Leyla'nın uçuş güvenliği nasıl tehlikeye atıldı?

"We are Turkish Airlines, we are globally ignorant*" *ignorant: cahil

Leyla, Antalya yolunda Maxi-Cosi’sinde uslu uslu oturdu, yemeğini yedi. Etrafı keşfetmek istediğinde, önümdeki sehpaya tırmandı, orada oyun oynadı.

Her gidişin bir dönüşü, her güzel şeyin bir sonu var. Bayram tatili için çarşamba günü gittiğimiz Antalya’dan cuma günü döndük. Giderken kimliğini evde unuttuğumuz için (bkz. geçen haftaki macera) elimizde Leyla’nın poliste onaylanmış kimlik faksı, Antalya’dan İstanbul’a uçtuk.
İstanbul-Antalya seferimiz son derece rahat geçmişti. Ne yazık ki dönüşümüz öyle olmadı. Neden? Cahil ve kötücül Sky Havayolları personeli yüzünden.
Giderken, mümkün olduğunu bildiğim için, uçağa Leyla’nın Maxi-Cosi araç koltuğuyla bindik. Uçakta boş yerler olduğu için sorunsuz şekilde aramızdaki koltuğa yerleştirdik. Uçuş görevlileri de koltuğa tam oturmasından emniyet kemerinin takılmasına kadar bütün aşamalarda yardım ettiler.
Peki dönüşte ne oldu? Türk tipi standartsızlık ve bilgisizliğin kurbanı olduk. Antalya Havalimanı’nda tam uçağa binerken kapıdaki görevlinin “THY kalite garantisiyle Sky Havayolları ile uçacaksınız” demesiyle bir şeylerin ters gideceğini anlamalıydık aslında. Birbirimize bakıp “Ama biz THY bileti almıştık” diye söylene söylene bindik. Check-in’de uçağın müsait olduğunu öğrenmiştik, ortamızdaki koltuğun boş olduğunu ve Leyla için kullanabileceğimizi biliyorduk.
Yerimize oturduktan iki dakika sonra birbiri ardına hostesler gelip, o koltuğu satın alıp almadığımızı sormaya başladı. Yer görevlilerinin de kervana dahil olmasını takiben ‘Pusetinizi kargoya vereceksiniz’ emriyle karşılaştık. Bunun puset değil, özel bir araç güvenlik koltuğu olduğunu, kabinde kullanılmasına izin verildiğini söyledik. Anlatamadık. Uzaktan kumandalı iş yapan ve lütfedip yanımıza gelmeyen kabin amiri dışında bütün yer hizmeti görevlileri ve hostesler papağan gibi tekrar etti. “Uçakta puset yasak. Kabin amirinin talebi. THY’ye de sorduk, böyle olacak.” Biz de tekrarladık: “Bu puset değil, özel bir araç koltuğu!”
Tartışma büyüdü, sınırsızlıkta en ileri giden yer hizmetleri görevlisi, kaptanın bu şekilde uçmayı reddettiğini, ‘uçuş güvenliğini tehdit ettiğimiz için’ polis zoruyla indirileceğimizi söyledi. Bebeğimin güvenliğini sağlamaya çalıştığım için polis zoruyla tehdit ediliyordum, inanmak mümkün değil…
Bu konuda bilgisizliği ekibinden farklı olmayan Sky Havayolları kabin amirini daha önce böyle uçtuğumuza inandırmak için uçuş tarihimizi, numaramızı vermemiz ve hatta Leyla’nın ilk uçuşundan fotoğraflar göstermemiz yeterli olmadı. Uçak düşerse bebeğin darbelere karşı korumalı koltukta değil de benim kucağımda iki büklüm daha güvenli olacağını iddia etti. Bir de aslında pedagog olduğu bilgisini sıkıştırdı araya. Bana ne faydası var ki bunun? Çevredeki tahammülsüz yolcuların homurtularının yarattığı baskı da eklenince, onlar değil, biz pes ettik.
Sonuç itibarıyla Leyla bütün yolcuğu kucağımızda ve hatta ayakta, özel emniyet kemeri bileklerine inmiş şekilde geçirdi. Sekiz aylık bebeğe laf anlatmak mümkün mü? ‘Sen şimdi kucağımda uslu uslu otur, hiç kıpırdama, uçak sallanırsa kafanı bacaklarımın arasına sakla’ mı diyeceğim?
Pazartesi ilk işim bunu araştırmak oldu. Birkaç büyük havayoluyla Maxi-Cosi araç koltuklarının Türkiye ithalatçısı Grup Baby’nin Satış ve Pazarlama Direktörü Ayla Müstecaplıoğlu’nu aradım. Yetinmedim, Almanya merkezli uluslararası kalite belgeleme merkezi TÜV’e kadar bir sürü site gezdim, telefon görüşmesi yaptım.
Durum şu: Uçakta boş koltuk olması şartıyla veya bilet satın aldığınız takdirde ana kucağı tipi bebek araç koltukları, uçak koltuğu üzerinde kullanılabilir. Hatta bazı durumlarda mecbursunuz. Örneğin iki bebekle seyahat ediyorsanız bebek koltuğunuz olmalı.
Uzun lafın kısası, talebimizde haklıydık, son derece keyfi bir karar ve bilgisizlik sonucu kötü muamele gördük.
THY’den birileri okuyorsa, bu yazıyı 19 Kasım tarihli TK7233 sayılı seferin pilotundan hostesine, yer hizmetlerine kadar tüm personeli hakkında şikayet olarak alsın ve gereğini yapsın lütfen. Uçuşlarını kendi kalite garantisiyle emanet ettiği taşeron şirketleri düzgün seçmek de bir çözüm. Bir de THY bileti alıp THY ile uçacağını sananları taşeron havayolları konusunda zamanında uyarması gerekir. Çünkü biliyorum, biz asla Sky ile hiçbir yere gitmeyiz.
Ve son söz: Keşke polis nezaretinde o uçaktan indirselerdi de, çok güzel bir tazminat davası açsaydık.

