Eve dönüşe erken mola

PKK'nin Habur'daki dönüş gösterisini Cumhuriyet Bayramı öncesi İstanbul'da tekrarlama niyeti Başbakan Erdoğan'ı kızdırdı. "Bir tarafı yaparken diğeri tarafı yıkmaya hakkımız yok" diyen Erdoğan: Eve dönüşe ara veriyoruz
Eve dönüşe erken mola

Başbakan, eşi Emine Erdoğan?la resmi temaslarda bulunmak üzere Pakistan?a gitti. Erdoğan uçakta gazetecilere açıklamalarda bulundu. Fotoğraf: OKAN öZER / aa

İSLAMABAD- Başbakan Tayyip Erdoğan, PKK üyelerinin Kürt açılımı çerçevesinde Türkiye’ye dönüşlerinde, yapılan gösterilerin ülke genelinde ‘halkı yaralaması’ nedeniyle durdurulduğunu açıkladı. “Bir tarafı yaparken diğer tarafı yıkmaya hakkımız yok” diye konuşan Erdoğan, sürecin devam edeceğini ancak eve dönüşler konusunda Türkiye’ye dönünce karar vereceklerini söyledi.
Bu açıklamaları, Türkiye’den Pakistan’a giderken uçaktaki gazetecilere yapan Erdoğan, Türkiye’ye 28 Ekim’de dönüyor. Dönüşler konusundaki değerlendirme toplantısının ise 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı ardından yapılması bekleniyor.
Erdoğan’ın açıklamaları şöyle oldu:
* “Malum, gelişmeler, koordinatör bakanımızın kendileriyle görüşmesine rağmen 34 kişinin gelişi esnasında yaşananlar, karşılamalar bir güven bunalımı doğurdu. Beni ziyarete geldiklerinde Ahmet (Türk) beye ve arkadaşlarına da söyledim: “Biz bunu bir devlet projesi olarak görüyoruz; muhatabı da millettir. Hiç bir zaman illegal şahıslarla veya örgütlerle müzakere etmemiz söz konusu olamaz. Legal örgüt ve kişilerle görüşürüz. Nitekim bu görüşme de bunlardan biri.”

Bir tarafi yaparken diğerini
* “Tabii son 34 kişinin gelmesi ‘Milli Birlik Projesi’nin, ‘Demokratik açılımın, önemli bir adımıdır. Israrla kendilerine bunları söylememize rağmen maalesef arzu edilmeyen durumlar ortaya çıktı. Bu karşılama usulü ve saire, Diyarbakır’daki o süreç, bizim daha sonraki adımları daha dikkatli atmamızı gerektiriyor. Bir tarafı yaparken diğer tarafı yıkmaya hakkımız yoktur.”

Bayram öncesi geliş ertelendi
* “Avrupa’dan gelmesi beklenenler konusu da böyle. Biz ‘Dağ, Mahmur ve Avrupa’ diye üç zemin düşünüyoruz. Avrupa için hazırlıklarımızı yaparken, ilk gelişte arzu edilmeyen görüntüler, bir ara vermemizi gerektirdi. İstişareler neticesinde tekrar çalışalım, süreci öyle devam ettirelim kararı çıktı. Arkadaşlar dün ve bugün çalıştı; çalışmalar ben dönene kadar devam edecek. Döndükten sonra yeniden değerlendireceğiz ve belirlenen esaslar çerçevesinde süreci devam ettireceğiz. Atılması gereken adımları bundan sonra da atacağız.”
* Erdoğan bu sırada sorulan ‘Sizin istememenize rağmen kendiliğinden gelirlerse ne olur?’ sorusuna su karşılığı verdi: “Zaten kendiliğinden geliyorlar yaka paça getirmiyoruz. ‘Gelmesinler’ dememiz onlara yönelik değil. Sürecin Türkiye genelinde meydana getireceği hava, yapılan karşılamalar Güneydoğu’daki gibi İstanbul’da böyle bir şey olduğu zaman meydana getireceği sonucu düşünmek zorundayız. İktidar olarak bunu düşünmek bizim sorumluluğumuz. Avrupa grubu ertelendi, 28’indeki gelişler ertelendi. Öyle bir grup kabul etmiyoruz.”
* “Güneydoğu’da olanları basite indirgiyorsanız, ben de ona saşarım. Gelenler giyim kuşamlarıyla bir tavır ortaya koyuyor. Tek tip elbise, malum isimler altında geliş, ülkenin genelini yaralar.”
* “Malum parti (DTP’yi kastediyor) siyasi rant devşirmeye kalkarsa buna da ‘eyvallah’ diyemeyiz. Bir siyasi parti bunu ranta dönüştürmeye kalkarsa, bunun önünü alamayız. Hiçbir iktidarın cesaret edemediği adımları atıyoruz. Bizim niyetimiz belliydi: Bırak savcılık ifadesini alsın, güven içinde evlerine dönsünler. Bütün tedbirleri aldık. Geçmişteki hatalara düşülmesin istedik. Ama sonuç alamadık.”

