Alman dev, Uzan'ın fabrikalarına talip

Ekonomi dünyası bu yaz tatile çıkmayacak gibi. Ağustos ayında da Uzanların el konulan ve halen TMSF (Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu) bünyesinde bulunan 10 çimento fabrikasının satışı için ihale süreci başlayacak.

Ekonomi dünyası bu yaz tatile çıkmayacak gibi. Ağustos ayında da Uzanların el konulan ve halen TMSF (Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu) bünyesinde bulunan 10 çimento fabrikasının satışı için ihale süreci başlayacak.
10 çimento fabrikasıyla, dünyanın dördüncü büyük çimento grubu HeidelbergCement yakından ilgileniyor. HeidelbergCement, şirket merkezi Almanya'da bulunsa da son günlerin moda tartışmasıyla 'ulusal sermayeden' sayılır. Türkiye'nin çimento sektöründe en büyük şirketi, Akçansa Çimento'nun Sabancı Holding ile birlikte eşit oranda sahibi. Ayrıca HeidelbergCement, 2004 yılı sonbaharında yönetimde değişikliğe gitti ve yeni stratejik önceliklerini belirledi. 'Stratejik pazar' olarak da Türkiye'yi ve yakın coğrafyasını seçti. Türkiye, Akdeniz Havzası, Orta Asya ve Ortadoğu Bölgesi Başkanlığı'na da Emir Adıgüzel'i getirdi.
Dahası da var. HeidelbergCement'in ihracat üssü İstanbul'da. İhracat şirketi 'HC Trading' tüm dünyadaki ihracat operasyonunu İstanbul'daki merkezden yönetiyor. HC Trading Genel Müdürü de Emir Adıgüzel.
Uzanların fabrikalarını dilerseniz ele alalım. 10 çimento fabrikasının toplam kapasitesi 7.8 milyon ton, toplam klinker kapasitesi de 4 milyon ton. Çimento sektöründeki toplam payı ise yüzde 12.
Uzan Grubu, Gaziantep, Şanlıurfa ve Ergani Çimento fabrikalarıyla Güneydoğu Anadolu'daki pazarın yüzde 49'unu, Bartın, Ladik ve Trabzon fabrikalarıyla Karadeniz Bölgesi'ndeki pazarın yüzde 25'ini, Van Çimento ile Doğu Anadolu'daki pazarın yüzde 22'sini, Eskişehir ve Lalahan'la İç Anadolu'daki pazarın yüzde 8'ini ve Lalapaşa'yla (Edirne) Trakya'daki pazarın yüzde 6'sını kontrol ediyordu.
Bu büyüklük ve yeni teknolojiye sahip olan fabrikalar alıcıların büyük ilgisini çekiyor. Türkiye'yi ve bölgeyi stratejik pazar olarak tanımlayan HeidelbergCement Grubu'nun da...
HeidelbergCement, bazı fabrikalara Akçansa'da ortaklığı olduğu için Sabancı Grubu ile ortak teklif vermeyi, bazılarını ise tek başına almayı hedefliyor. HeidelbergCement, Sabancı Grubu ile ortaklığından son derece memnunmuş. Sabancı Grubu'na ait çimento fabrikalarının bulunduğu bölgede, ortağı olduğundan ve bu nedenle yeni fabrika alması kolay olmayacağı için bazı fabrikaları almak üzere kendi başına hareket edecekmiş. Tek başına almayı düşündükleri ise şu aşamada Van, Gaziantep ve Şanlıurfa çimento fabrikalarıymış.
Rekabet Kurumu, yoğunlaşma olmaması için Uzanların fabrikalarının topluca değil, parçalanarak satılmasına yönelik görüş bildirmiş.
Bir not daha HeidelbergCement'in mevcut çimento fabrikalarından bazılarını da satın almak istediği konuşuluyor. Bunlar arasında öne çıkan isim Batı Anadolu Çimento. Görüşmelerin başladığı söyleniyor.
Devlet Bakanı Abdüllatif Şener geçen hafta ilk açıklamasında 'yabancı sermayenin parakende, elektrik üretimi ve dağıtımı, bankacılık, telekom-iletişim gibi gelirin ihracat olmaksızın sadece yurtiçinde yaratıldığı sektörlere ilgi duyduğunu, yapının değişmemesi halinde yabancıların yurtiçinde üretilen gelir ya da tasarrufu alarak kendi merkezlerine aktaracağını vurguluyor. Arjantin'de de krizin bu yüzden çıktığını iddia ediyor ve yabancı sermayeye sınır getirilmesi gerektiğini' savunuyordu. Ardından farklı açıklamalarla 'zikzak' çizdi.
Yabancı sermaye uzmanlarının ise söyleyecek tek sözü var: "Türkiye'de istikrarlı yapı görülmeye başlanmasıyla yabancı sermaye önce perakende, bankacılık sökterlerine ilgi gösterdi. İstikrarlı yapı devam ettiği sürece diğer sektörler de payını alacaktır."
HeidelbergCement'in çizdiği stratejisi buna en güzel örnek.
Güneydoğu'da tren kaçıyor
Uzanların el konulan çimento fabrikalarının içinde en gözde olanları, Lalapaşa (Edirne) ve Güneydoğu'daki fabrikalar (Van, Gaziantep, Şanlıurfa). Tüm fabrikalar için tahmin edilen toplam satış bedeli 500 milyon dolar.
Güneydoğu fabrikaları Irak ve komşu pazarlara ihracat için önemli. Ama gecikme bu fabrikaların fiyatını düşürüyor. Çünkü Kuzey Irak'ta Mısırlı Orascom adlı çimento şirketi kolları sıvadı, Süleymaniye yakınlarında harap haldeki bir fabrikayı satın aldı. Bölgede yeni büyük bir fabrika kurmak için de Kürt yönetimiyle anlaşmaya vardı. Orascom Irak'ın kuzeyinde 4 milyon tonluk çimento kapasitesi yaratıyor ve bu da Türkiye'den daha doğrusu Güneydoğu'daki çimento fabrikalarından ihracat talebinin azalması demek. Yani bir anlamda tren kaçıyor ve bölgedeki çimento fabrikalarının cazibesi azalıyor.
Satmadı, hisse payı arttı
Geçen hafta bazı yayınlarda 'Alman çimento devi HeidelbergCement 6 milyar avroya satılıyor/satıldı' haberleri yer aldı. Haberin kaynağı Anadolu Ajansı idi ve AA da haberini Reuters'a dayandırmıştı. Oysa gerçek şu:
HeidelbergCement'in ana hissedarlarından Merckle ailesinin temsilcisi Alfred Merckle, yüzde 60'ından fazlası küçük yatırımcıların elinde bulunan şirket hisselerinden satmak isteyenlerin hisselerini borsa fiyatının üzerinde bir fiyattan almak istediğini duyurmuştu. HeidelbergCement'in önerilen fiyattan hisselerini almak isteyen (haberlerde HeidelbergCement'i satın alacağı öne sürülen) Spohn Cement ise gerçekte Alfred Merckle'in faaliyette bulunmayan şirketlerinden biri. Ve yeni hisseleri bu şirket üzerinden almak istiyordu. Bir bakıma şirketin patronlarından birinin hedefi hisse payını artırdı.