2 yaşından küçük bebekler kendi koltuğunda uçabilir
Belli koşullar dahilinde uçakta bebeğinizi kucağınızda esir etmek zorunda değilsiniz. Araç koltuğunda sorunsuz oturan, oynayan, uyuyan bir bebek ebeveyn için şans. Birçok havayolu, özellikle güvenlik konusunda son derece hassas olan Amerika merkezli şirketler, bu konuda ailenin yanında. Yolculuğunuzu planlarken mutlaka seçtiğiniz havayolunun bu konudaki kurallarını öğrenin ve ona göre hareket edin. Araştırmamı yaparken Maxi-Cosi’nın yanı sıra TÜV, THY, Lufthansa, American Airlines ve Emirates yetkilileriyle görüştüm.
LUFTHANSA: Ana kucağı uçağa alındığı takdirde refakat edenin yanındaki koltuk satın alınıyor. Bu koltuk için yüzde 50 fiyat ödeniyor. Ana kucağı konusunda model kısıtlaması yok.
AMERICAN AIRLINES: Bebekler için koltuk satın alınması kaydıyla onaylı araç koltuğu ile seyahat edilmesini öneriyor. Bir yolcunun sadece bir bebekle seyahatine izin veriliyor. İkinci bebek için koltuk alınması zorunlu.
EMIRATES: Bebek araç koltukları kullanılabiliyor. Arzu edilirse 2 yaşından küçükler için kendi ‘baby bassinet’lerinden de sağlıyor. Duvara sabitlenen bassinet’i kullanmak istemezse yolcu kendi araç koltuğunu getirebiliyor ancak ekstra koltuk ayırtması gerekiyor. Bu koltuk için çocuk fiyatı uygulanıyor. Kullanılacak araç koltuğunda üretici firmanın gerekli sertifikasyonunu ve uçak koltuğuna yerleştirilebileceğini belirten etiketi olması şartı aranıyor.
THY: 2 yaş altı bebekler denizaşırı uçuşlarda annenin önündeki duvara monte edilen baby case/pusetle taşınıyor. Bu uygulama iç hat uçuşlarında yok. İç hatlar ve Avrupa uçuşlarında ana kucağı tipi özel güvenlikli araç koltuklarında, emniyet kemeriyle koltuğa bağlanarak uçmaları belli şartlar altında mümkün. Bu şart, uçakta boş koltuk olması ve kabin amirinin onayı. Araç koltuğu yüzü arkaya bakacak şekilde emniyet kemeri ile koltuğa sabitleniyor. Boş koltuk bulunmuyorsa araç koltuğu uçağın kapısında bagaja teslim ediliyor ve bebek özel emniyet kemeriyle ebeveyninin kucağında seyahat ediyor. Ancak ebeveynin ekstra çocuk bileti fiyatı ödeyerek bebek koltuğu için yer satın alması mümkün. Bir yetişkinin iki bebekle yolculuk yapması durumunda, bebeklerden biri için araç koltuğu getirilmesi zorunlu.
MAXI-COSI: Küçük bebeğinizin kendine ait araç koltuğu içinde seyahat etmesi hem daha güvenli hem de konforludur. Bu koltuklar bebeklerin vücut şekillerine uygun olacak şekilde özel üretilirler. Bunun için ayrı bir koltuk rezervasyonu yapmanız gerekebilir. Maxi-Cosi Pebble ve Maxi-Cosi City modelleri TÜV tarafından uçaklarda kullanım için onaylanmıştır. Birçok araç koltuğunun aksine, Pebble sadece iki noktalı emniyet kemeri ile uçak koltuğuna güvenle sabitlenebilir. Otomobilde olduğu gibi, bebeğin yüzü uçağın arka kısmına bakacak şekilde monte edilmelidir. TÜV sertifikalı araç koltuklarını, altlarındaki özel çıkartmadan ayırt edebilirsiniz. Aynı zamanda koltuğun uçak koltuğuna nasıl bağlanacağını gösteren bir kullanım kılavuzu da mevcuttur.
TÜV-Uluslararası Standartlar Sertifikasyon ve Denetim A.Ş.: Maxi-Cosi Pebble ve Bebe Comfort Pebble marka bebek koltukları uçak içi kullanım için uygundur. Araç koltuğunuzda aşağıdaki sticker varsa, bebek koltuğunuzu güvenle uçakta kullanabilirsiniz.