İlk sivil yargı talebi Şemdinli için

Cumhurbaşkanı Gül'ün 'askere sivil yargı' düzenlemesini onaylamasının ardından askeri mahkemelerde görülen birçok dava sivil mahkemelere geçecek. İlk başvuruyu pazartesi günü ÇHD 'Şemdinli' için yapacak



MESUT HASAN BENLİ 

Cumhurbaşkanı Abdullah Gül’ün askerlerin sivil mahkemelerde yargılanmasını yolunu açan düzenlemeyi onaylamasından sonra, askeri yargıda görülen çok sayıda dava, sivil yargıya taşınabilecek. Bu davaların başında Şemdinli, Dağlıca davası, Hava Kuvvetleri Askeri Savcılığı’nın sürdüğü kritik Karargâhevleri soruşturması geliyor. Çağdaş Hukukçular Derneği (ÇHD) Genel Başkanı Selçuk Kozağaçlı, Şemdinli davasının sivil mahkemede görülmesi için pazartesi günü başvuruda bulunacaklarını açıkladı.
Şemdinli’de Umut Kitabevine el bombası atarak bir kişinin ölümüne neden oldukları iddiasıyla yargılanan astsubaylar Ali Kaya, Özcan İldeniz ve itirafçı Veysel Ateş, Van 3. Ağır Ceza Mahkemesi’nce 39 yıla mahkûm olmuşlardı. Ancak Yargıtay, sanıkların ilçe merkezinde işledikleri suçu ‘terörle mücadele alanı’ olarak kabul edip ‘askeri mahal’ kavramına sokmuş ve dosyayı askeri mahkemeye göndermişti.
Bunun üzerine üç sanık Van Jandarma Asayiş Kolordu Komutanlığı Askeri Mahkemesi’nde yeniden yargılanmaya başladı. Gül’ün askere sivil yargı yasasını onaylamasının ardından Şemdinli davası sivil yargıya geçecek. ÇHD Genel Başkanı Kozağaçlı, pazartesi günü bazı baro başkanlarıyla davanın, Van 3. Ağır Ceza Mahkemesi’nde görülmesi için başvuracaklarını açıkladı.

‘İyi çocuktur’ soruşturması
Dönemin Kara Kuvvetleri Komutanı Yaşar Büyükanıt Şemdinli sanıklarından Ali Kaya için “Kendisini tanırım. İyi çocuktur” demişti. Bunun üzerine savcı Ferhat Sarıkaya Büyükanıt’ı da soruşturmaya dahil etmiş ve ortalık karışmıştı. Savcı Sarıkaya bu talep nedeniyle meslekten men edilmişti. Son düzenlemeyle dava dosyasının sivil mahkemeye gönderilmesi durumunda Van Savcılığı Büyükanıt hakkında yeni bir soruşturma açması mümkün olacak.
12 askerin şehit olduğu baskınla ilgili olarak PKK tarafından kaçırıldıktan sonra serbest bırakılan sekiz askerin yaptıkları açıklamalar nedeniyle yargılandığı Dağlıca davasıyla ilgili Van Askeri Mahkemesi tarafından yapılan yargılamanın sivil mahkemeye geçeceği ifade ediliyor. Yasa sivillerin askeri mahkemede yargılanmasını tamamen ortadan kaldırdığı için birçok dava da ikiye bölünecek. Askerlerin sivillerle birlikte yargılandığı, ancak Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 250. maddesindeki suçlar dışında kalan Sauna, Atabeyler, Özel Kuvvetler Komutanlığı İnşaatı, Korgeneral Ethem Erdağı’nın Baraka davası, DTP’li Nurettin Demirtaş’ın da aralarında bulunduğu 97 kişinin yargılandığı sahte çürük raporu davaları sivil yargıya taşınacak.

Işıkevleri de sivile
Hava Kuvvetleri Askeri Mahkemesi tarafından sürdürülen Karargâhevleri Soruşturması da ikiye bölünerek siviller sivil mahkemede, askerler askeri mahkemede yargılanacak.
Hukukçular, Kayseri’de Fetullah Gülen cemaati mensuplarına yönelik yapılan Işıkevleri operasyonuyla ilgili davanın da Hava Kuvvetleri Askeri Mahkemesi’nden sivil mahkemeye geçeceğini belirtiyor.