Britanya ile Rusya Soğuk Savaş'taki gibi diplomatik savaşta

Eski KGB ajanı Aleksander Litvinenko'nun Londra'da Kasım 2006'da Polonyum 210 ile öldürülmesi davasında zanlı olarak iadesi istenen eski Rus casus Andrey Lugovoy'a Moskova'nın kol kanat germesiyle Britanya ile Rusya arasında diplomatik savaş koptu.

MOSKOVA - Eski KGB ajanı Aleksander Litvinenko'nun Londra'da Kasım 2006'da Polonyum 210 ile öldürülmesi davasında zanlı olarak iadesi istenen eski Rus casus Andrey Lugovoy'a Moskova'nın kol kanat germesiyle Britanya ile Rusya arasında diplomatik savaş koptu. Britanya hükümeti, Rusya'nın iadeyi reddetmesine karşılık dört Rus diplomatı sınır dışı etmekle kalmayıp Rus yetkililere sıkı vize rejimi dayatınca Moskova da diş gösterdi. Dün Rus büyükelçiliğindeki orta düzeyli dört diplomatın isimleri Moskova'ya iletilirken, Londra bunların 24 ya da 48 saatte ülkeyi terk etmelerinde ısrarcı olmadı. Buna ilk tepkiyi 'ahlak dışı' ve 'kışkırtıcı' diyerek veren Rusya, dün açıklayacağını ilan ettiği misillemeleri duyurmayı son anda erteledi. Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Alexander Gruşko, "Kısa sürede hedefe yönelik ve uygun karşılık vereceğiz. Ama sıradan insanlar, turistler, akademik ve kültürel değişim programına katılanlar ve işadamlarının çıkarlarını hesaba katacağız. Onlara zarar vermek istemiyoruz" dedi.
'Londra hesabıyla 84 kişi sınırdışı ederdik'
Gruşko, Londra'nın altı yılda Çeçen lider Ahmet Zakayev ve işadamı Boris Berezovski'nin de aralarında bulunduğu 21 kişinin iade talebinden hiçbirini kabul etmediğini belirtip "Londra'nın her reddine karşı dört sınırdışı yapsaydık Britanya elçiliği 84 kişi yitirirdi" dedi.
Rus Tabii Kaynaklar Bakanı Yuri Trutnev yatırım iklimini zehirlemeyeceklerini söylese de diplomatik savaşın ekonomik yaptırımlara dönüşmesinden korkuluyor. Çevre yasasına uymadığı gerekçesiyle BP'yi kapı dışı etmiş Rusya'nın sürprizleri merak ediliyor. Britanyalıların 2006'da Rusya'da 3.3 milyar dolar yatırım yaptığını hatırlatan Nezavisimaya gazetesi, "Her iki tarafın kaybedeceği şeyler var" diye yazdı. Kommersant 'Kestirilmesi zor boyutlara ulaşabilecek diplomasi savaşı' derken Rossiyskaya, 'Çifte standart. Londra 21 iade dosyasını reddetti. Sanıklar arasında katil, terörist, sahtekârlar bile var. Altısına sığınma tanındı' eleştirisi yöneltti.
AB: Kaygılıyız
Londra'da olay Başbakan Gordon Brown'un ilk dış sınavı olarak görülüyor. Özür dilemeyeceklerini belirten Brown, "İşbirliği yapılmadığı için harekete geçtik" derken düşünce kuruluşu Chatham House'un Rus uzmanı James Nixey, bunu "Yeni hükümet Moskova'ya yaltaklanan Blair çizgisini izlemeyecek" diye yorumladı. Kraliyet Birleşik Hizmetler Enstitüsü'nden Jonathan Eyal, Brown'un Putin'e politikalarının bedeli olduğunu göstermek istediğini savunup, "Rusya misilleme yaparsa, daha büyüğü ile yanıt verilecek" dedi. Dün AB Dönem Başkanı Portekiz de, iki ülke arasındaki gerilimden kaygı duyduklarını açıklayıp konuyu ekimdeki Rusya-AB zirvesinde ele alacaklarını duyurdu. (Dış Haberler)