Siyaset kulisinde gri senaryolar

1 Kasım seçimlerine kısa süre kala sandık sonucu senaryolara; milletvekili transferinden görevin Davutoğlu'na verilmeyeceğine, beşinci partiye kadar bir yenileri de eklendi.

Türkiye’nin en kritik seçimlerinden birisine, 1 Kasım tekrar seçimine altı gün kala siyaset kulisinde sadece “beyaz” değil, “kara” ve “gri senaryolar”dan geçilmez oldu.

Kara senaryolar derken gerçekten meşru siyaset dışı siyaset dışı girişim söylentilerinden söz ediyorum. Bunlar arasında mesela sandık oyunları yapabilmek için Oy ve Ötesi gönüllülerini utanç verici iftiralarla sandığa gitmekten caydırılacağı, engelleneceği, hatta gözaltına alınacağı söylentileri dahi var; kimine göre bu da hükümete iftiradır.

O nedenle siyasi senaryodan çok kara propagandaya yakın duran “siyah senaryoları” bu yazıya dahil etmiyoruz, üzerinde durmuyoruz.

***

Beyaz senaryolar, malum, her bakan gözün görebileceği açık senaryolar.

Hemen hemen bütün kamuoyu araştırmaları, AK Parti’nin seçim tekrarında HDP’yi yüzde 10 barajı altında görebilmek arzusuna karşın, yine 7 Haziran’dakine benzer bir 4-partili Meclis'i gösteriyor.

AK Parti karargahı da artık bu ihtimali veri alarak dört-partili Meclis’te, az farkla da olsa tek başına iktidarı zorlamaya çalışıyor.

Eğer bu olursa, Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan muhtemelen Başbakan Ahmet Davutoğlu’ndan daha çok memnun olacak ve derin bir oh çekecek.

Çünkü bu durumda, AK Parti hükümetinden ve AK Parti çoğunluğundaki Meclis’ten itiraz gelmeyeceğine göre Erdoğan fiilen başkanlığını ilan edecektir.

Eğer çoğunluk alamazsa, o zaman CHP, MHP ve HDP ile koalisyon ihtimalleri devreye girecektir.

***

Bunlar beyaz senaryolar.

Bu sınıflandırmaya, sonuçları bakımından kabus gibi görünse de, ya partilerin anlaşamaması, ya da 7 Haziran sonrası olduğu üzere Erdoğan’ın AK Parti’yi caydırması yoluyla koalisyon kurulamaması ve Cumhurbaşkanının ülkeyi tıpkı 1 Kasım gibi yeni bir seçime sürüklemesini de katabiliriz.

O zamandan bu yana başlayan IŞİD ve PKK eylemleri, asker ve polis operasyonları gibi nedenlerle ülkede artan kutuplaşma nedeniyle meşruluğu tartışmaya açık olsa da Anayasa’da yeri vardır.

***

İşte “gri senaryolar” burada başlıyor.

Bunların “beyazlardan” farkı, kimsenin bu senaryoları üstlenmiyor olması ve yasal zemini olsa da siyasi eğilimler ve etik açısından tartışmaya açık olmaları.

***

Bunların başında, AK Parti’nin, eğer 276 sandalyenin az bir miktar altında kalırsa aradaki farkı başka partilerden milletvekili transferi yoluyla kapatma yoluna giebileceği iddiası geliyor.

Türk siyaseti ne yazık ki geçmişte bu kötü uygulamanın örnekleriyle dolu. Evet, 28 Şubat’ta RefahYol iktidarının milletvekili transferleri yoluyla çökertilmesi ve DTP’nin bu şekilde kurulu bir sonraki hükümete ortak olması örneği var hafızalarda.

Daha önce bir de Güneş Motel Olayı var, 1977’den kalan. Bülent Ecevit’in az farkla kaçırdığı tek parti CHP iktidarını sağlamak için AP’den istifa eden 10 milletvekiline bakanlık vermek yoluyla kurduğu hükümet.

Yapanlara ve ülkeye hiç bir hayır getirmediği görülen bu girişimleri Davutoğlu kesin bir lisanla hem reddediyor, hem kınıyor. AK Parti çevreleri, Tuğrul Türkeş örneğini “münferit” buluyor, bu senaryoyu “sözü edilmeye dahi değmez” diyerek tartışmaktan kaçınıyor.

Öte yandan AK Parti herhangi bir partiyle koalisyon kuracak olsa AK parti yine iktidarda olacak, ama Erdoğan sanki Anayasa değişmiş gibi başkanlık yetkileri kullanamayacak.

Yani koalisyon hükümeti kurulması halinde Erdoğan’ın kaybedecekleri, AK Parti’nin, transfer senaryosunu reddeden Davutoğlu’nun kaybedeceklerinden çok daha fazla.

