Önce yansın hele!

Yaz sıcağıyla birlikte orman yangınları tehlikesi de arttı. Her yıl ortalama 2 bin orman yangınının yaşandığı Türkiye'de, 64 yılda 1.5 milyon hektardan fazla ormanlık alan kül oldu.
Haber: AHMET ŞIK / Arşivi

İSTANBUL - Yaz sıcağıyla birlikte orman yangınları tehlikesi de arttı. Her yıl ortalama 2 bin orman yangınının yaşandığı Türkiye'de, 64 yılda 1.5 milyon hektardan fazla ormanlık alan kül oldu. Söndürme faaliyetlerinde ise ağırlıklı olarak insan gücü kullanılıyor. Yaz dönemlerinde ise kiralanan helikopterlerle orman yangınlarına müdahale ediliyor.
16 helikopter kiralandı
Akdeniz iklim kuşağında yer alan Türkiye'de
orman yangınları daha çok haziran-eylül aylarında görülüyor. Ormanlık arazilerin sarp olması ve orman içi yolların yapılamaması kara araçlarıyla müdahaleyi yetersiz kılıyor.
Buna karşın, Orman Bakanlığı uçak ve helikopterden oluşan bir müdahale filosu kurmak yerine, 'daha ucuz olduğu için' bu yıl da kiralama yöntemine başvurdu.
Geçen haftaki ihalede sekizi 'gövdeden su atar', sekizi de 'genel maksatlı' olmak üzere 16 helikopter kiralandı. 1700 kilometrelik sahil bandındaki ormanlık
alanlarının ihtiyacı bu helikopterlerle karşılanmaya çalışılacak.
Genel maksatlı helikopterlere saatte 2 bin 270 dolar, gövdeden su atar helikopterlere ise 2 bin 399'ar dolar ödenecek.
6 milyon dolar ödendi
Orman Bakanlığı geçen yıl kiraladığı helikopterlere toplam para 6 milyon 174 bin 269 dolar ödedi. Bu paranın 2 milyon 921 bin 203 doları genel maksat helikopterlere, 3 milyon 253 bin 66 doları su atar helikopterlere ödendi.
Bakanlığa ait toplam altı adet, yedi yolcu kapasiteli Fransız Ecureil ile üç kişi kapasiteli Dauphin tipi helikopterler bürokrat ve işçi nakliyesinde kullanılıyor.
Doğa ve iklim yapısı yönünden Türkiye ile benzerlikler taşıyan İspanya ve Yunanistan'da
ise yangınla mücadele tamamen uçak ve helikopterlerle yapılıyor. İki ülkede orman yangınları için üretilmiş, deniz ve göllerden
su alabilen 'Amfibik' uçaklar kullanılıyor.
Bir buçuk dakikada su deposunu doldurabilme özelliğine sahip bu uçaklardan, iki ülkede toplam 106 adet bulunuyor. Fiyatı 25 milyon dolar olan bu tür uçaklardan ülkemize alınmamasının nedeni ise pahalı olması. Dolayısıyla yangınlara müdahale işçi, asker ve yangının çıktığı yöredeki halkın katılımıyla oluyor.
779 gözetleme kulesi
20.7 milyon hektar olarak hesaplanan Türkiye ormanlık alanlarının yüzde 51'i verimli, yüzde 49'u da bozuk ormanlardan oluşuyor. Koruma için yurdun çeşitli yerlerindeki 779 gözetleme kulesiyle ormanların yüzde 95'i 'gözlem altında' tutuluyor. Ek olarak 701 noktada da haber merkezi oluşturuluyor. Aynı zamanda her yıl 12 bin kişi de mevsimlik işçi olarak çalıştırılıyor.
1.6 milyon hektar kayıp
İlk orman yangınının istatistiğinin tutulduğu
1937'den bu yana geçen süre zarfında yangınlar nedeniyle 1.6 milyon hektarlık bir ormanlık alan kaybedildi. Bu sürede ağaçlandırılan alan ise 1.7 milyon hektar. Oksijen, erozyon engelleme ve su kaynaklarına
yaptığı katkı göz önünde bulundurularak yapılan hesapla Avrupa'da bir ağacın fonksiyonel değerinin 6 bin, Türkiye'de ise
4 bin mark olduğu hesaplandığında, maddi kaybın değerini hesaplamak imkânsız hale geliyor. Sadece yangınlarına müdahale için 1999 yılında 34, 2000 yılında ise 52.2 trilyon lira harcandı.