Faya derin inceleme

Dev Fransız sondaj gemisi 'Marion Dufresne' Marmara Denizi'ni inceliyor. Araştırma, fayların evrimini ortaya koyarak deprem tahminlerine katkı sağlayacak.

İSTANBUL - Dünyanın en büyük araştırma gemilerinden olan 'Marion Dufresne', Marmara Denizi'nin 10-15 milyon yıllık geçmişini ve deprem riskini ortaya çıkaracak. Dev Fransız gemisi, Marmara Denizi ve İstanbul'un sismik risklerle ilgili oluşturulan Fransız-Türk işbirliği çerçevesinde 20 Ağustos'ta çalışmalarına başladı. 'Marmaracore' adı verilen proje kapsamında Marion Dufresne adlı geminin üç gün sürecek çalışmalarında Fransa'dan Bernard Mercier de Lepinay ve Laurent Labeyrie, Türkiye'den Deprem Konseyi Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Naci Görür ve İstanbul Teknik Üniversitesi öğretim görevlisi Dr. Namık Çağatay bulunacak.
Faylara 'büyük şırınga'
Araştırma sırasında 'büyük şırınga' olarak da anılan sondaj aracı 'Calypso'nun yardımıyla büyük fayların çevresindeki tortul kaya tabakası örnekleri alınacak ve incelenecek. Suya batırıldığında 'sıfır' ağırlığa sahip olan Calypso, deniz tabanından 60 metre daha derine inip, örnekler toplayacağı katmanların tarihsel yaşını ortaya çıkaracak.
Geçen yıl 'Suroit' gemisinin araştırmalarından elde edilen görüntülerle yeri belirlenen temel denizaltı faylarının tarihsel gelişimi ve jeolojik yaşı belirlenecek. Böylece Marmara Denizi bölgesindeki Kuzey-Anadolu Fay Hattı'nın evrimini anlamayı sağlayacak ve özellikle 2002 yılında yapılacak araştırmalar
için temel oluşturulacak. Toplanan veriler, denizin seviye evrimine ve Marmara Denizi'nde 'paleoklimatolojik' değişimlerin incelenerek tanımlanmasına olanak tanıyacak.
Marmara'nın atlası çıkacak
Prof. Dr. Naci Görür, araştırmayla Marmara Denizi'nin atlasının çıkarılacağını belirtti. 'Nadir' ve Maden Tetkik Arama Enstitüsü'ne (MTA) ait 'Sismik' adlı gemilerle de araştırma yapılacağını kaydeden Görür, böylece denizaltı fay hattı sisteminin yapı derinliğinin, zorlamalarının incelenmesi için gereken verilerin ortaya konacağını söyledi. 'Nadir'in 10 kilometre derinliğindeki fayları inceleme kapasitesine sahip olduğunu belirten Görür, 'Seismarmara'
adı verilen 'oşinografik' araştırmayla yeni bilgilere ulaşılacağını söyledi. Görür ayrıca, "Bu araştırmayla Marmara Denizi'nin 10-15 milyon yıllık geçmişi öğrenilecek" dedi.
Son teknolojiye uygun teknik sistemlerin kullanılacağı 'Marmaracore' ve 'Seismarmara' araştırmaları için Fransız hükümetinin yaklaşık 1 milyon dolarlık desteğinden yararlanılıyor.
***
Yüzer üniversite
Marion-Dufresne üzerinde yürütülen işlemler, oşinografinin tüm alanlarını kapsayıcı nitelikte.

  • Deniz jeobilimi: Jeoloji, jeofizik, sedimentoloji.
  • Biyolojik oşinografi: Biyoloji, biyojeokimya.
  • Fiziki oşinografi: Fizikokimya, su dinamiği
    Donanım
  • Entegre denizcilik sistemleri: GPS, jiroskop, parakete, sualtı akustik donanımı, çok seviyeli akıntı ölçer.
  • Dinamik mevkileme
  • Tortu delici ve dikey referans sistemi içeren çok ışıklı ses tarayıcı.
  • Değişik deprem çeşitlerini belirleyen ses zincirleri.
    Fiziki oşinografi
  • Analiz amaçlı çift deniz suyu pompalama sistemi
  • İki adet geniş kapasiteli sualtı ses - rozet sistemi.
    Veri işlemleri
  • 3 network Laboratuvarlar
  • 650 metrekarelik bir alana yayılmış laboratuvarlar ve ek olarak konteynır laboratuvarlar.
    Telekomünikasyon
  • 3 adet uydu terminali
  • 64 kilobyte'lık veri iletici
  • SSB, VHF
    Kapasitesi
  • 59 kabin ve 110 yolcu kapasitesi
  • Beş yıldızlı otel konforunda yemek odası, odalar, salonlar, video konferans odaları, spor salonları, hastane.
    Nakliye
  • 2 bin 500 ton ya da 5 bin 600 metreküplük taşıma kapasitesi
  • Soğutulmuş konteynerlar ve sabit soğutucular.
  • 1170 metreküplük yakıt taşıma kapasitesi.