Şehit ailelerinin tepkisi
* “Gösteri yapan şehit aileleleri de var, diğer yandan bugün (dün) gorüştüğüm şehit aileleri gibi ‘Aman bizi bu sıkıntılardan kurtarın’ diyenler de var.
Provokatörler de çok, spekülasyonlar da çok, iktidarı zora düşürmek isteyenler de var.
Asıl hedefimiz, bölücü terör örgütü ile milletimiz arasına duvar örmek. Kürt kökenli vatandaşlarımızın istismarını da önlemek lazım. Kürt kökenli vatandaşlarım benim kendilerine olan sevgimi ve hizmet anlayışımı biliyorlar. Kürt kökenli vatandaşımın benden hiç farkı yok: Parlamentoya giriyor, cumhurbaşkanı oluyor, başbakan adayı oluyor, en üst devlet görevlerine geliyor. Önü açık, daha ne olsun?”

Perde gerisi
DTP’nin Habur’dan gelenler için Güneydoğu’da düzenlediği ve diğer bölgelerde tepki doğuran gösterileri Avrupa’dan dönecekler için İstanbul’da da düzenleyeceği haberleri üzerine hükümet harekete geçti.
İçişleri Bakanı Beşir Atalay buna izin verilmeyeceğini söyledi. Ancak DTP buna rağmen İstanbul’da gösteri ve şölen düzenleyeceğini ilan etti.
O arada Abdullah Öcalan’ın avukatları, ‘Avrupa’dan bir grup daha getirtiyorum. Sonra önüm açılana kadar duracak’ türden inisiyatifin kendi elinde olduğu iddiasında bir açıklama yaptı. Bu açıklama Erdoğan ve bakanlarının kışkırtma endişesini artırdı.
Bu gelişmeler üzerine Milli Güvenlik Kurulu üyesi bakanlar, cuma akşamı Anayasa Mahkemesi Başkanı Haşim Kılıç’ın oğlunun nikâh töreni ardından toplanıp durum değerlendirmesi yaptılar. DTP’nin Avrupa dönüşleri özellikle 28 Ekim, yani Cumhuriyet Bayramı’ndan bir gün önce yapmak istemesi, Genelkurmay’ın ‘kabul edilemez’ tepkisi ve MHP’nin İstanbul’a özel açıklamaları da değerlendirildi.
Bunun üzerine DTP’lilere Avrupa’dan gelişlerin hükümetçe bu koşullar altında istenmediği bildirildi.
Bu gelişme, Kürt açılımı sürecinde hükümete ilk büyük engel ya da çelme olarak değerlendiriliyor. Erdoğan’ın Ankara’ya dönmesi ve Cumhuriyet Bayramı ardından yapılacak toplantılarda hükümetin Kürt açılımında revizyona gitmesi ihtimali var.