Yargı talimatına iki yıllık sumen altı

Dava şimdi AİHM'de
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) taşınan 'Gazi olayları' davasında yine skandal: Gazi Mahallesi'nde 17 kişinin öldüğü olayın davasına bakan Trabzon Ağır Ceza'nın, Gaziosmanpaşa Başsavcılığı'na yazdığı 'Kimliği belirsiz failler, zamanaşımı dolana dek araştırılsın' talimatı iki yıldır yerine ulaştırılmadı.
Muhaberede takılmış!
AİHM'nin yazısıyla ortaya çıkan skandalı soruşturan savcı, müzekkerenin 16 Temmuz 2002'de Trabzon Başsavcılığı'na yollandığı, ancak muhabere bürosunda takıldığını saptadı. Dava beş yıl sürmüş, iki polisin mahkûmiyeti 'Şartla Tahliye Yasası' ile ertelenmişti.
Haber: TEKİN ATAY / Arşivi

TRABZON - İstanbul Gaziosmanpaşa'da 17 kişinin ölümüyle sonuçlanan 'Gazi olayları' davasına bakan Trabzon Ağır Ceza Mahkemesi'nin, 'kimliği belirsiz suçluların davanın zamanaşımına kadar araştırılması' için Gaziosmanpaşa Başsavcılığı'na yazdığı talimatın iki yıldır gönderilmediği ortaya çıktı. Skandalla ilgili soruşturma başlatıldı.
Gaziosmanpaşa'da 12-13 Mart 1995'te yaşanan olaylarda 17 kişi hayatını kaybetmiş, çok sayıda kişi yaralanmıştı. Eyüp Başsavcılığı, dokuz kişinin ölümü, beş kişinin de yaralanmasından sorumlu oldukları gerekçesiyle 20 polis hakkında 'müdafaa ve zaruret sınırını aşarak, faili belli olmayacak şekilde adam öldürmek' suçundan dava açmıştı.
Yalnız iki polise ceza
Güvenlik gerekçesiyle Trabzon'da görülen davada, ağır ceza mahkemesi 5 yıl içinde 31 duruşma yaparak karar aldı. Mahkeme, polislerden Adem Albayrak'a dört kişiyi öldürdüğü gerekçesiyle 3 yıl 4 ay hapis ve 9 ay kamu hizmetlerinden men cezası verdi. Polis memuru Mehmet Gündoğan ise iki kişiyi öldürmek suçundan 1 yıl 8 ay hapis ve 3 ay kamu hizmetlerinden men cezasına mahkûm edildi.
Sanıkların cezaları, 23 Nisan 1999'da 'Şartla Salıverme, Dava ve Cezaların Ertelenmesine Dair Yasa' gereğince ertelendi. 18 sanık polisi beraat ettiren mahkeme, suça karışan diğer faillerin zamanaşımı haddine kadar araştırılması için, Gaziosmanpaşa Başsavcılığı'na müzekkere yazılmasını hükme bağladı.
Gazi olaylarında yaşamını yitirenlerin yakınları, adil yargılama yapılmadığı gerekçesiyle Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne (AİHM) başvurdu. AİHM de, Adalet Bakanlığı'na, olaylarda hayatlarını kaybeden Dinçer Yılmaz, Sezgin Engin, Hasan Gürgen ve Hasan Sel'in ölümlerine ilişkin soruşturma başlatılıp başlatılmadığını sordu.
Bakanlık da, Trabzon Başsavcılığı'ndan, ağır ceza mahkemesinin 5.11.2001 gün ve 2001/ 306 esas sayılı kararında, suça karışan diğer faillerin zamanaşımı haddine kadar araştırılması için Gaziosmanpaşa Başsavcılığı' na yazılmasına hükmettiği müzekkerenin örneğini istedi. Ancak Trabzon Başsavcılığı, mahkemenin yazısının iki yıldır gönderilmediğini belirledi. Başsavcılık, yazının gönderilmemesi nedeniyle soruşturma başlattı.
Soruşturmada, mahkemenin müzekkereyi yazdığı ve Gaziosmanpaşa Başsavcılığı'na gönderilmek üzere 16.7.2002 tarihinde Trabzon Başsavcılığı'na gönderdiği, gecikmenin muhabere bürosundan kaynaklandığı belirlendi. Büroda görev yapan üç memurun ifadeleri alındı.
'Utanç verici'
Gazi davasında ölenlerin avukatlığını yapan ve davayı 'Gereği Düşünüldü' adıyla kitaplaştıran avukat Remzi Kazmaz, şunları söyledi: "Gazi davası hukuk devletine yakışır bir şekilde bitmedi. Ciddi bir takibat yapılmadı.
20 polisten 18'i beraat etti, iki polis göstermelik cezalarla adeta ödüllendirildi. Sonunda herkes, katliamın bu kadar açık yaşandığını ve 'Susurluk çetesi'nin bu davanın içinde yer aldığını gördü. Utanç verici bu olay, Türk hukuk mahkemelerince temizlenemedi. İç hukuk yolları tükendi ve davayı AİHM'ye taşıdık.
Mahkemenin yazısının iki yıl boyunca ilgili yere gönderilmemesinin, birkaç memurun basit hatası olduğuna inanmıyorum. Bu olayın arkasında da karanlık güçler olabilir. Birileri, birilerini korumak adına yapmıştır. Onun için bu skandalı basit bir soruşturmayla geçiştirmelerine izin vermeyeceğiz. Mahkeme başkanı, verdiği kararın takibiyle de mükelleftir. Verilen kararın, iki yıl boyunca yerine getirilmemesinden mahkeme heyetini de sorumlu tutmak, onlar hakkında da soruşturma yapmak gerekir. Burada görevi ihmal ve görevi kötüye kullanmak suçu var."