'Gizli'den en şeffafa

'Psikolojik harekât'
MGK Genel Sekreterliği'nin yapısını ve özelliklerini değiştiren reforma uygun yönetmelik yürürlüğe girdi. Radikal'in gündeme getirdiği ve 'psikolojik harekât' gibi tartışmalı yetkiler içeren 'gizli' yönetmelik, yerini şeffaflığa dayalı düzenlemeye bıraktı.
Hakiki halkla ilişkiler
Yönetmelikle, her türlü 'psikolojik harekât'ı planlayıp uygulama görevlisi 'Toplumla İlişkiler Başkanlığı' türünden birimler tarihe karıştı. MGK atamaları artık yayımlanacak. Kurum bünyesinde ilk kez Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği de kuruluyor.
Haber: ADNAN KESKİN / Arşivi

ANKARA - Demokratikleşme ve Avrupa Birliği'ne (AB) uyum gözetilerek askerin siyaset üzerindeki etkisini azaltmaya, yönetimde gizlilik yerine şeffaflığı esas kılmaya yönelik en cesur adımlardan biri atıldı. Milli Güvenlik Kurulu (MGK) Genel Sekreterliği'nin bugüne kadar 'gizli' olan
yönetmeliği resmen yürürlükten kaldırıldı. Yeni yönetmelik Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe sokuldu.
Yeni yönetmelik, MGK Genel Sekreterliği'nin, halka karşı kullanıldığı gerekçesiyle en çok eleştirilen 'psikolojik harekât' yetkisine de resmen son verdi. Önceki yönetmelikte defalarca kullanılan 'psikolojik harekât' ibaresi yeni yönetmelikte hiç geçmezken, psikolojik harekât planlamak ve uygulamakla görevli birimler tarih oldu. Yeni yönetmelikte 'Özel Milli Siyaset Belgesi', 'Milli Menfaat-Milli Hedef' tanımlarına da yer verilmedi.
MGK'ya yapılan atamalarla ilgili gizliliğe de son verildi. Başbakan'dan habersiz kuş uçmasına izin verilmeyen yeni yönetmelikle, MGK Genel Sekreterliği bünyesinde ilk kez Basın ve Halkla İlişkiler Müşavirliği kuruluyor.
Yeni MGK Genel Sekreterliği Yönetmeliği'ndeki düzenlemeler şöyle:
Patron Başbakan: MGK Genel Sekreterliği, "Başbakan'a bağlı bir kuruluş" olarak, görevlerinin yürütülmesinden Başbakan'a karşı sorumlu olacak. Genel Sekreter'e bağlı en fazla üç Genel Sekreter Yardımcısı görevlendirilecek. Önceki yönetmeliğe göre ana hizmet birimi sayısı kadar genel sekreter yardımcısı olabiliyordu.
Psikolojik savaş yok: Eski MGK yönetmeliğinin sınırsız ve halka karşı kullanıldığı gerekçesiyle en çok eleştirilen 'psikolojik harekât yapma' görev ve yetkisi MGK'dan alınıyor. Psikolojik harekât planlarını geliştirmek ve uygulamakla yetkili birimlerden Toplumsal İlişkiler Başkanlığı (TİB), Bilgi Toplama ve Değerlendirme Daire Başkanlığı (BTDDB), Milli Güvenlik Siyaseti Başkanlığı (MGSB) ve Topyekûn Sivil Savunma Harekât Başkanlığı, dolayısıyla bunlara bağlı çok sayıda alt birim kaldırıldı.
Sözcü yolda: Genel Sekreterlik'te ilk kez Basın ve Halkla İlişkiler Başkanlığı' birimi kuruldu ve görevi 'Genel Sekreterliğin medya organları ve halkla ilişkilerini düzenleyecek ve medya yayınlarını takip ederek değerlendirmek' olarak belirlendi. MGK'nın bir süre sonra da 'sözcü' uygulamasına geçebileceği konuşuluyor.
Dokümantasyon merkezi: Genel Sekreterlik bünyesinde yeni kurulan birimler arasında 'Seferberlik ve Savaş Hazırlıkları Planlama Dairesi Başkanlığı' ile 'Araştırma ve Değerlendirme Başkanlığı'(ADB) dikkat çekiyor. ADB'nin görevi şöyle sıralandı: 'MGK'nın ve MGK Genel Sekreterliği'nin verdiği görevler doğrultusunda araştırma ve değerlendirme yapmak, bu konularda Veri ve Dokümantasyon Merkezi oluşturmak, basın ve yayınları takip etmek.'
Özel milli siyaset yok: 'Milli Güvenlik' ve 'Devletin Milli Güvenlik Siyaseti' tanımlarını aynen koruyan yeni yönetmelikte 'Özel Milli Siyaset', 'Milli Menfaat', 'Milli Hedef' ve 'Milli Güç' tanımları yok.
Atamalara şeffaflık: 'Atamalar Resmi Gazete'de yayımlanmaz' hükmü kaldırıldı. Bundan sonra MGK Genel Sekreterliği'ne yapılan atamalar bilinecek.
Gizli ödenek Başbakan'a bağlı: Yönetmelik, MGK'ya Başbakan'ın gizli ödenek aktarmasına olanak tanırken, bunun sarfında Genel Sekreter Başbakana karşı sorumlu olacak. Harcamalarda Muhasebei Umumi Kanunu esas alınacak, yıllık bütçesinin hazırlanması, TBMM komisyonlarında bütçe görüşmelerine katılma genel usul ve hükümlere göre yapılacak. Bütçenin sarfı kamu maliyesinin öngördüğü işlemlere uygun yürütülecek.
Kadroya tasfiye: Halen sayısı 950 civarında olduğu belirtilen MGK Genel Sekreterliği toplam kadrosunda da tasfiyeye yönetmelikle kapı aralandı. Kendilerine ihtiyaç duyulmayan personel, eskiden Genel Sekreter'in istediği yere atanırken, yeni yönetmelik, bu kişilerden hangilerinin hangi kamu kuruluşuna gönderileceğine Başbakanlığın karar vereceğini söylüyor.
Kararlar beş nüsha: MGK kararları Genel Sekreterlik'çe beş nüsha halinde imzalatılarak bir nüshası Cumhurbaşkanı'na, iki nüshası Bakanlar Kurulu'nda görüşülmek ve devlet arşivinde muhafaza edilmek üzere Başbakanlığa, bir nüshası da Genelkurmay Başkanlığı'na gönderilecek.
Denetim yetkisine son: Bütün kamu kurum ve kuruluşlarını denetlemeyle, onları istenen her türlü bilgi-belge vermeye mecbur tutan yetki sona erdirildi.
Atamalar: MGK'daki 1. derece kadrolara Genel Sekreter'in teklifi üzerine müşterek kararla, 2 ile 4.derece kadrolara Genel Sekreter'in teklifi üzerine Başbakan'ın onayıyla atama yapılacak.
Yönergeler: MGK Genel Sekreterliği'nde Başbakan'ın onayı alınması şartıyla geçici hizmet birimleri kurulmasına olanak tanıyan, sözleşmeli personel çalıştırmaya izin veren yönetmelik, teşkilat ve kadro durumlarını, birimlerin görevlerinin ise üç ay içinde hazırlanacak yönergelerle belirlenmesini düzenliyor.