Gül: Büyük bir güce yakışmaz

Ankara, ABD'ye tepkili

Ankara, ABD Temsilciler Meclisi'nin Dış İlişkiler Komisyonu'ndan geçen 'Ermeni soykırımı' tasarısını kınadı. Cumhurbaşkanı Gül: "Bu, ABD gibi bir gücün temsilcilerine yakışan bir tavır değil." Hükümet: "İlişkileri bozacak sorumsuzca davranış."

ANKARA - ABD Kongresi'nin alt kanadı Temsilciler Meclisi'nin Dış İlişkiler Komisyonu'nun 'Ermeni soykırımı' tasarısını kabulünü, Bush yönetimini hedeflemeden kınayan Ankara, artık tasarının genel kuruldan geçmesini engelleme çabasında. Bush yönetimi de, Ankara'yı teskine uğraşırken aynı yönde çalışıyor. ABD Dışişleri Bakanı Condi Rice, dün gece Türk muhatabı Ali Babacan ve Başbakan Tayyip Erdoğan'ı arayarak tasarının geçmesinden üzüntüsünü ve engelleme çabalarının süreceğini iletti. Erdoğan, "Ne ABD ne de Ermenistan'ın çıkarlarına hizmet edecek. Türk-ABD ilişkilerini olumsuz etkileyecek" uyarısı yaptı.


Büyütmek için tıklayınız
Öncesinde Cumhurbaşkanı Abdullah Gül, "Türk halkı için hiçbir geçerliliği ve saygınlığı yok. Sağduyu çağrılarına kulaklarını tıkayıp büyük meseleleri küçük iç politika oyunlarına alet ve feda etme girişiminde bulundular. Bu, ABD gibi büyük bir gücün temsilcilerine yakışmıyor" açıklamasını yaptı. Erdoğan, "Türkiye'nin konumunu fark edemeyenlerin aldığı geleceğe yönelik çok talihsiz karar. Mücadelemiz sürecek" dedi. Atacakları adımlar üzerinde hassasiyetle çalıştıklarını belirten Erdoğan, İncirlik anıldığında "Bunlar konuşulmaz, yapılır" yanıtını verdi. Dışişleri'nin açıkladığı hükümet kınamasında da şu mesajlar verildi:
Tarih önünde sorumlusunuz: Komisyonun Türk-Ermeni ortak tarihini ilgilendiren konuyu tarihi çarpıtarak yeniden yazmak gibi bir görevi yok. Türk milletinin tarihte hiçbir zaman işlemediği bir suçla ithamının kabulü mümkün değil. Tasarı lehinde oy kullananlar ve onlara bu yönde telkinlerde bulunanlar tarih önünde sorumlu olacak.
Vekile sağduyu çağrısı: Stratejik ortaklığı fevkalade hassas dönemde zora sokacak tasarının ileriye götürülmesi sorumsuzca davranış. Meclisin sağduyulu davranacağını hâlâ umuyoruz. Tüm üyeler ve özellikle başkanına tarih önünde düşen sorumluluk açık. Parlamentoların görevi halklar arası ilişkilerin iyiye götürülmesini sağlamak, geleceğe bakmaktır.
Erivan'ın maksadı: Ermenistan'ın, ortak tarih komisyonu önerimizi kabul yerine gerek perde arkasından gerekse açıkça tasarının kabulüne yönelik maksatlı gündem izlemiş olmasını not ettik.
Büyükelçi Ankara'ya çağrıldı
Önce ABD Büyükelçisi Ross Wilson'ı çağırarak resmi rahatsızlığı iletip genel kurula karşı gereken her şeyin yapılmasını isteyen Dışişleri, daha sonra Washington Büyükelçisi Nabi Şensoy'u istişarelerde bulunmak üzere merkeze çağırırken "Elçimizi çekmiyoruz" diye ekledi. Şensoy'un Ankara'da 7-10 gün kalabileceği söyleniyor. NTV, Deniz Kuvvetleri Komutanı Muzaffer Metin'in ABD'ye planlı ziyaretini iptal ettiğini öne sürdü.
ABD Dışişleri'nin üç numarası Nicolas Burns, Türkiye'nin, İncirlik'in kullanımında henüz tehditkâr tutum almadığını belirtip "Misilleme yapmamalarını, hayal kırıklığı açıklamasının somut eyleme dökülmemesini umuyoruz" dedi.
Pelosi: 20 yıldır aynı laflar
Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi ise, tasarıyı 22 Kasım'dan önce genel kurula götüreceğini söyledi. Pelosi, Türkiye'yle ittifakın bozulması ihtimalini, "Bu lafları 20 yıldır duyuyoruz. Niye şimdi mi yapıyoruz? Çünkü bundan daha iyi bir zaman olmamıştı. Demokratik liderliğin tamamı tasarıyı destekliyor. Bu Erdoğan hükümetiyle değil, Osmanlı İmparatorluğu'yla ilgili" diye değerlendirdi. Beyaz Saray sözcüsü Scott Stanzel ise, "Meclis Osmanlı yerine bugünün yasalarıyla uğraşmalı" diye çıkıştı. Tasarı, 435 vekilden 226'sının desteğine sahip.
İsrail Dışişleri sözcüsü, "Türkiye'nin endişelerini ciddiye alıyoruz" derken, Yahudi lobisine talimat verip vermeyecekleri sorusunu yanıtlamadı.
ABD Kongresi'nde ikna temaslarında bulunan TBMM heyetinden AKP'li Egemen Bağış, ABD demokrasisinin etnik fanatizme alet edildiğini söyleyip lehte oy veren Demokratlara "Dertleri Bush'u Ortadoğu'da zor durumda bırakmak" diye çattı. CHP'li Şükrü Elekdağ ile MHP'li Gündüz Aktan, aleyhte oy veren Cumhuriyetçilerin bile 'soykırım'ın tartışmalılığını sorgulamadığını belirtti. Elekdağ bu tür kararları alabilecek ülke sayısının 40'a varabileceğini söyledi. (Radikal, afp, ap)