Washington: İhlaller sürüyor

ABD Dışişleri'nin 2003 yılı insan hakları raporunda Türkiye'deki reformlar övüldü ancak, işkence, ifade özgürlüğü, Kürtçe yayın, ordunun rolü gibi sorunların sürdüğü belirtildi.

WASHINGTON - Guantanamo'da esirleri süresiz ve avukatsız tuttuğu için insan hakları örgütlerinden yoğun tepki alan ABD, ülkelerin insan hakları karnesini çıkardı. Dışişleri Bakanlığı'nın 2003 yılı insan hakları raporunun Türkiye bölümünde de insan hakları alanında kaydedilen ilerlemelere rağmen ciddi sorunların sürdüğü tespitinde bulunuldu.
Raporda, hükümetin AB üyeliği hedefi çerçevesinde işkence, dini özgürlükler, ifade özgürlüğü, hükümette ordunun rolü, örgüt kurma özgürlüğü, işkence davalarında hapis cezalarının ertelenmesinin önlenmesi, bütün tutuklulara avukat sağlanması, medyada Kürtçe ve diğer Türkçe olmayan dillerde yayın imkânına izin verilmesi ve MGK'nın başında bir sivilin bulunması gibi konularda reforma gittiği kaydedildi. Ancak bu reformların uygulamaya geçmediği ileri sürüldü.
Solculara işkence
İnsan hakları ihlallerinin yaygınlığını koruduğuna işaret eden raporda,
"Güvenlik güçlerinden bazıları, düzenli olarak işkence, dayak ve diğer ihlallere karışmaya devam etti. Solcu ve Kürt insan hakları savunucuları diğerlerinden daha çok işkenceye maruz kaldı" ifadesi kullanıldı. Güvenlik güçlerinin 2003'te operasyonlar sırasında 43 kişiyi öldürdüğü vurgulanırken
işkence suçu işleyen güvenlik güçlerine karşı cezaların çok az olduğu, hapishane koşullarının ise zayıf bulunduğu savunuldu. Gözaltındaki çocukların dövülmesi, kadınlara tecavüz gibi olaylarla karşılaşıldığı belirtildi. Ayrıca İnsan Hakları Vakfı'nın verilerine atıfta bulunan raporda işkence görenlerin büyük kısmının korktuğu için bunu rapor etmekten kaçındığı belirtildi.
Güneydoğu'da PKK/KADEK/ KHK'ya karşı tutulan 60 bin korucu arasında uyuşturucu kaçakçılığı, tecavüz, yolsuzluk, hırsızlık ve insan hakları ihlallerine karışanların çok olduğu ve jandarmanın bunları yargıdan koruduğu savunuldu. Ayrıca daha önce kaybolmuş kişilerle ilgili ilerleme olmadığı belirtildi.
Türban eleştirisi
Raporda hükümetin, Müslümanlar ve diğer dini gruplara devlet kurumları ve üniversitelerde dini ifade özgürlüğünü kısıtlayıcı uygulamalarda bulunduğu,
'İslamcı radikaller' olarak tanımlanan bazı kişilerin, ordudan atıldığı belirtildi. Ankara'da bir hâkimin, kasımda başörtülü olduğu gerekçesiyle bir kadını mahkeme salonundan çıkardığı, başörtülü öğrencilerin sınıflara girmesine izin verilmediği belirtilirken, Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer'in, başörtülü bakan eşlerini, 29 Ekim'deki Cumhuriyet resepsiyonuna davet etmediği anlatıldı. Fethullah Gülen'in Cumhuriyet'in temellerini değiştirmekten yargılandığı dava da rapora girdi. Gülen'e verilen cezanın beş yıl süreyle ertelendiği kaydedildi. Rapor-da, İstanbul'daki Rum Ortodoks Patrikliği'nin çabalarına rağmen, Heybeliada ruhban okulunun açılmadığı belirtildi.