Eğitim önemsiz pişmanlık yok

'Töre'nin fotoğrafı

Dicle Üniversitesi'nden bir ekip namus cinayetinden yatan 190 kişiyle görüştü, sonuç: Pişmanlık yok. Cinayetler eğitim, gelir ve statüye bakmıyor. Karılarını öldürenler çocuklara DNA testi istiyor, cezalarını çok buluyor, avukatları suçluyorlar.

DİYARBAKIR - Töre ve namus cinayetleriyle ilgili TÜBİTAK destekli projeye göre, bu tür cinayetlerde gelir, eğitim ve statü ayrımı bulunmuyor. Cinayetleri işleyenler hem içeride hem dışarıda büyük saygı görüyor. Öldürdüklerine hırslarının hâlâ geçmediğini söylüyor. Büyük bir kısmı daha iyi avukatları olsa bu cezayı almayacaklarını düşünüyor.
Dicle Üniversitesi (DÜ) Fen Edebiyat Fakültesi Sosyoloji Bölümü Öğretim Üyesi Doç. Dr. Mazhar Bağlı başkanlığındaki sekiz kişilik ekip, 40 bin kilometre yol kat ederek töre ve namus cinayeti işleyen 190 kişiyle 47 cezaevinde görüştü. Antropolog, sosyolog, psikolog ve sosyal hizmet uzmanlarından oluşan ekip, Ege hariç tüm bölgelerde 20-35 yıl hapis cezası almış kişilerle cezaevlerinde yüz yüze görüştü.
"Töre ve namus cinayeti konusu hukuksal değil toplumsal bir sorundur. Bu konunun çözülmesi için toplumsal yönüne ağırlık verilen çalışmaların yapılması lazım" diyen Doç. Dr. Bağlı, bugüne kadar elde ettikleri tabloyu şöyle özetledi:

  • Cinayeti işleyenler kendilerini aşağılanmış hissediyor. Bazı hükümlülerin öldürdükleri kişiye karşı hırsları hâlâ geçmemiş. Cezanın ağırlaştırılmış olmasının caydırıcı olmadığını söylüyorlar. Önemli olan 'namus' temizlemek. Hem cezaevinde hem de dışarıda büyük takdir görüyorlar.
    'Ben bu cezayı almamalıydım'
  • Töre ve namus cinayetleri eğitim, gelir ve statüye bakmıyor. Bölgeler arasında farklılık yok ancak Doğu ve Güneydoğu'da toplumsal baskı daha yoğun. Cinayetler planlı işleniyor. Eşlerini öldürenler, şüpheyi gidermek için çocuklarına DNA testi istiyor. Hatta görüşmelerde ekipten bu testi nasıl yapabilecekleri yönünde bilgi isteyenler oluyor.
  • Töre ve namus cinayeti hükümlülerin büyük bir kısmı, avukatlarının kendilerini yeterince iyi savunmadığını, bu nedenle daha ağır cezalar aldıklarını düşünüyor.