Sosyal medyanın adab-ı muaşereti

Gerçek hayatın görgü kuralları olur da sosyal medya ortamlarının olmaz mı? İşte, dikkat edersek vezir, etmezsek rezil eden noktalar...
Sosyal medyanın adab-ı muaşereti

İnternet ve sosyal medya ,insanlık tarihinin en önemli buluşları arasında yer alıyor. 2006’da Facebook’un dünyaya açılması ile hayatımıza belirgin bir şekilde giren sosyal medya aradan geçen kısa sürede çığ gibi büyüdü. Gerçek zamanlı iletişimi mümkün kılan sosyal medyadaki çeşitli ağların her biri bir ülke olsaydı dünyanın en büyük ülkeleri arasında yer alırlardı. Örneğin, bir milyar kullanıcıyı geçen Facebook dünyanın en büyük üç ülkesinden biri olurdu.

Peki, hayatımızın vazgeçilmezi sosyal medyada görgü kurallarına ne kadar dikkat ediyoruz? Ya da sosyal medyanın bir adab-ı muaşereti var mı?

‘Adab-ı muaşeret her ne kadar modası geçmiş bir kavram olarak algılansa da günlük hayatımızın vazgeçilmez bir parçası.’ diyor MediaCat yazı işleri ekibinden Ozan Mert. Sosyal medyada da her gün pek çok uzman, bir takım görgü kurallarına dikkat çekmeye çalışıyor. MediaCat dergisi bu önerilerden bir derleme yaparak okurlarıyla paylaştı.

İşte sosyal medyada dikkat etmemiz gereken 10 görgü kuralı:

1. Karşınızdakiyle yüz yüzeyken yapmayacağınız hiçbir konuşmayı sosyal medyada ya da internet ortamında yapmayın.

Hiç tanışmadığınız birini yolda çevirip ona küfrediyor musunuz? Ya da bir insanı söylediği bir şeyden dolayı sürekli aşağılıyor musunuz? Peki, günlük hayatınızda yapmadığınız bu davranışları sosyal medyada neden yapasınız ki?

2. Ne çok fazla ne de çok az paylaşımda bulunun.

Gerçek hayatta sürekli konuştuğunuz düşünün. Ya da sürekli sustuğunuzu. Düşünün ki çevrenizde sürekli konuşan biri var... Her gördüğü şeyi anlatıyor. Her fırsatta ilgili ilgisiz şeylerden bahsediyor. Ya da tam tersi. Sürekli susuyor. Varlığı ile yokluğu arasında bir fark yok. Hangisi normal? En iyisi dengeli bir ton tutturabilmek.

3. Gizliliğin arkasına saklanmayın.

Lakap kullanımını genelde köyde yaşayanlar tercih eder. Günümüz sosyal medyası da adeta global bir köy kıvamında. Her bir taraftan ismini, cismini bilmediğiniz kişilerden mesajlar yağıyor. Kişi gerçek mi, değil mi? Genelde insanlar gizliliğin arkasına saklanarak ucuz kahramanlık yapanları TROLL sınıfına koyuyor. Bu tuzağa düşmemek en iyisi.

4. Başka paylaşımlardan intihal yapmayın.

Sosyal medya samimiyetin ya da samimiyetsizliğin çok çabuk algılandığı bir ortam. Başkalarından intihal yaptığınızda bu eninde sonunda anlaşılacaktır. Eğer bir görüşten etkilendiyseniz onu kaynağından paylaşabilirsiniz. Ya da kendi yorumunuzu yazabilirsiniz. İntihale gerek yok.

5. Her mecranın değişik bir amacı olduğunu unutmayın. 

Her mecranın bir amacı vardır. Facebook sevdikleriniz ve çevrenizle sürekli karşılıklı iletişim için avantaj sağlar. Twitter bir mikro blogdur ve görüşünüzü mümkün olan en kısa yolla ifade etmenize zemin yaratır. Bloglar ise belirli bir alanda birikimlerinizi paylaştığınız alanlardır. Her bir mecrayı kendi amacına göre kullanmak en doğrusu.

