Gazı izlemek hayat kurtarır

ZONGULDAK - Madencilikte alınan önlemlerle risk en aza indirilebilir. Bursa’da facia yaşanan maden ocağında gaz izleme istasyonu olmadığını tahmin ettiğini belirten Zonguldak Maden Mühendisleri Odası Başkanı Erdoğan Kaymakçı olması gerekenleri şöyle anlatıyor: “Gaz izleme istasyonu kurulması çok büyük yatırım ve bilgi istiyor. Maden ocaklarındaki bilgisayarlı gaz izleme ve kontrol sistemleriyle, ani gaz boşalmaları dışında patlamaların önüne geçilebiliyor. Sistem, gazları erken izleme imkânı tanıyor. Böylece önlem alabiliyorsunuz. Gerekli önlemleri bütün olarak alacaksın, gaz ölçümlerini sürekli yapacaksın. Havalandırman da iyi çalışacak. Bunların ihmal edilmemesi faciaları önler. Kömür madenciliğinde grizu ve göçük, madencilerin korkulu rüyasıdır.” Yer altına kurulan su barajları, taş tozları da olası patlamanın ocağa yayılması engellenebiliyor. 

Patlama nasıl oluyor
Metan zehirli olmamakla birlikte, maden havzasında oksijen oranını yüzde 12’nin altına düşürecek kadar yoğunsa boğucu özellik göstermektedir. Grizu patlaması, madende yüzde 4-15 metan bulunduğu durumlarda gerçekleşebilir. Metan patlaması yeterli miktarda oksijenin ve patlayıcı gazın tutuşturucu kaynakla teması sonrası gerçekleşir. Tutuşturma kaynakları açık ateş, sürtünme ve elektrikle oluşan kıvılcımlar olabilir. (aa)