'Varoş yasası'

Hükümet ısrar ediyor

AKP, 28 Mart öncesi çıkardığı ancak Köşk'ten geçiremediği 'varoş yasası'nı 'büyükşehir belediye yasa tasarısı'na ekledi. Tasarı yasalaşırsa büyükşehirlerin sınırları genişleyecek.
Haber: AHMET KIVANÇ / Arşivi

ANKARA - Yerel seçimler öncesinde çıkarılan ancak Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer tarafından veto edilen 'Varoş yasası' düzenlemeleri, yeniden geliyor. Düzenlemeler TBMM Plan ve Bütçe Alt Komisyonu tarafından yeniden büyükşehir belediye yasası tasarısına eklendi.
Yerel yönetim reformu çerçevesinde hazırlanan yasa tasarısı, TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu'nda oluşturulan alt komisyonda değiştirilerek kabul edildi. Tasarı bugün Plan ve Bütçe Komisyonu'nda görüşülecek.
Tasarıyla nüfusu 1 milyondan fazla olan il belediyelerine büyükşehir belediyesi olma yolu açılıyor. Mevcut büyükşehirlerin sınırlarını genişleten ama veto edilen düzenleme de tasarıya geçici madde olarak eklendi.
Nüfusu 5 milyondan fazla olan veya 'mevcut' valilik binası merkez kabul edildiğinde en uzak ilçelerin belediye sınırına kuş uçuşu 50 km'den az mesafe olan büyükşehirlerde il mülki sınırı, büyükşehirin sınırı olarak kabul edilecek. Sınır, 2-5 milyon nüfuslu yerlerde 50 km, 1-2 milyon nüfuslu yerlerde 30 km, nüfusu 1 milyondan az olan büyükşehirlerde ise 25 km yarıçaplı dairesel alan olacak.
Bu sınırlar içerisinde kalan tüm ilçeler 'Büyükşehir ilçe belediyeleri', tüm beldeler 'ilk kademe belediyeleri' sayılacak.
Büyükşehir gelirleri
Halen il sınırları içindeki vergilerin yüzde 3'ünü alan büyükşehir belediyelerinin payları, yüzde 5'e çıkarılacak. Bakanlar Kurulu kararıyla bu oran iki katına kadar artırılabilecek.
Müşterek bahislerden alınan eğlence vergisinin yüzde 50'si ilçe ve ilk kademe belediyelerine, kalanı büyükşehir belediyelerine ait olacak.
İlçe ve beldelerin mücavir alan sınırları, büyükşehirlerin sınırını oluşturacak. Bu sınırlar içindeki mahalle olacak. Orman köylülerinin tüzelkişiliği sürecek. Ama bu köyler, ormanlarla ilgili kanun hükümleri saklı kalmak üzere imar bakımından mücavir alanı sayılacaklar.
Mezarlıklar özelleşecek
Hizmetlerin, olabildiğince özel sektör eliyle yürütülmesi tasarının ana felsefelerinden birini oluşturuyor. Özel kuruluşların temsilcileri, Altyapı Koordinasyon Merkezi'ne katılacak. Büyükşehir belediyeleri mezarlık alanlarını tespit ve işletmenin yanı sıra 'işlettirmeye' de yetkili olacak. Her tür servis ve toplu taşım araçları ile taksi sayılarını sınırlamak, afet riski taşıyan binaları yıkmak büyükşehir yetkileri arasına girdi. Her büyükşehirde iki üyesi büyükşehirden 5 üyeli Koruma Kurulu oluşturulacak.
Alt komisyon üyesi CHP'li Kemal Kılıçdaroğlu ise merkezi hükümetin görevleri dışındaki tüm 'mahalli ve müşterek' ihtiyaçların yerel yönetimlerce karşılanmasına dair düzenlemenin, Anayasa'ya aykırı olduğunu savunarak rapora şerh koydu.