DEP davasında tahliye yok

Ankara 1 No'lu DGM, kapatılan DEP'in eski milletvekili Leyla Zana ve arkadaşlarının tahliye talebini reddetti.

Ankara 1 No'lu DGM, eski DEP'li milletvekili Leyla Zana ve arkadaşlarının tahliye talebini reddetti.
Kapatılan DEP'in eski milletvekilleri Leyla Zana, Hatip Dicle, Orhan Doğan ve Selim Sadak'ın Ankara 1 No'lu DGM'de yeniden yargılanmaları iki bölüm halinde yapıldı. Sabahki duruşmaya eski DEP milletvekilleri ve avukatları katıldı. Duruşmayı, Avrupa Parlamentosu'ndan (AP) üç üye, TBMM İnsan Hakları Komisyonu Başkanı Mehmet Elkatmış, DEP'lilerin yakınları ve bazı büyükelçiliklerin temsilcileri de izledi.
Mahkeme Başkanı Mehmet Orhan Karadeniz, savunma tanıkları Mehmet Demir ve Abdülvahap Kandemir ile kamu tanığı İzzettin Ay'ın talimatla alınan ifadelerini okudu. Karadeniz, Demir'in ifadesinde, Orhan Doğan'ın evinde arkadaşlarıyla kaldığını, Doğan'ın evinde örgüt üyelerini barındırdığına ilişkin bilgisi olmadığını söylediğini kaydetti.
Kandemir'in de terör örgütü PKK ile ilişkisini gizleyerek, Doğan'ın evinde kaldığını ifade ettiğini bildiren Karadeniz, kamu tanığı İzzettin Ay'ın ise Zübeyir Aydar ve arkadaşlarının, 'Türkiye Cumhuriyeti Devleti ile işbirliği yapılmaması, PKK'ya destek verilmesi' konusunda konuşma yaptıkları yönünde beyanda bulunduğunu belirtti.

"MAHKEME HEYETİ ÖNYARGILI"

DEP'liler'in avukatı Yusuf Alataş ise, İzzettin Ay'ın ifadesinin 'uydurma' olduğunu, kabul etmediklerini söyledi.
Davanın başından itibaren savcı ile mahkeme heyetinin ortak hareket ettiği yönünde kendilerinde bir izlenim oluştuğunu ifade eden Alataş, mahkeme heyetinin önyargılı olduğunun tutanaklara da yansıdığını kaydetti.
Alataş'ın 'mahkemenin önyargılı' olduğuna ilişkin sözlerine tepki gösteren Karadeniz, "Mahkeme heyeti, önyargılı ise redd-i hakim talebinde bulunun. Kanun, bunu düzenlemiş" dedi. Karadeniz'in sözlerine Alataş'ın da 'savunma hakkının kısıtlanmaması' yönünde karşılık vermesiyle kısa süreli bir tartışma yaşandı.

TAHLİYE TALEBİ

Müvekkillerinin hukuki durumları hakkında değerlendirmelerde bulunurken, statülerinin 'hükümlü' değil 'tutuklu' olduğunu anlatan Alataş, Ceza Muhakemeleri Usulu Kanunu'nda (CMUK) bir kişinin tutuklanmasını öngören şartların DEP'liler açısından söz konusu olmadığını savundu. Alataş, müvekkillerinin serbest bırakılmasını talep etti.
Dava sürecini özetleyen avukat Hasip Kaplan da, "Müvekkillerimiz cinayet işlemiş olsalardı, 4616 sayılı Şartlı Salıverilmeye, Dava ve Cezaların Ertelenmesi Dair Kanun uyarınca tahliye olmuş olacaklardı. Ancak olayın içinde DGM olunca, siyasi olunca böyle oluyor" diye konuştu.

TAHLİYE TALEBİNE RET

Mahkeme daha sonra duruşmaya ara verdi.
Saat 14:00'te toplanan mahkeme heyeti, yaptığı değerlendirmenin ardından, sanıkların tutukluluklarının devamına karar verdi.

PROTESTOCULARA SORUŞTURMA

Duruşma salonundaki bir grup izleyici ise mahkemeninin kararını protesto etti. bunun üzerine, duruşmayı izleyen yabancılar salondan çıkarıldı. Mahkeme Başkanı Karadeniz, protestoda bulunan izleyciler hakkında soruşturma açılmasını istedi. Bu nedenle protestocular salonda alıkonuldu.

10 YILDIR CEZAEVİNDELER

1991 genel seçimlerinde SHP'den milletvekili olan Hatip Dicle ve Leyla Zana milletvekili yemin töreni sırasındaki konuşmalarından sonra dönemin SHP lideri Erdal İnönü'nün istifa etmeleri isteği üzerine bu partiden ayrılarak Halkın Emek Partisi'ne (HEP) katılmışlardı.
Zana ve Dicle'nin ardından 14 milletvekili daha SHP'den ayrılarak, daha sonra HEP'in kapatılması nedeniyle kurulan Demokrasi Partisi (DEP) içinde devam etmişlerdi. Ancak DEP milletvekilleri Sedat Yurttaş, Sırrı Sakık, Ahmet Türk, Nizamettin Toğuç, Naif Güneş, Mahmut Kılınç, Zübeyir Aydar, Ali Yiğit ve Remzi Kartal ile birlikte dokunulmazlıkları kaldırılan Leyla Zana, Hatip Dicle, Selim Sadak ve Orhan Doğan 2 Mart 1994'te TCK'nin 168. maddesinden yargılanarak 'örgüt üyesi olmak' iddiasıyla 15 yıl hapis cezası aldı.
Türkiye ve Avrupa gündemini uzun süre meşgul eden eski milletvekilleri 1995'te Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) başvurdular, davayı inceleyen AİHM geçtiğimiz yıl 17 Temmuz 2001'de "adil yargılama yapılmadığı" kararına vararak, Zana ve arkadaşlarının yargılamalarının yenilenmesini öngördü.

YENİDEN YARGILAMA SÜRECİ

Eski DEP milletvekilleri hakkında AİHM'in aldığı yeniden yargılama yönündeki kararına -defalarca uyarılmasına rağmen- uymayan Türkiye, 3 Ağustosta çıkardığı uyum yasaları ardından bu kararın uygulamasını 2003 yılından sonraki davalar için öngörmüştü. AKP'nin son anda paketten çıkardığı yeni tasarıyla ise DEP'li milletvekillerinin yeniden yargılanmalarının önü açıldı.
Ankara 1 Nolu DGM tarafından haklarında 'yeniden yargılama' kararı verilen DEP eski milletvekillerinden Leyla Zana, Hatip Dicle, Orhan Doğan ve Selim Sadak'ın ilk duruşması 28 Mart 2003 tarihinde görülmüştü.