6. Takipçi sayısını kabartmak için çırpınmayın.

Takipçi sayısından çok takipçilerle yaratılan engagement önemli. Zaten biliyorsunuz ,artık takipçilerin ne kadarının organik ve gerçek olduğunu anlayan programlar var.

7. Yazım ve dilbilgisi kurallarına mümkün olduğunca uyun.

Gerçek hayatta nasıl eksik gedik konuşmuyorsak, sosyal medyada da dikkat etmemiz gerekiyor. Yazım ve dilbilgisi kuralları da önemli. Bu, aynı zamanda sizin standartlarınızla ilgili olarak, sizi izleyenlerin kafasında bir izdüşüm sağlar.

8. Hayatın en sıradan veya en müstehcen detaylarını paylaşmayın.

Eğer ‘ne olursa olsun gündem yaratan biri olayım’ gibi bir amacınız yoksa yatak fotoğraflarınızı ya da en mahrem görüntülerinizi paylaşmayın. Ya da yediklerinizi içtiklerinizi... Nasıl ki gerçek hayatta her karşılaştığımız kişiye ben bugün şunu yedim, bunu içtim demiyorsak… Sosyal medyada neden yapalım?

9. Spamming’den uzak durun.

Belirli bir alanda uzmanlaşmak için sosyal medyada işe yarar içerik üretmek gerekiyor. İnsanların işine yaramayan içerik spam olarak algılanacaktır.

10. Paylaşımlarınızda orijinal içerik ve alıntılanmış içerik dengesini gözetin.

Sosyal medyayı değerli kılan, her bir bireyin kendi özelliklerini, yorumlarını yansıtabilmesidir. İzleyenleriniz kaç kişi olursa olsun, sizin yorumunuzu, sizin görüşlerinizi bilmek için sizi izlemeye alırlar. Değerli bulduğunuz içerikleri paylaşmak önemlidir, ama kendi görüşlerinizi de paylaşmayı ihmal etmeyin.

FACEBOOK GÖRGÜ KURALLARI

• Davetleri, dürtmeleri, beğenmeleri idareli kullanın
• Facebook duvarını muhabbet amaçlı kullanmayın
• Tanımadığınız insanları eklemeye çalışmayın
• Arkadaşlarınızı yakışıksız görsellerde etiketlemeyin
• Özellikle muğlak olarak bırakılmış ifadelerden kaçının
• Sürekli şikâyetçi paylaşımlarda bulunmayın
• Anlamsız seferberlikler başlatmaya çalışmayın

TWITTER GÖRGÜ KURALLARI

• Başka kullanıcıları takip edip onlar sizi takip etmeye başladığı an takipçi listenizden çıkarmayın
• Tweet’lerinizin sürekli retweet edilmesini talep etmeyin
• Hashtag’leri suistimal etmeyin
• Kendinize fayda sağlayan ve başkalarına fayda sağlayan tweet’ler arasındaki dengeyi iyi kurun
• Hashtag’leri idareli kullanın
• 140 karaktere sığmıyorsa yazmayın

INSTAGRAM GÖRGÜ KURALLARI

• Niceliğe değil niteliğe önem verin
• Paylaşımlar arasında makul zaman dilimleri bırakın
• Paylaşımlarınızın bir odağı olsun
• Sırf aramalarda çıkmak için paylaşımınızla alakasız hashtag kullanmayın
• Sadece paylaşımları beğenip kullanıcıları takip etmemezlik etmeyin
• Food porn’dan uzak durun

TUMBLR GÖRGÜ KURALLARI

• Kaynak gösterme kurallarına uyun
• Tumblr’ın tanıtım amaçlı değil, insanların hoşlarına giden içerikleri derlediği bir platform olduğunu unutmayın
• Başkalarını rahatsız edebilecek içerikleri paylaşırken uyarıcı etiketler kullanın
• Belli bir konsepte sadık kalın