Kuşlar sonunda Anadolu'ya küstü

Son 40 yılda 1 milyon 250 bin hektarlık sulak alanın yok olduğu Türkiye'de çok sayıda türe ev sahipliği yapan Konya Kapalı Havzası'na kuşlar uğramaz oldu.

KONYA - Son 40 yılda 1 milyon 250 bin hektarlık sulak alanın yok olduğu Türkiye'de çok sayıda türe ev sahipliği yapan Konya Kapalı Havzası'na kuşlar uğramaz oldu.
1985 yılında 16 bin hektarlık alana sahip Hotamış Sazlığı, 1990'larda çok sayıda küçük karabatak, küçük balaban, alaca balıkçıl, çeltikçi, yaz ördeği, Macar ördeği, dikkuyruk, bataklık kırlangıcı, büyük cılıbıt, mahmuzlu kızkuşu, paspaş patka, dikkuyruk, uzunbacak, büyük ak balıkçıl, elmabaş patka, saz delicesi, tepeli pelikan türlerine ev sahipliği yapıyordu. Tarımsal sulamayla 1996'da genişliği birkaç yüz hektara gerileyen sazlık sonunda tamemen kurudu. Şimdi su birikintisinin bile bulunmadığı sazlıklara kuşlar uğramıyor.
5 milyon yıl önce oluşan ve bir benzeri sadece Kanada'da bulunan Meke Gölü de aynı kaderi paylaştı. Birkaç yıl öncesine kadar sakarmeke, kızılbacak, uzunbacak türü 100 kuşa ev sahipliği yapan göle artık tek bir kuş bile inmiyor.
1982 yılına kadar 37 bin hektarlık alana sahipken bugün kuruma noktasına gelen Ereğli Sazlığı, 1990'lara kadar 11 bin 250 hektara yayılırken Eşmekaya Baraj Projesi nedeniyle tamamen kuruyan Eşmekaya Sazlığı, sulak alanı 350 kilometrekareden 10 kilometrekareye kadar düşen Akşehir Gölü, Eber Gölü de aynı kaderi paylaştı.
Türkiye'nin en büyük tatlı su gölü olan Beyşehir Gölü'nde de sularının çekilmesi nedeniyle artık tepeli pelikan, karabatak, gece balıkçılı, küçük ak balıkçıl türlerine hiç rastlanmıyor.
Kapladığı alan 260 bin hektardan 130 bin hektara kadar düşen Tuz Gölü'nde de önemli kuş türlerinin sayısında azalmalar gözleniyor. Allıturnaların en önemli üreme alanlarının başında gelen Tuz Gölü'nde 1992 yılında yapılan sayımlarda 14 bin çift flamingo bulunurken, 2005 yılında sayı 11 bin 500'e kadar indi. Bu kuşlar artık besleyebileceği sayıda yavru yapıyor. Türkiye'de son olarak sadece Tuz Gölü'nde 2002 yılında görülen mezgeldek kuşuna da artık rastlanmıyor. Macar ördeği, paspaş patka, Akdeniz martısı, gülen sumru gibi türleri ağırlayan Kulu Gölü'nde kirlilik ciddi boyutlara ulaştı. Bir zamanlar göl iken çok sayıda türde binlerce kuşun geldiği Suğla Gölü, DSİ tarafından depolama haline getirildikten sonra özelliğini yitirdi. Şimdi bölgeye hiç kuş gelmiyor.
Doğal Hayatı Koruma Vakfı-Türkiye (WWF-Türkiye), Doğa Derneği ile Çevre ve Orman Bakanlığı'nın verilerine göre Türkiye'de son 40 yılda 2.5 milyon hektarlık sulak alanın yarısı yok oldu. Kaybedilen sulak alanların toplam yüzeyi Marmara Denizi veya Van Gölü'nün üç katına ulaştı.