Gazete ve teknoloji

Teknoloji sadece yazı işlerini değil gelir kaynaklarını da etkiliyor.

Hürriyet Gazetesi’nin “GO 2015 - Geleceği Oluşturuyoruz” projesi, Türk basınının dijital teknoloji ile yazı işlerinin buluşmasını resmileştirmesi nedeniyle bir dönüm noktasıdır. Bir inatlaşmanın sona erdiğinin beyanıdır.

Yıllardır konuşulan tüketicinin haber tüketim alışkanlıklarındaki değişiklik, vatandaş gazeteciliği, internetin kitle iletişimini kişiselleştirebilme potansiyeli, gazetelerin ömrünü tamamladığı ve son dönemin en güncel konusu sosyal medya ve benzeri kavramlar, Hürriyet’in “GO 2015” deklarasyonu ile muallak, sonuca bağlanmamış, sürüncemede kalmış tartışmalar olmaktan çıktı. Bugün artık yazı işleri ve okur çok yakın gelecekte nerede buluşacaklarını daha iyi biliyorlar.

Hürriyet Gazetesi Yönetim Kurulu Başkanı Vuslat Doğan Sabancı, 9 Nisan 2012 tarihli şirket içi yazışmasında Hürriyet Gazetesi ve Hürriyet İnternet Grubu yazı işlerinin entegrasyonu için çalışılmaya başladığını duyurmuştu. Bu entegrasyonun en temel yansıması Hürriyet’in salt kağıda basılı bir gazete tanımından çıktığının işaretidir. Doğan aynı yazışmada şöyle demişti: “[...] okurlarımızın karşısına, yeni medya düzenini benimsemiş ve hatta öncüsü olmaya soyunmuş bir şekilde, sadece Gazete Hürriyet olarak değil, her an, her yerde, her şekilde ulaşan bir platform olarak çıkacağız.”

Hürriyet’teki dönüşüm sadece yazı işleri ile sınırlı değil. Dijital teknolojinin etkisiyle okurun haber tüketim alışkanlığının yanı sıra pazarlama iletişimine maruz kalma şekli de değişiyor. Yani reklamverenlerin müşterilerine mesajlarını ulaştırma yöntem ve araçları da farklılaştı. Bugün Hürriyet’i kağıda basılı halinin dışında iPhone, iPad veya diğer tablet cihazlar gibi farklı araçlarla okumak da mümkün.

Okurun Hürriyet’e ulaştığı yolların çoğalması reklamverene de tüketicilerine değişik yollardan erişme imkanı sağlıyor. Tüketiciye ulaşma yollarının artmasının yanı sıra reklamverene iletişimini daha etkin, daha zengini, daha bire bir yapma imkanı da doğuyor.

Bunun doğal sonucu olarak, Hürriyet Gazetesi’nin Reklam Departmanı firmalara artık sadece kağıda basılı gazetede ilan yeri pazarlamıyor. Okurların iPad, iPhone ve Android işletim sistemi kullanan tablet cihazlarla ulaşabildikleri Hürriyet e-Gazete’nin reklam satışı bu ayın başından beri gazetenin Reklam Departmanı tarafından gerçekleştiriliyor.

Yıllardır sütun-santim birimi ile firmalara gazete sayfası satan reklam departmanı bugün artık sayfa arası (interstitial), film (video), müzik (jingle), fotoğraf galerisi, aktif edilebilen reklam gibi uygulamalar da sunuyor. Hürriyet’e ilan veren bir firma isterse e-gazetedeki ilanının içine reklam filmini yerleştirebiliyor ya da fotoğraflardan oluşan bir albüm veya katalog ekleyebiliyor.

New York Times örneği
Dijital teknolojinin gazeteler üzerindeki en önemli etkilerinden biri de hiç şüphesiz gelir kaynakları üzerinde oldu. Hürriyet’in reklam departmanının reklamverene gazete sayfası yanı sıra e-gazetede etkileşimli uygulamalar sunması gibi dünyanın her yanında gazeteler alternatif gelir kaynakları oluşturmaya çalışıyorlar.

En iyi örneklerden biri Amerika’da yayınlanan New York Times Gazetesi. Şirkete Ocak 2006’da katılan Başkan Yardımcısı Michael Zimbalist yönetimindeki Ar-Ge Grubu, gazetenin dijital stratejisini oluşturuyor, okurların ve reklamverenin değişen tercihlerini belirleyerek bunları cevaplayacak ürün ve araçlar geliştiriyor.

Bu araçlardan biri Zimbalist’in “medya dünyasının konsept otomobili” olarak tanımladığı ve Ar-Ge Grubu bünyesindeki Ar-Ge Laboratuvarı’nın altı yıldır üzerinde çalıştığı News.me projesi. News.me, en basit tarifle bir “haber okuma” uygulaması.

Uygulama, okura Facebook ve Twitter üzerinde kuru gürültü içinden ilgi duyduğu haberleri bulup sunuyor. iPhone için geliştirilmiş uygulama kişinin sosyal medyadaki arkadaşları tarafından paylaşılan bağlantıları tarıyor, kişinin ilgi alanında olanları özel bir tasarım içinde sunuyor.

Yeni gelir kaynakları
Ar-Ge Grubu’nun çalışmalarını bir adım daha ileri götürmek amacıyla bu yılın başında ise Ar-Ge Yatırım oluşturulmuş. Ar-Ge Yatırım’ın tek görevi ortaya çıkan yeni fikirleri ticarileştirerek gazeteye gelir kaynakları oluşturmak. İlk örnek, Advertising Age dergisinin haberine göre, geçtiğimiz günlerde reklamverenlerin kullanımına sunulan Ricochet isimli ürün.

Ricochet’in yaptığı, markaların tüketicilerini kendi reklamlarının eşlik ettiği ilgili haber bağlantılarına yönlendirmelerine yardım etmek.

Ricochet’i kullanan bir reklamveren önce New York Times veya Boston Globe gibi Times Co yayınlarından birinden kendi faaliyet alanıyla ilgili bir haber seçiyor. Seçilen haber için özgün bir internet adresi (URL) yaratılıyor. Reklamveren daha sonra bu adresi Twitter, Facebook gibi sosyal medyada paylaşıyor. Kullanıcının bu bağlantıyı tıklayarak ulaştığı haber sayfasında reklamverenin reklamı da yer alıyor.

Fiyatlandırma, reklamverenin kullandığı haber adedi ve kullanım süresine göre belirleniyor.

Not: New York Times’ın News.me ve Ricochet uygulamaları hakkındaki bilgi, news.me, nytco.com ve adage.com sitelerinden derlendi.