Bir anayasa önerisi de TBB'den

Türkiye Barolar Birliği'nin bilim adamı ve yargı çevrelerine hazırlattığı 'Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Önerisi' açıklandı.

Türkiye Barolar Birliği'nce (TBB) hazırlanan 'Türkiye Cumhuriyeti Anayasa Önerisi' açıklandı.
TBB Başkanı Özdemir Özok, birlik tarafından hazırlanan Anayasa önerisini bir basın toplantısıyla kamuoyuna duyurdu. Basın toplantısına, yeni Anayasa önerisini hazırlayan öğretim üyeleri ile eski Anayasa Mahkemesi Başkanı Yekta Güngör Özden ¶
de katıldı.
Bilim adamları ve uygulayıcılar tarafından hazırlanan anayasa önerisinin, uzlaşmayı, barışı, huzuru, güveni sağlayacak ve toplumsal beklentilere yanıt verecek bir nitelik taşıdığını bildiren Özok, 1982
Anayasası'nın siyasal rejimin işleyişi ile ilgili eleştirilerin kaynağı olduğunu ifade etti.
Özok, insan haklarına dayalı, hak ve adalet kavramlarını yaşama geçirmiş, yasa devletinin dar kalıplarından sıyrılmış bir anayasa taslağı önerisi ortaya koyduklarını söyledi.
Anayasa önerisi çalışmaların katılan Prof. Dr. İbrahim Kaboğlu da yeni anayasa önerilerinin içeriğini ilişkin açıklamalarda bulundu. Kaboğlu, önerilerinde cumhuriyetin temel niteliklerinin korunduğunu, Türkiye'nin daha önceki temel anayasa direkleri esas alınarak, yerel ve evrensel değerlerin sentezinin yapıldığını ifade etti.
"Türkiye Cumhuriyeti'nin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğü yine geçerlidir. Ancak bu görev sadece orduya ve polise değil, bütün vatandaşlara verilmiştir" diyen Prof. Dr. Kaboğlu, anayasa önerilerinin ideolojiden uzak olduğunu söyledi.
Yekta Güngör Özden de önerilerinin gerçekçi temellere dayandığını, 'ısmarlama bir anayasa' hazırlamadıklarını kaydetti. Özden, "Avrupa Birliği'ne veya birilerine hoş görünmek için Anayasa hazırlanmadı" diye konuştu.
Türkiye Barolar Birliği'nce hazırlanan yeni anayasa önerisi geçici ve yürürlük maddeleri dahil 188 maddeden oluşuyor. Önerinin bazı
bölümleri şöyle:
- Türkiye Cumhuriyeti'nin temel nitelikleri aynen koruyor. Dil yasağı kaldırılıyor.
- Temel hak ve özgürlükler çok açık ve net bir şekilde belirtiliyor.
- Ölüm cezası kaldırılıyor.
- İşkence ve eziyet yasağı ayrı bir madde olarak düzenleniyor.
- Tutukluluk süresi yasaya bırakılırken, yakalanan kişinin en geç 24 saat içinde hakim karşısına çıkarılması öngörülüyor.
- Din eğitimi zorunlu olmaktan çıkarılıyor.
- Zorunlu eğitim 11 yıla yükseltiliyor.
- Oy verme yaşı 18, seçilme yaşı 25 olarak belirlenirken, milletvekili seçimlerinin dört yılda bir yapılması öngörülüyor.
- Milletvekillerinin, 'yasama sorumsuzluğu' ve 'yasama dokunulmazlığı' ayrı ayrı belirleniyor. Milletvekillerinin seçimden
önce ya da sonra suç işlemeleri halinde Yargıtay'da yargılanmaları hüküm altına alınıyor.
- Siyasal partilere kapatılmadan önce yasayla yaptırım getirilmesi istenirken, 'odak' olma kavramı netleştiriliyor. Odak kavramı 'tehdit ve tehlike oluşturacak yoğunlukta' işlenmişse yine Anayasa Mahkemesi tarafından partiler kapatılabilecek.
- Lokavt kaldırılıyor.
- 'Barış hakkı' ayrı bir hak olarak düzenleniyor.
- Cumhurbaşkanı'nın 7 yıllık görev süresi korunuyor.
- Milli Güvenlik Kurulu, 'Ulusal Güvenlik Kurulu' şeklinde korunuyor. Ancak, niteliği 'danışma organı'na dönüştürülüyor. MGK Genel Sekreterliği ise Anayasa'dan çıkarılıyor. Bunun yasa ile düzenlenebileceği savunuluyor.