin bahçesinde bulunan 2. Selim Türbesi’ne ait çini pano da Fransa Louvre Müzesi tarafından iade edilecek. Pano, 17. yüzyıl İznik çini sanatının en nadide eserlerinden.

‘3 bin 260 eser geri döndü’
İade için “Eli kulağında” diyen Günay, ‘‘Övünerek söylüyorum. 2008-2011 arasında 3 bin 260 tarihi eseri yurtdışından ülkeme getirmeyi başardım. Daha önce 10 yılda 1256 eserin iadesi yapılmıştı. 1900’lü yılların başında restorasyon bahanesiyle çalınan ve bugün Louvre Müzesi’nde sergilenen çini panonun Fransa’da ne işi var? Hiçbir izah bulamıyorum. Türbede sahtesi yer alıyor. Saat tut! Her an müjdeyi verebilirim’’ diye konuştu.

Saray dişçisi kaçırmıştı
Osmanlı döneminde saray dişçiliği yapan Fransız asıllı Albert Sorlin Dorigny, 1895’te Ayasofya Müzesi’nde restorasyon izni aldı. 4 yıl süren restorasyonda Dorigny, pek çok çiniyi Fransa’ya kaçırdı; 2. Selim Türbesi’ndeki panonun bir benzerini o dönemin Fransa’daki ünlü seramik fabrikası Choisleroi Seine’de yaptırdı. Sahte çiniler söküldüğünde arkasında Choisleroi Seine’in imzası bulundu! Bir zamanlar Sultan II. Selim Türbesi’nin girişinde yer alan ve yaklaşık 60 adet çiniden oluşan gerçek çini pano ise Louvre Müzesi’nde sergilenen en önemli eserlerden biri. Çiniler müzede “Ayasofya Müzesi’nin haziresinde bulunan Sultan II. Selim Türbesi’nin çinileri” ibaresiyle tanıtılıyor. Louvre Müze Müdürü Henry Loyrette 2008’de Ayasofya’yı ziyaret ettiğinde ‘‘Kesinlikle kaçırma, çalma ve saklama söz konusu değil. Eserlerin restorasyonda çalındığına dair söylentiler var. Ancak bunlar ispatlanamaz, belgelenemez. Ayrıca bizi ilgilendiren, bizim kanuni yollarla satın almış olmamız” demişti.