Sigara savaşında zafer

Kapalı alanlarda sigara içilmesini yasaklayan kanunun uygulanması için mücadele eden astım hastası memurun başı, yasayı çıkaran devletle derde girdi.
Haber: TİMUR SOYKAN / Arşivi

İSTANBUL - Kapalı alanlarda sigara içilmesini yasaklayan kanunun uygulanması için mücadele eden astım hastası memurun başı, yasayı çıkaran devletle derde girdi. Sürgün edildi, kademesi durduruldu, disiplin cezası aldı.
Aylarca maaşından kesinti yapılınca aç kaldı, ilaçlarını alamadı. Yıllarca koleksiyonunu yaptığı çizgi roman serilerini, kitaplarını sattı. Ama hakkını aramaktan hiçbir zaman vazgeçmedi.
Astımı olan ve sigara dumanı ile toza alerjisi bulunan memur Şenol Satıcı, İstanbul Deftardarlığı'nın bodrum katındaki Milli Emlak Bölümü'nde çalışıyordu. Basık, havasız, penceresi bile açılmayan büroda çalışanların çoğu sigara içiyordu. Satıcı zor durumdaydı.
Raporla belgeledi
Satıcı, Tütün Mamullerinin ve Zararlarının Önlenmesi'ne Dair Kanun, 26 Kasım 1996'da yürürlüğe girince sevindi. Ancak bu sevinci kısa sürdü.
Yasaya rağmen işyerinde hâlâ sigara içiliyordu. Bu arada astım hastalığı,
alerjik reaksiyon vererek hayatını tehdit edecek boyutlara geldi. Bunu hastane raporlarıyla belgeledi ve amirlerine sundu. Raporlarda, Satıcı'nın sigara dumanı ve toza alerjisi olduğu belirtiliyor, astım hastalığı ve alerjisi nedeniyle kesinlikle sigara içilen ortamda bulunmaması gerektiği anlatılıyordu.
Sen misin içmeyen!
Uyarılarına karşın mesai arkadaşları sigara içmeye devam edince, başka bir birimde çalışmak istedi. İsteği kabul edildi. Ancak orada da sigara içiliyordu. Sigarasız bir ortamda çalışmak için defalarca dilekçe verdi. Tutanaklar tutturdu. Kaymakamlıklara başvurdu.
Ancak kimse yasağı uygulamıyordu. Sigara içmemesi için uyardığı kişiler müdür çıkınca iki kez görev yeri değiştirildi, sürgün edildi. Kendi amirlerini atlayıp, daha üst makamlara dilekçe verdiği gerekçesiyle kademe ilerlemesi durduruldu. Üstelik sicili bozuk olduğu ileri sürülerek ek ücret ödemesi de kesildi. Fakat o, bu uygulamalara karşı başlattığı hukuk mücadelesinden hep galip çıktı. Aldığı cezalara karşı idare mahkemesinde açtığı davaları kazandı.
Basına konuşmak da dert
Ancak işyerindeki uygulamada değişiklik olmadı. Hâlâ sigara içiliyordu. Satıcı, bu kez yaşadıklarını gazetecilere anlattı. Anlattıkları haber olunca Satıcı'ya yapılan baskı daha da arttı.
Valilik İl Disiplin Kurulu, gazetecilere demeç verdiği gerekçesiyle Temmuz 2002'de bir yıl kademe durdurma cezası verdi. Ayrıca, ödenen 170 milyon liralık ek ücretin de bir yıl süresince kesilmesi kararlaştırıldı. Aldığı maaş 313 milyon liraydı. Bunun 170 milyon lirası kesilmeye başlandı.
Satıcı yine karşı dava açtı ve altı ay sonra kazandı. Bu sırada Satıcı'ya yapılan bir tebligatta 2002 sicilinin olumsuz olduğu belirtiliyordu. Ve bu nedenle yine bir yıl süreyle ek ücret ödenmeyecekti. Satıcı, bu cezaya karşı açtığı davayı da yedi ay sonra kazandı.
Satıcı, tüm mücadele süresince sigara içilen ortamda çalıştırılıyordu. Bununla paralel sağlık sorunları da artıyordu. Bir gün evinde kriz geçirdi. Nefes alamıyordu. Hastaneye kaldırıldı.
Satıcı, sağlık sorunlarının yanı sıra kesilen ek ücretlerinin hâlâ ödenmemesi nedeniyle ekonomik sorunlar yaşamaya başladı. Hukuk mücadelesi vermek için bir bankadan kredi de almıştı. Yaşayabilmek için yıllardır biriktirdiği çizgi roman serilerini ve yüzlerce kitabını bir sahafa sattı.
Tazminat davası açtı
Zor koşullarda yaşama mücadelesi veren devlet memuru Satıcı, bu kez karşı atağa geçti ve hayatını tehdit etmesine karşın sigara içme yasağını uygulamayan Defterdarlığa tazminat davası açtı. Dava henüz sonuçlanmadı.
Sigara odaları açıldı ama...
Satıcı, kazandığı mahkeme kararlarının ardından şimdi sigara içilmeyen bir bölümde çalışıyor. Defterdarlık'ta sigara odaları bile açıldı. Ama 4207 sayılı yasa, binanın pek çok bölümünde hâlâ uygulanmıyor. Koridor ve pek çok odada yine sigara içildiği için Satıcı'nın sağlığı yine tehlike altında.
Satıcı, "Ben devletin kendi koyduğu yasayı uygulaması için mücadele verdim ve başıma gelmeyen kalmadı. Sırf sağlığım ve yasanın uygulanması için uğraştım. Ancak düşman olarak görüldüm. Cezalandırıldım. Ama sigara içmeyenlerin sağlıklı bir ortamda yaşaması için mücadelem sürecek" diyor.