Yeni RTÜK Yasası'na destek

Televizyon Yayıncıları Derneği' nin yeni RTÜK Yasası'na destek bildirisinde, "Böylece sermaye de şeffaflaşacak" denildi.

İSTANBUL - Televizyon Yayıncıları Derneği (TVYD), yayımladığı bir bildiriyle TBMM Anayasa Komisyonu'nda kabul edilip Genel Kurul'a sevk edilen, RTÜK Yasası'nda değişiklik öngören yasa tasarısının Türkiye'de olumlu etkileri olacağını belirtti. Bildiride, "Bu yasa değişikliği, görsel medyada hem ekranın, hem de yayın kuruluşlarının sermayesinin karanlıktan aydınlığa çıkartılması için önemli bir fırsattır" denildi.
"Mevcut yasa, yedi yıllık uygulamanın da gösterdiği gibi televizyon yayıncılığında bir şeffaflık sorunu yaratmıştır" denilen bildiride şu görüşlere yer verildi:

  • Yasanın sermaye paylarını ve girişim özgürlüğünü sınırlayan maddeleri nedeniyle bazı kişiler, paravan şirket ve kişiler arkasına saklanarak yayın kuruluşlarını yönetmişlerdir. Bazıları ülke güvenliğini ve bütünlüğünü ve demokratik, laik cumhuriyeti tehdit edebilecek rejim aleyhtarı yayın yapma olanağına kavuşmuşlar ve bu olanağı sonuna kadar kullanmışlardır.
  • Mevcut yasanın getirdiği yüzde 20'lik pay sınırlaması girişim özgürlüğünü de sınırladığı için Edirne'den, Kars'a, Sinop'tan, Anamur'a kadar yayın yapan hemen tüm televizyon ve radyoların sahipleri yasaya karşı hile yoluna saparak hukuk dışı bir duruma düşmüştür. Bu duruma düşenler arasında devletin yayın organları bile yer almış, bir dönem Anadolu Ajansı'nın radyosunun sahipliğini bile her iktidar değişikliğinde değişen beş ayrı paravan kişi üstlenmiştir.
    'Yayın dünyası şeffaflaşacak'
  • Milletçe temiz ve şeffaf bir yönetim istediğimiz bir dönemde yapılacak bu yasal değişiklik yayın kuruluşlarını şaibeli durumdan kurtaracak ve yayın dünyasını şeffaflaştıracaktır. Tasarı yasalaştığı takdirde, televizyon sahipliğini gizleyen perde ortadan kalkacak, televizyonların paravan kişiler aracılığıyla yayıncılık dışı amaçlarla kullanılabilmesinin önüne geçilecektir.
  • Mevcut yasadan ötürü televizyonların sahibi olarak gerçek kişiler yerine paravan kişilerin bulunması hukuki açıdan da
    önemli sorunlar yaratmaktadır. Hukuki takiplerde yayınların gerçek sahibine ulaşılamamakta, onun yerine kâğıt üzerinde sahip görünen asıl sahibin odacısı, şoförü gibi kişiler veya bir tarikat ya da partinin militanları muhatap alınmaktadır. Böylece
    asıl sahip veya sahipler cezai sorumluluktan veya takibattan kurtulmaktadırlar.
  • Demokrasinin temel güvencelerinden biri şeffaflıktır. RTÜK Yasası, şeffaflığı engelleyen yapısıyla demokrasiye de zarar vermektedir. Yeni tasarı, sermayeyi şeffaflaştırarak televizyon yayıncılığı gibi çok etkili bir sektörde kimin neyi niye savunduğunun ortaya çıkarılmasının ortamını yaratmaktadır.
  • Yasayla çağdışı gerekçelerle ekran karartma cezaları kaldırılırken, yayın iznini iptal gerekçelerinin arasına cumhuriyetin temel esaslarını tehdit eden yayın yapmanın yanına 'televizyon ve radyo yayınlarını kendi çıkarına kullanma' da eklenmektedir.
    'Tekelleşme engellenecek'
  • Yeni düzenleme tekelleşmeyi kolaylaştırmak bir yana, tam tersine tekelleşmeyi engellemektedir. Bu değişiklikle getirilen izlenme payı sınırlamasıyla bir kişinin sahip olduğu bir ya da birden çok televizyonun izlenme oranı yüzde 25'le sınırlanmaktadır. Televizyon yayıncılığı alanında dünyadaki uygulama da bu yöndedir. Bütün AB'de sermaye payı sınırlandırmaları kaldırılırken, izlenme payı uygulamasına geçilmiştir. Fransa'da üst sınır yüzde 35
    olarak belirlenirken, Türkiye'de bu çok daha düşük tutulmuştur. ABD'de ise böyle bir sınırlama yoktur. Bu uygulama bir yandan tekelleşmeyi önlemekte, diğer yandan çoğulculuğu güvence altına almaktadır.
  • Yeni yasa üstelik sadece partilerin gösterdiği adaylar arasından seçildiği için doğal olarak giderek siyasileşen RTÜK'ün yapısını da önemli ölçüde düzeltmekte, TBMM'de temsil edilen partilerin önereceği adaylar arasından seçilecek üye sayısını dokuzdan beşe düşürürken, öğretim üyeleri ve basın mensuplarının da RTÜK'e üye olmasını ve kararların sorunları daha iyi bilen kişilerin görüşleriyle alınmasını mümkün kılmaktadır.