'Depremi dört gün önceden anlayabiliriz'

'Depremi dört gün önceden anlayabiliriz'
'Depremi dört gün önceden anlayabiliriz'

Gündoğdu: ?Japonlar bile depremi önceden tespit edemiyor? dediler. Ancak Türkiye?deki depremler 50-60 kilometre derinde olan hareketler. Japonya?dakiler 300-400 kilometre derinden geliyor. FOTOĞRAF: ERHAN SEVENLER / AA

Jeofizikçi Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu, Türkiye'de fay hattı, toprak ve suyu izleyerek depremi dört gün önceden tahmin edebileceklerini söyledi

TEKİRDAĞ - İstanbul Üniversitesi (İÜ) Mühendislik Fakültesi Jeofizik Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Oğuz Gündoğdu, Marmara’da depremin gelişini dört gün önceden anlaşılabiliceğini söyledi.
Gündoğdu, “Fay hattındaki hareketlerle, toprak, su ve havadaki hareketleri sürekli izleyerek bölgenin deprem haritasını oluşturan sistem, depremi dört gün önce haber veriyor” dedi.
Doç. Dr. Gündoğdu, Tekirdağ’daki Marmara Ereğlisi’ne Depremi Önceden Belirleme Sistemi’yle ilgili olarak Tekirdağ’a geldi. İTÜ’nün geliştirdiği Depremi Önceden Belirleme Sistemi’nin bağlı bulunduğu bilgisayara yer, hava ve toprak hareketi verileri akratırıyor. Hareketler üniversitedeki merkezden 24 saat  süreyle aralıksız izleniyor. Gündoğdu sisteme güveniyor: 
“Bu sistem Türkiye’de ilk başta bazı bilim adamları tarafından  ciddiye alınmadı. Sistem hakkında bilgi verdiğimiz insanlar, ‘Japonlar bile  depremi önceden tespit edemiyor’ dediler. Ancak, Türkiye’de meydana gelen depremler ‘sığ’ olarak adlandırdığımız, 50-60 kilometre derinde olan hareketler. Bunun için tespitler yapabilmek mümkün. Japonya’daki depremler ise yerin 300-400 kilometre altından geliyor.”
Sistemle ilgili olarak Çanakkale, Bursa ve Nilüfer ilçesi ile Bakırköy ve Çınarcık’ta istasyonlar kuruldu. Sistemi birinci derece deprem kuşağındaki Marmara Ereğlisi ilçesine de kurmak istediklerin kaydeden Gündoğdu, “Konuyla ilgili belediye başkanıyla  görüştük. Başkan, halkın güvenliği açısından sistemin kurulması gerektiğini  belirterek, bize olumlu cevap verdi” dedi. 

NASA Marmara’yı izliyor
Gündoğdu’nun verdiği bilgiye göre birçok Avrupa ülkesi de Türkiye’de kullanılan deprem uyarı sistemini örnek alıyor. Türkiye’de sistemin kurulu olduğu bölgelerdeki hareketlilik aralıksız izleniyor, 10 dakikada bir güncellenen tüm veriler  ‘www.yerdurumu.com’ internet adresinden açık olarak yayınlanıyor.
Sitenin, günlük 1200 kez tıklandığını ve Amerikan Ulusal Havacılık ve Uzay Araşırmaları Merkezi (NASA) tarafından günlük olarak takip edildiğini  anlatan Gündoğdu, şöyle konuştu:
“Marmara’nın deprem hareketliliğiyle NASA çok yakından ilgileniyor. İnternet üzerinden buradaki tüm hareketler dikkatlice izleniyor. Hayati önem taşıyan bu sistemin ülkemizde de önemsenmesi gerekiyor. Depremin dört gün önceden fark edildiği bir ülkede, insanlar daha bilinçli hale gelecektir. Türkiye’de depremi 5-6 saniye öncesinden haber veren bir sistem kullanılıyor. Bu sistemdeki amaç, can kurtarmaya yönelik olmasa da gaz ve elektriklerin kesilmesi için yeterli görülüyor. Bunun için 4 milyon dolar para harcandı. Deprem ve doğa hareketliliğinin yabancı ülkelerdeki bilim adamları tarafından da titizlikle takip edildiğini anlatan Gündoğdu, Sapanca’da meydana gelen bir sıvılaşma olayı üzerine yüzlerce yabancı bilim adamı gelip incelemelerde bulundu.”