15 Britanya askeri İran'da esir

Basra'da heyecan

Irak'ta savaş sürerken dün Basra Körfezi, İran'ın 15 Britanyalı askeri esir almasıyla karıştı. 15 denizcinin, statüsü tartışmalı Şattülarap sularında ticari bir gemide kontrol yaparken İranlıların baskınına uğradığı açıklandı. Londra askerlerinin derhal serbest bırakmasını istedi. Tahran'sa 'Sınırımız ihlal edildi' suçlamasıyla yanıt verdi.

LONDRA - Irak'ta ABD güçlerince temsilcilikleri basılan, diplomatları esir alınan ve eski Savunma Bakanlığı yetkilisi İstanbul'da sır olan İran, nükleer programına karşı yeni yaptırımların BM Güvenlik Konseyi'nde görüşülmesi öncesinde Körfez'de 15 Britanyalı denizciyi esir aldı. Londra, denizcilerinin ekipmanlarıyla birlikte derhal bırakılmasını talep etti.
Londra ve Tahran'ı karşı karşıya getiren olay, dün 10.30 sularında Britanya Kraliyet Donanması'nın HMS Cornwall firkateynine bağlı iki bottaki 15 denizcinin İran ve Irak arasında statüsü tartışmalı Şattülarap bölgesinde, araba kaçakçısı olduğu şüphesiyle bir İran ticari gemisini durdurmasıyla başladı. Kaçakçıların geçiş rotasındaki bölgede, Britanyalı denizcilerin denetim yaptığı sırada İran Devrim Muhafızları donanmasına ait gemilerin olay yerine geldiği ve denizcileri karasularına götürdüğü kaydedildi.
ABD askerleri karışmadı
Britanya Savunma Bakanlığı önce olayın Irak karasularında yaşandığını iddia etse de Cormwall'ın komutanı Nick Lambert, Şattülarap'ın tartışmalı statüsüne atfen "Buranın Irak karasuları olduğuna şüphem yok. Ama İranlılar da olayın kendi karasularında geçtiğini iddia edebilir" dedi. Lambert, olayın 'yanlış anlaşılmadan kaynaklandığı' umudunu dile getirdi. Savunma yetkilileri denizcilerin 'silah zoruyla' götürüldüğünü öne sürüp sağlıklarının iyi olduğunu, ailelerine henüz bilgi verilmediğini açıkladı. ABD de kendi askerlerinin karışmadığı olayı yakından izlediğini ve Britanya ile temasta olduğunu duyurdu.
Britanya Savunma Bakanlığı denizcilerin BM Güvenlik Konseyi kararı çerçevesinde Irak karasularında denetim yaptığını savunurken Londra, Tahran'dan denizcilerin derhal iadesini istedi. Dışişleri Bakanı Margaret Beckett, İran'ın Londra Büyükelçisi Resul Movahedyan'ı bakanlığa çağırırken, yardımcısı Peter Ricketts elçiyle görüştü. Görüşme sonrası Beckett, "Elçide denizcileri geri istediğimize dair kuşku bırakılmadı" dedi.
Tahran: Denizciler sorguda
İran ise denizcileri 'karasularına yasadışı giriş'le suçlayıp gözaltına alındıklarını doğruladı. Dışişleri Bakanlığı'nın Batı Avrupa İşleri Müdürü İbrahim Rahimpur, devlet televizyonunda okunan açıklamasında, "Britanya maslahatgüzarı Kate Smith, denizcilerin İran karasularına yasadışı girişi nedeniyle sert protesto almak için bakanlığa çağrıldı. Britanya askerleri, Irak işgali sırasında karasularımıza defalarca yasadışı giriş yaptı. Denizciler, daha fazla sorgulama için gözaltına alındı' ifadelerini kullandı.
Haziran 2004'te altı Britanyalı denizci yine Şattülarap'ta İranlılara esir düşmüş ve üç gün gözaltında kalmıştı. İran televizyonuna gözleri bağlı çıkarılan denizcilere 'karasularını ihlal' hatasından özür diletilmişti. Olay, Irak'taki Britanya komutanı Justin Macjewski'nin kendilerine karşı çoğu saldırının İranlılarca planlandığı suçlaması sonrası geldi. (Dış Haberler)