İstanbul'a devasa meclis

Yeni Büyükşehir Belediye Yasası'yla İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) 74 belediyeden oluşan bir dev halini aldı.
Haber: SELİM EFE ERDEM / Arşivi

İSTANBUL - Yeni Büyükşehir Belediye Yasası'yla İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) 74 belediyeden oluşan bir dev halini aldı. Belediye meclisi, yaklaşık 300 üye sayısı ve yetkileriyle Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin (TBMM) yerel bir benzeri olacak. Kadir Topbaş, Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer gibi bir daha görüşülmek üzere meclise göndereceği kararlarla 'veto' yetkisini kullabilecek. Yeni yasa eğitim, sağlık, vergi ve imarda Büyükşehir Belediyesi'ne yeni yetkiler veriyor.
Cumhurbaşkanı Sezer'in onayının ardından Resmi Gazete'de yayımlanıp yürürlüğe giren Büyükşehir Belediye Yasası'yla, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'nin 27 ilçeyle sınırlı olan belediye sayısı 74 belediyeye çıktı.
İETT, İSKİ ve İGDAŞ'a ek iş
Belediyenin İstanbul il sınırlarının tamamını kapsaması anlamına gelen bu değişlikle, daha önce kentin üçte birine hizmet veren İGDAŞ, İETT, İSKİ gibi altyapı kurumlarının şehrin tamamına doğalgaz, ulaşım, su ve kanalizasyon hizmetlerini götürmesi zorunluluğuyla belediyeye ek yük bindi.
Büyümeye tek elden kontrol
Her biri ayrı cumhuriyet gibi davranan ve kentin başta eğitim, sağlık ve ulaşım gibi altyapısını çökerten ilçe ve belde belediyeleri de büyükşehir meclisinin denetimi altına alındı. Bu durum, yıllardır eleştiri konusu olan şehrin 'plansız' büyümesi konusunda olumlu bir gelişme sayılıyor. Ancak artacak zorunlu yatırımların kaynağının belirsizliği, büyükşehrin bir süre sonra 'maaş ödeyemez' duruma düşmesi endişesini de beraberinde getiriyor.
Yüzde 30'dan yüzde 100'e
Yasanın İstanbul'un geleceği açısından çok önemli olduğunu belirten Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, şunları söyledi:
"Yasa, eğitim, sağlık, imar konularında Büyükşehir Belediyesi'ne yeni yetkiler veriyor ve bir miktar gelirlerini artırıyor. Çok önemli bir kent olmasına rağmen İstanbul'da büyükşehir yönetim alanı şehrin yüzde 30'yla sınırlanmıştı. Ama kent yönetimine baktığımızda, köylerin beldelere, belderin ilçelere dönüştüğü ve bunların kendi meclisleriyle adeta özerk bir mantıkla yapılanıp daha sonra kente entegre olmaya çalışarak kentin altyapısı ve ulaşım akslarını ciddi anlamda zorladıklarını gördük.
İstanbul'un kent bütününde projelendirilmesi gerekiyordu, bu yasa buna olanak sağlıyor. Artık gelişigüzel bir yapılanma ve imar faaliyetinin olmayacağı, olamayacağı anlamına geliyor. Yeni yasa, büyükşehre kaçak yapıları yıkma imkânı veriyor."



İlk toplantı 9 Ağustos'ta yapılacak
Eski yasayla 27 ilçeyle sınırlandırılan Büyükşehir Meclisi, AKP'nin 143, CHP'nin 59, ANAP'ın dört ve SP'nin ve büyükşehir belediye başkanının birer üyeliğiyle 208 sandalyeden oluşuyordu. Bu durum, İstanbul'un yıllık 1.5 milyar dolarlık yatırım bütçesi konusunda AKP'yi tek hâkim kılıyordu.
AKP yeni mecliste yine sayısal üstünlüğünü koruyacak. Ancak artık komisyonlara diğer partililer de girebilecek. Mevcut 19 komisyonun 18'i tamamen AKP'lilerden oluşuyor.
Yeni meclisin ilçelerdeki meclis üyelerinin beşte biri ve eski beldelerdeki meclis üyelerinin 10'da birinin katılımıyla 300 üyeli yerel bir parlementoya dönmesi bekleniyor. Yeni meclis üyeleri, büyükşehir meclisindeki ilk toplantıya 9 Ağustos'da katılacak. Yeni Belediye Meclisi'ndeki sandalye dağılımı ise bu haftasonunda belli olacak.
AKP'nin 24, CHP'nin beş, ANAP'ın üç belediyeyle temsil edildiği mecliste, yeni yasayla AKP 48, ANAP 10, CHP sekiz, DYP altı ve DSP bir belediyeyle temsil edilecek. Belediye başkanlığı olmayan SP, Eminönü'nde aldığı oylar nedeniyle mecliste temsil edilecek. Toplantılar, her ayın ikinci haftası beş gün süreyle yapılacak.


Büyükşehir'in belediyeleri
Avcılar'dan Tuzla'ya uzanan büyükşehir sınırları, Şile'nin dahil olmasıyla Kocaeli'ne Silivri ve Çatalca'nın da dahil olmasıyla Tekirdağ ve Kırklareli'ne dayandı. İşte yeni belediye listesi:
Bağcılar, Bahçelievler, Bayrampaşa, Beykoz, Beyoğlu, Eminönü, Esenler, Eyüp, Fatih, Gaziosmanpaşa, Güngören, Kâğıthane, Kartal, Küçükçekmece, Maltepe, Pendik, Sarıyer, Silivri, Sultanbeyli, Şile, Tuzla, Ümraniye, Üsküdar, Zeytinburnu, Çavuşbaşı, Beylikdüzü, Esenyurt, Kıraç, Mimarsinan, Tepecik, Yakuplu, Hadımköy, Karacaköy, Arnavutköy, Boğazköy, Bolluca, Haraççı, Taşoluk, Samandra, Bahçeköy, Çanta, Gümüşkaya, Selimpaşa, Akfırat, Alemdar, Çekmeköy, Sarıgazi, Yenidoğan (AKP); Adalar, Büyükçekmece, Silivri, Bahçeşehir, Gürpınar, Çiftlikköy, Orhanlı, Göktürk, Ömerli, Sultançiftliği (ANAP); Avcılar, Bakırköy, Beşiktaş, Kadıköy, Şişli, Kumburgaz, Binkılıç, Durusu (CHP); Muratbey, Celaliye, Değirmenköy, Kavaklı, Ortaköy, Ağva (DYP) ve Büyükçavuşlu (DSP).