'Postmodern' sansür kaldırıldı

Popüler video paylaşım sitesi 'YouTube'a Türkiye'de uygulanan sansür kaldırıldı. 'YouTube' yetkilileri dün Türk Telekom'a 'Atatürk'e ve Türk bayrağına yönelik hakaret içeren videonun yayınının durdurulduğunu' belirtti.

İSTANBUL - Popüler video paylaşım sitesi 'YouTube'a Türkiye'de uygulanan sansür kaldırıldı. 'YouTube' yetkilileri dün Türk Telekom'a 'Atatürk'e ve Türk bayrağına yönelik hakaret içeren videonun yayınının durdurulduğunu' belirtti. Türk Telekom konuyu savcılığa iletti.
Savcı Nurten Altınok dün ikinci kez başvurduğu nöbetçi mahkemeden 'YouTube'un gereğini yaptığını' kaydederek yasağın kaldırılmasını istedi. Mahkeme, yasağı kaldırdı.
Son dönemin en büyük internet fenomeni 'YouTube', İstanbul Nöbetçi 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nin kararıyla önceki akşam sansürlenmişti. Siteye Türk Telekom'dan ulaşan internet kullanıcılarını 'Mahkeme kararıyla erişim engellenmiştir' yazısı karşıladı.
Ama internete diğer servis sağlayıcılarının (ISS) alan adıyla (domain name) bağlananlar siteyi görebildi. İnternete Türk Telekom'dan girenler bile bilgisayarda diğer servis sağlayıcıların 'IP' adresleri tanımlıysa siteyi görebildi. Site ayrıca çevrimdışı olarak da ekranlarda görülebildi.
E-tepki fırtınası
'YouTube', internet kullanıcılarının video görüntülerini paylaştığı bir tür platform. Her gün dünyanın dört köşesinden 70 milyonu aşkın kişi tarafından tıklanan sitede hayvanların komikliklerinden rejim karşıtı kampanyalara kadar yok yok. Türkiye'den de çok sayıda videonun gönderildiği siteye 'Türk Telekom'da sansür getirense, Türk-Yunan atışması oldu.
Bir Türk kullanıcı 5 Ocak'ta siteye Yunanlıların 'gelenek'lerinde eşcinsellik olduğu yolunda bir video yollayınca, 3 Mart'ta Yunanistan'dan karşılık geldi. 'Stavraetos' koduyla girilen videoda Atatürk ve Türklere 'gey' denildi. Türkiye'den siteye binlerce 'e-tepki' gelince görüntüler geri çekildi, 'Stavraetos'un üyeliği iptal edildi.
Ancak bir gün sonra 'Stavraetos 212007' koduyla yine benzer görüntüler sitedeydi. 200 bine yakın e-tepki mesajı yollandı. Bu sırada konu Türkiye'de mahkemeye yansıdı. İstanbul Nöbetçi 1. Sulh Ceza Mahkemesi, önceki akşam siteye erişimi 'tümden' yasakladı. 'Sanal kriz'in Yunanistan ayağındaysa 'YouTube'a yönelik benzer bir girişim olmadı.
'YouTube'un kendi içinde iki farklı denetim mekanizması var: Site, mahkeme kararları doğrultusunda şikâyet edilen videoyu geri çekebiliyor.
Ya da videoyu beğenmeyen kullanıcılar, 'Uygun değil' işareti bırakıyor. İşaretler artınca site videoyu gözden geçirip gerekirse kaldırıyor.
Sansür 'bir ilk' miydi?
Türkiye'deki uygulama, YouTube'a yönelik ilk sansür değil, ama tüm siteyi hedefleyen nadir sansürlerden. Avustralya'da bir grup erkek öğrencinin bir kıza tecavüz ederken çektikleri görüntüler YouTube'a düşünce Victoria eyaletinde devlet okullarında siteye erişim engellenmişti. Site ABD Başkanı Bush'la ilgili bir animasyonu ve Brezilyalı futbolcu Ronaldo'nun eski eşi Daniella Cicarelli'ye ait görüntüleri de dava üzerine yayından kaldırdı İran'da da muhalif Halkın Mücahitleri örgütü siteye video gönderince İran'dan 'YouTube'a erişim yasaklandı.
'YouTube', Steve Chen, Chad Hurley ve Jawed Karim isimli üç girişimci tarafından 2005 yılının şubat ayında kuruldu. Baş döndürücü bir şekilde büyüyen site, sadece 19 ay sonra Google tarafından 1.65 milyar dolara satın alındı. Siteye günlük ziyaretçi sayısı 70 milyonun üstünde.