***

Bir başka senaryo, Erdoğan’ın 1 Kasım’dan sonra hükümeti kurma görevini Davutoğlu’na vermeyeceği, kendisine daha yakın gördüğü bir başka isme verebileceği.

Anayasa buna izin veriyor, başbakanın parti genel başkanı olması gerekmiyor, Meclis üyesi olması yetiyor.

AK Parti çevreleri bu “gri” senaryoyu da “Olur mu öyle şey? Meşru süreçler işleyecek” diye ikna etmeye çalışarak reddediyor.

***

İşte MHP lideri Devlet Bahçeli’nin ortaya attığı “Beşinci parti” iddiası da böyle bir senaryoda anlam kazanıyor.

Beşinci Parti deyince genel olarak anlaşılan, AK Parti’nin gidişinden rahatsız olan isimlerin Abdullah Gül, Bülent Arınç ve diğer dışarı itilmiş kurucu isimler trafında biraraya gelip yeni bir parti kurması, AK Parti’ye alternatif bir merkez sağ hareket, belki bir “İkinci Özal Partisi” kurmasıdır.

Oysa bir de böyle bir partinin diğer partilerden alacağı isimlerle AK Parti’ye koalisyon ortağı olma ihtimali, yani yine Erdoğan’ın başkanlık hedefini destekleyecek bir “hülle partisine” dönüşmesi ihtimali var, ki o durumda Gül muhtemelen bu işin içinde olmayacaktır.

Bu senaryo da beyaz değil, gridir; şeffaf değil, kapılar ardında, gölgelerde yürütülecek bir süreçtir.

***

Ve bir gri senaryo daha...

Anayasa’nın 114’üncü maddesi, seçimlerin yenilenmesine karar verildiği takdirde kurulacak geçici hükümetin, yani halen başbakanlığını Davutoğlu’nun yürüttüğü hükümetin “seçim süresince ve yeni Meclis toplanıncaya kadar vazife göreceğini” söylüyor.

Yani 1 Kasım’da yeni seçilecek vekillerle yeni Meclis toplandığı zaman bu hükümet geçersiz kalacak.

O zaman ne olacak?

***

Muhtemelen Erdoğan Davutoğlu’nu çağırıp yeni hükümet kurulana dek görevde kalmasını isteyecek, o da kendisine gösterilen bu güven ve teveccühten dolayı teşekkür edecek.

Peki, daha sonra ne olacak? Ankara’daki gri senaryolara göre yeni görevlendirme için “acele etmeyecek”; tıpkı 7 Haziran sonrasında Meclis Başkanı seçimi ve Divan oluşmasını beklediği gibi, bir süre gelişmeleri izlemesi muhtemel.

Ardından görevi ya Davutoğlu’na, ya da yukarıdaki senaryolarda iddia edildiği üzere bir başka AK Partiliye verecek.

***

O arada 15-16 Kasım’da Antalya’da yapılacak G20 Zirvesinde dünya liderlerini ağırlayacak, yürütme yetkisinin kimde olduğu tartışmasına muhatap olmadan Suriye’nin geleceğinden Avrupa Birliği ile ilişkilere dek konuları –bir sonraki hükümetin devam ettirmesi için- müzakere edecek.

Zaten AK Parti o arada ya seçimden tek parti çıkmış, ya da aradaki farkı kapatmışsa, Erdoğan için sorun kalmayacak, hükümet güvenoyu alacak, bambaşka bir Türkiye başlayacak

O Türkiye Vakit yazarı Abdurrahman Dilipak’ın geçen hafta Kanada’daki bir AK Parti toplantısında öne sürdüğü üzere Erdoğan’ın sadece başkan değil, Müslümanların halifesi sayılacağı bir Türkiye midir? Onu şimdi aklımıza getirmeyelim bile. Ama başka bir Türkiye olacağı kesin.

***

Peki ya AK Parti tek başına hükümet kuramaz, koalisyona da yanaşmaz ve bir azınlık hükümetini güvenoyuna sunarsa?

Bu durumda azınlıkta olmasına rağmen yine güvenoyu alabilirse (ki bu da mümkündür) biraz zayıflayacak olsa da yine tek başına iktidar senaryosuna döneriz.

Yok güvenoyu alamazsa, Erdoğan bir koalisyonu zorlamak üzere, diyelim CHP lideri Kemal Kılıçdaroğlu’na hükümeti kurma görevi vermektense, siyasi ve ekonomik sonuçlarını da ikinci plana iterek ülkeyi yeniden bir seçime taşır mı?

Ben buna ihtimal vermek istemem, ama gri senaryolara göre mümkün, tabii 1 Kasım’dan çıkacak sonuca göre.

Yoksa siyasi tarih, tıpkı 7 Haziran’da görüldüğü gibi evdeki hesapların çarşıya uymamasının tarihidir.