Kadın başkan frak giyer mi?

34 yıl önce CGP Muş Milletvekili Nermin Neftçi, ilk kadın TBMM Başkanvekili olduğunda gazeteler "Ne giyecek?" diye soruyordu. Çünkü içtüzüğe göre Meclis oturumunu yöneten kişi erkek giysisi olan frak giymek zorundaydı. Neftçi, koyu renk etek, ceket giymiş ve papyon takmıştı. Bu yıl hem CHP'li Güldal Mumcu hem de MHP'li Meral Akşener TBMM Başkanvekili seçildi. Aradan geçen yıllara rağmen içtüzükteki ayrımcı madde hâlâ yerinde duruyor. Milletvekilleri frak zorunluluğunun kaldırılmasını istiyor.
Haber: YURDAGÜL ŞİMŞEK / Arşivi

ANKARA - 50 kadın vekilli Meclis'te CHP, İzmir Milletvekili Güldal Mumcu'yu, MHP ise İstanbul Milletvekili Meral Akşener'i TBMM Başkanvekili seçti. Ancak bu sonuç mini bir krize yol açtı: Mumcu ve Akşener, Genel Kurul'da oturumu yönetirken içtüzükte yazdığı gibi frak giyecek mi?
Mumcu ve Akşener, eski CHP Muş Milletvekili Nermin Neftçi'den 34 yıl sonra TBMM Başkanvekiliği'ne getirilen ilk kadınlar. İki kadın hem Genel Kurul oturumlarını yönetecek, hem de cumhurbaşkanı ve TBMM başkanlarına vekâlet edebilecek.
Ancak Mumcu ve Akşener'in Başkanvekili seçilmesi frak tartışmasını da beraberinde getirdi. İçtüzükğe göre, Genel Kurul'da başkanlık kürsüsünde başkan, 'beyaz kelebek kravat ve siyah yelek üstüne siyah frak' giyiyor. 1973 yılında TBMM Başkanvekilliği yapan Neftçi bu görevini koyu renk etek-ceket giyip beyaz papyon takarak yerine getirmişti. O günden sonra İçtüzük'te kadınlara yönelik düzenleme olmadı.
Mumcu: Smokin olabilir
Güldal Mumcu, "Frak giyecek misiniz?" sorusu üzerine, bu konuyu bilmediğini ama usulü araştıracağını söyledi. Frakın erkek giysisi olduğunu ifade eden Mumcu, smokin tarzında zarif bir kıyafet giyilebileceğini belirtti. MHP'li Akşener ise "Frakın biraz erkeksi olduğu kesin. Bir çözüm bulunur" yorumunu yaptı.
İki kadın başkanvekilin ne giyeceği konusunda Meclis'in diğer isimleri de tereddütlü. Bu konuda bazı görüşler şöyle:
Bülent Arınç (Eski TBMM Başkanı): Siyasi yaşamımda kadın başkanvekiline tanık olmadım. Frakı sadece erkekler mi giyer bilmiyorum. Ama nasıl yakışıyorsa öyle giysinler.
Selma Kavaf (AKP-Denizli): Kadınların başkanvekili olması güzel bir gelişme. Siyasete erkekler ilgi duyduğu için kurallar onlara göre düzenlenmiş olabilir. Bu düzenleme değiştirilir. Önemli olan kadınların bu görevlere gelmesidir. Şekile takılmamak lazım.
'İçtüzük ne diyorsa o'
Burhan Kuzu (AKP-İstanbul): Frak erkek kıyafeti deniliyorsa, gerekirse içtüzük değiştirilir ve kadını da kapsayan düzenleme yapılır. Bu düzenleme yapılana kadar ne giyilir bilmiyorum ama İçtüzüğe aykırı davranılırsa da hukuka aykırılık oluşur.
Osman Yağmurdereli (AKP-İstanbul): Bence kadınlar da frak giyer. Üstelik çok da şık olur. Bu konuyu bir erkek-kadın ayrımcılığı olarak görmemek lazım.
Gaye Erbatur (CHP-Adana): İçtüzük erkekler düşünülerek yapılmış. Frak altında etek, çok tuhaf duracak. Bana göre bir kadının papyon takmaması da gerekir.
Deniz Bölükbaşı (MHP-Ankara): Bazı ülkelerde güven mektubu sunarken erkek büyükelçiler frak giyer. Ama aynı ülkenin büyükelçisi kadınsa frak değil, döpiyes giyer. Meclis için de benzer düzenleme yapılabilir. Sonuçta içtüzükteki hüküm 'ayet-i kerime' değil, değiştirilebilir.
Ahmet Türk (DTP Grup Başkanı): Bence erkek de kadın da frak giymemeli. Avrupa'da da böyle bir şey yok.
Aysel Tuğluk (DTP-Diyarbakır): Politika sadece erkek mesleği olarak düşünülmüş. İçtüzükteki o hüküm aslında o zihniyetin yansıması. İçtüzükte yeniden düzenleme yapılarak, ayrımcılık en kısa sürede kaldırılmalı
Hasip Kaplan (DTP-Şırnak): Kadın erkek eşitliğine aykırı bir düzenleme. Kadınları da gözetecek, Meclis Başkanı olabileceğini öngören düzenleme yapılmalıdır.