Kara Cuma'nın 'siber silahlı' tüketicisi

İmparatorluğunu ilan eden tüketicinin şimdi elinde çok daha güçlü silahları var: Mobil iletişim araçları. Bu sayede bulunduğu yerden hükmediyor artık.

ABD’de geçen perşembe günü Şükran Günü’ydü. Şükran Günü’nü izleyen her cuma olduğu gibi cuma günü de geleneksel biçimde yüksek indirimler yapılarak başlanan ve ‘Black Friday’ diye bilinen Noel alışverişinin başladığı ilk gündü.

Neden ‘Black Friday’ (Kara Cuma) denildiği kimi kaynaklarda şöyle aktarılıyor: Şükran Günü’nü izleyen cuma günü agresif kalabalıkların mağazalara hücum etmesi ile yaya ve araç trafiği yönetilemez hale geldiğinden, 70’li yıllarda Philadelphia’daki polis memurları bu adı vermiş! Kimi kaynaklarda ise çılgın gibi mağazalara saldıran kalabalıklardan bunalan mağaza çalışanlarının bu adı verdiği yazıyor. En fiyakalı açıklama ise perakendeciler o gün kâr ettikleri ve kırmızı (zararı temsil ediyor) mürekkeple değil siyah mürekkeple muhasebe kayıtlarını tutacakları için böyle bir adlandırma yapıldığı yönünde!

Ekonominin nabzını tutan analistler, perakendeciler ‘Black Friday’ günü gerçekleşen satışların nasıl gittiğine bağlı olarak genel bir eğilim belirlerler. Sadece ABD’deki ekonomistler, analistler değil; küresel ekonominin yüzde 22’sini oluşturması nedeniyle dünyanın her yerinden ABD’ye mal satan ülkeler ve onların yurttaşları da ilgili bu ‘Kara Cuma’ ile!

Kara Cuma, izleyen hafta sonu ile birlikte kabaca aylık 360 milyar dolarlık perakende ve gıda alışverişinin çok önemli bir bölümünü oluşturuyor. Örneğin geçen yıl Kara Cuma ile izleyen hafta sonundaki alışveriş tutarı 52.5 milyar dolar. Hiç de az değil.

Peki, cuma günkü satışlar nasıl olmuştu?

ABD’de yaygın 50 bin perakende satış noktasındaki alışverişçi trafiğini izleyen ve raporlayan ShopperTrak adlı kuruluşa göre; geçen yıla göre bu yıl mağazalara giden alışverişçilerin sayısı yüzde 3.5 arttı, 307.6 milyonu geçti. İyi de alışveriş arttı mı? Hayır, tersine, düşmüş; Kara Cuma günü yapılan alışveriş yüzde 1.8 düşerek 11.2 milyar dolara gerilemiş.

Ama iş orada kalmıyor; mağazalara giden alışverişçi sayısı artıyor da satışlar neden düşüyor? Yanıtı çok belli; yine yapılan araştırmaya göre online ve ‘mobil alışveriş’ kayda değer oranda artmış!

IBM’in raporuna göre, ABD’de ülke çapındaki online satışların Şükran Günü yüzde 17.4, Kara Cuma ise yüzde 20 arttığı saptanmış. Fazlası, mobil web kullanımı ile yapılan satışlara ilişkin ayrıntılarda yatıyor.

Akıllı telefon ya da tabletlerle perakendecilerin web sitesinden yapılan alışverişlerdeki artış yüzde 24. Bu oran geçen yıl yüzde 14.3’müş. Mobil cihazlardan yapılan alışverişin toplamdaki payının ise geçen yıl yüzde 9.8’den bu yıl yüzde 16’ya çıktığı not ediliyor. Wal-Mart’ın verilerine göre Şükran Günü web sitesindeki trafiğin yüzde 45’i bu mobil cihazlardan geliyormuş.

Sonuçta; bu yılki Kara Cuma’ya ilişkin bu veriler gösteriyor ki ‘Mağazada bak, online ısmarla’ sistemi yaşama geçiriliyor. Alışveriş görece daha ucuza alma olanağı bulunan online alışverişe kayıyor. Nitekim, Şükran Günü başlayan alışverişlerde aradığını bulamayanların yaptığı online alışverişler de o kadar yükselmeye başlamış ki şimdiden ‘Siber Pazartesi’ olarak adlandırılmaya başlanmış!

Son yıllarda tüketicinin imparatorluğunu ilan ettiğini biliyorduk, ama şimdi ellerinde çok daha güçlü silahları var; mobil iletişim araçları. Bu sayede bulunduğu yerden hükmediyor artık.