Afganistan konferansında ABD-İran teması

Afganistan konferansında ABD-İran teması
Afganistan konferansında ABD-İran teması

Karzai nüfusun yüzde 10?unu oluşturan Hazaraların seçim desteği için kadın haklarını ayaklar altına alan yasayı onayladı. FOTOĞRAF: REUTERS

Afgan konferansında ABD'den Holbrooke İranlı temsilci Ahunduzade ile görüştü. Washington Tahran'a mektup da iletti. Clinton Taliban'la 'ılımlı işbirliği' çağrısı yaptı.

LAHEY - BM’nin inisiyatifinde Lahey’de düzenlenen Afganistan uluslararası konferansına dün Dışişleri Bakanı Ali Babacan’ın temsil ettiği Türkiye dahil 90 ülke ve kurum katıldı. ABD Başkanı Barack Obama’nın Tahran ile doğrudan görüşme çabaları çerçevesinde yaptığı davete, İran icabet etti. ABD’nin Pakistan ve Afganistan özel temsilcisi Richard Holbrooke ile İran Dışişleri Bakan Yardımcısı Muhammed Mehdi Ahunduzade’nin teması konferansa damgasını vurdu. Holbrooke, Washington’ın Tahran’dan gözaltındaki üç Amerikan vatandaşını bırakmasını isteyen bir mektubu İran temsilcisine iletti. Konferansta, devasa nal biçimindeki masada ABD Dışişleri Bakanı Hillary Clinton gibi İranlı Bakan Yardımcısı Ahunduzade de yerini aldı. Ahunduzade, Afganistan’da yabancı güçlerle çözüm olmayacağını vurgulayarak Obama yönetimine acı söylese de, Afganistan’ın yeniden inşası için birlikte çalışma vaat etti. 

Pamuk eller cebe
Clinton, Afgan Devlet Başkanı Hamid Karzai’nin Taliban ile uzlaşma planına yeşil ışık yaktı: “Şiddeti bırakmaya, Kaide’den kopmaya, anayasayı desteklemeye isteklilerse, onlara barışçı bir toplumla yeniden uzlaşma ve bütünleşmenin onurlu bir biçimi teklif edilmeli.” Ama Karzai’yi de “Yolsuzluğa yer olmamalı. Yolsuzluk bir kanserdir, uzun dönemli başarımıza Taliban ve Kaide kadar zararlıdır” diye eleştirdi. Amerikalı bakan “Uyuşturucu ticareti, aşırılıkçı şiddetin yayılması, ekonomik durgunluk bölgesel çözümler gerektiriyor” diyerek İran’a göz kırparken, Ahunduzade “İran uyuşturucuyla mücadele, Afganistan’ın yeniden inşası ve kalkınmasına yönelik projelere katılmaya tümüyle hazır” yanıtını verdi. Toplantı öncesi “Yabancı askerlerin varlığı Afganistan’ı istikrara ulaştıramaz, sadece aşırılığı körükler. Afgan ulusu adına başkalarının karar vermesinden sonuç alınamaz” diye çıkışan Ahunduzade,  Obama’nın 21 bin askerlik son takviyesini “Yabancı asker aşırılığı körükler” diye eleştirdi. Babacan da, siyasi çözüm-Afgan halkının kalbinin kazanılması mesajını verdi.
Konferansta İranlı temsilci ile Clinton görüşmese de ABD ve İran’ın sürpriz teması Holbrooke ile Ahunduzade arasında gerçekleşti. Clinton görüşmeyi, “Bugünkü konferans sırasında kısa ama samimi bir fikir alışverişinde bulunmuşlar. Görüşmenin belli bir konusu yoktu. Plansız ama samimi bir görüşme olmuş. Teması koparmamak için anlaşmışlar” sözleriyle duyurdu. (afp, aa)